In zijn woonkamer te Leeuwarden bekijkt scheidsrechter Gilbert Cleveringa de verrichtingen tijdens het eerste online-EK shinkyokushin karate.

Karateka’s gaan online het gevecht aan: 'Gelukkig is niemand uitgegleden over het tapijt en staan de planten nog overeind'

In zijn woonkamer te Leeuwarden bekijkt scheidsrechter Gilbert Cleveringa de verrichtingen tijdens het eerste online-EK shinkyokushin karate. FOTO LC

Karateka’s laten zich niet uit het veld slaan door het coronavirus. Aan het EK, dat online werd gehouden, namen zaterdag 500 sporters deel. Zij toonden hun technieken vanuit de sportschool, huiskamer of garage. Thuis in Leeuwarden keek Gilbert Cleveringa als scheidsrechter urenlang mee.

Gilbert Cleveringa (59) gooit tijdens de lunchpauze nog maar eens een blok hout op het haardvuur. Buiten giert de wind om zijn woning tegenover de Sint Bonifatiuskerk. Hij zit er warmpjes bij tijdens het eerste online EK shinkyokushin karate. Een heel verschil met de ‘oude werkelijkheid’.

Normaal reist Cleveringa de wereld rond om in grote hallen te jureren. Zo was hij een jaar geleden bij het WK in Tokio. Toernooien met veel etiquette. ,,Nu heb ik de koffie binnen handbereik en kan ik snel even naar het toilet’’, zegt de Leeuwarder, in het bezit van de zwarte band (zesde dan).

Ook online serieuze aangelegenheid

Zoals het hoort, draagt Cleveringa het donkerblauwe overhemd met witte vlinderstrik van de EKO, de Europese karatebond. Want ook dit online-EK is een serieuze aangelegenheid. ,,We hebben vijf digitale matten die via livestreams zijn te volgen. De organisatie ligt bij de Litouwse karatebond. Zij hebben in juni al eens een online internationaal toernooi georganiseerd. Toen keken er zo’n tienduizend mensen.’’

Tijd om rustig te lunchen heeft de mede-oprichter van karatevereniging Iryoku niet. De hele dag lopen karateka’s kata’s, waarbij standen, schoppen en stoten elkaar opvolgen. Kata is een schijngevecht, waarbij een serie technieken moet worden getoond. Regelmatig klinkt een kiai (schreeuw). Kumite (full-contact gevecht), het andere sportonderdeel van de krijgskunst, komt niet aan bod. Dat is online niet te doen.

'Mag de eerste deelnemer wat mij betreft door, dan houd ik een vel papier met het cijfer 1 voor de camera'

Als het middagprogramma begint, neemt Cleveringa weer plaats achter zijn computerscherm met camera. Hij groet de andere scheidsrechters in het Japans: osu (spreek uit: oesh ). Een universele beleefdheidsuiting in de krijgskunsten waaraan veel waarde wordt toegekend. ,,Er zijn leeftijdscategorieën voor vrouwen en mannen en er wordt gestreden volgens een afvalsysteem’’, legt Cleveringa uit.

,,Telkens nemen twee deelnemers het tegen elkaar op. Zij lopen beurtelings een kata. Daarna beoordelen de hoofdscheidsrechter en twee andere scheidsrechters welke uitvoering het beste was. Mag de eerste deelnemer wat mij betreft door, dan houd ik een vel papier met het cijfer 1 voor de camera.’’

Inloggen, wachtruimte, uitloggen

Er wordt gebruik gemaakt van Zoom . Werkt prima, aldus Cleveringa. ,,Voordat een categorie begint, loggen de deelnemers in en komen ze in een virtuele wachtruimte. Wanneer iemand aan de beurt is, wordt hij of zij in de Zoom-sessie gebracht. Na de uitslag van het duel gaat de winnaar terug in de wachtruimte voor de volgende ronde. De verliezer logt uit.’’

'Dat je de hele dag naar een beeldscherm kijkt, maakt online jureren extra vermoeiend'

Alle deelnemers hebben bij de inschrijving instructies gekregen hoe ze zichzelf dienen te filmen. De scheidsrechters moeten alles goed kunnen volgen. Voorwaarden: een goede internetverbinding, camera horizontaal en het geluid aan. Toch gaat het niet overal goed. ,,Hij krijgt nu twee minuten om alles op orde te krijgen’’, zegt Cleveringa als bij een karateka de camera scheef staat. ,,Tel deze momenten bij elkaar op, dan is het een lange zit. Dat je de hele dag naar een beeldscherm kijkt, maakt online jureren extra vermoeiend.’’

Cleveringa is af en toe de hoofdscheidsrechter die als enige jurylid is te horen. Hij roept Japanse kreten als hajime (begin) en hantei (vraag om scheidsrechtersbeslissing). Wanneer een Nederlandse karateka op de virtuele mat verschijnt, slaat Cleveringa een schijngevecht over. Een mooie gelegenheid voor een kop koffie. Hij doet zijn camera en microfoon even uit. ,,Wel zo netjes. De hele wereld kijkt mee.’’

De pauzes zijn geen overbodige luxe. ,,We begonnen om tien uur met de top. Mannen en vrouwen, per land maximaal twee deelnemers. Het niveau ligt erg hoog. Je moet de bruine band hebben.’’

Vitrtuele reis

‘s Middags gaat het om jonge en oude karateka’s met minder ervaring. Cleveringa maakt een virtuele reis langs onder meer Duitsland, Zweden, Frankrijk, Spanje en een aantal Oost-Europese landen. ,,De meeste sporters bevinden zich in hun dojo , de trainingszaal. Sommigen lopen een kata tussen de gordijnen of in de tuin. Gelukkig is niemand uitgegleden over het tapijt en staan de planten nog overeind.’’

Ook de dojo’s verschillen. Van een zaal in serene Japanse stijl tot eentje vol bokszakken en trofeeën. ,,Kijk eens, een echte taiko’’ (grote Japanse trommel, red.), merkt Cleveringa bij een Russische deelnemer op.

'Een online-toernooi is voor nu een goede oplossing'

De winnaars krijgen hun prijs toegestuurd. Aan het middagdeel doen Nederlanders mee, van scholen uit Sneek en Delfzijl. Zij krijgen deze week geen pakketje in de brievenbus... Maar Cleveringa is zeer tevreden. ,,Een online-toernooi is voor nu een goede oplossing. Het geeft een prikkel in moeilijke tijden.’’

,,De uitslagen zijn ook representatief. Zo is de regerend Europees kampioen, Konrad Kozubowski uit Polen, ook online kampioen geworden. Maar als we van corona af zijn, denk ik niet dat dit fysieke evenementen gaat vervangen. Ik zie wel mogelijkheden voor een online-kwalificatietoernooi, waarbij de besten doorgaan naar een fysiek kampioenschap. Dan krijgen meer karateka’s de kans om mee te doen, zonder daarvoor te hoeven reizen.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct