Sfeerimpressie in Morra-Lioessens tijdens de finale bij de mannen, die zaterdag werd gewonnen door Menno van Zwieten, Renze Hiemstra en Hans Wassenaar.

In Morra herleeft het kaatsen: 'Wy ha it tsjil no útfûn, dat hoege oaren net mear te dwaan'

Sfeerimpressie in Morra-Lioessens tijdens de finale bij de mannen, die zaterdag werd gewonnen door Menno van Zwieten, Renze Hiemstra en Hans Wassenaar. FOTO HENK JAN DIJKS

Voor een keer waren alle ogen van kaatsminnend Friesland zaterdag gericht op Morra-Lioessens.

Bouwe Stiemsma is een flamboyante man met Hugo de Jonge-schoenen. Die kan hij deze zaterdag als voorzitter van kaatsvereniging Warber Bliuwe met een gerust hart dragen. Op de ochtend van de allereerste hoofdklassepartij van 2020 heeft het nog even zwaar geregend boven Morra en Lioessens, maar de rest van de dag blijft het droog en het kaatsveld van de buurdorpen geeft geen krimp.

Vanuit zijn bestuurswagen, hoog boven het terrein, kijkt Stiemsma halverwege de middag tevreden om zich heen. Links kaatsen de mannen-hoofdklassers, rechts de vrouwen. Het omzittend laag op de voorste rij zit op stoeltjes die keurig op anderhalve meter van elkaar zijn geplaatst. Rondom hangen markeringslinten: hier wel plaatsnemen, daar niet. Her en der staan tafeltjes met flesjes ontsmettingsmiddel.

KV Warber Bliuwe heeft – anders dan veel andere verenigingen - de beschikking over een gigantisch kaatsterrein. Dat is een groot voordeel. Mensen kúnnen afstand bewaren, ruimte zat. Toch is Stiemsma een tikje bezorgd. Er is vandaag geen limiet aan het aantal toeschouwers gesteld en het Friese kaatsvolk snakt naar wedstrijden.

Morra ligt voor menigeen niet naast de deur, toch loopt het storm. Er zijn 350 betalende bezoekers – een verdubbeling ten opzichte van andere jaren - en zo’n 600 mensen in totaal op het veld. ,,Wy woene gjin minsken keare’’, verduidelijkt Stiensma. Maar meer dan 250 toeschouwers vereist een strenger protocol.

Naleving coronaprotocol

Achter de rij stoelen staat het publiek ‘ouderwets’ dicht op elkaar geplakt. Later op de middag, tijdens de prijsuitreiking, zal het volk zelfs nog wat meer bijeen kruipen. Biertje erbij, gezellig. Houd ze dan maar eens tegen. Stiemsma probeert het toch. De voorzitter doet tijdens zijn afsluitende praatje nogmaals een dringend beroep op ieders eigen verantwoordelijkheid.

,,Ik hoopje dat se alle seishûndert út ien gesin komme’’, grapt Stiemsma. De serieuze ondertoon is niet ver weg. ,,We hâlde ús oan it koroanaprotokol, dat ek troch de gemeente Noardeast-Fryslân toetst is’’, zegt de voorzitter halverwege de wedstrijd. ,,Mar it wurdt no wol wat spannend. We fine it ferfelend dat we as plysjes by de rigen del moatte, mar dogge it wol. We wolle dat it goed giet, oan ‘e ein ta.’’ Burgemeester Johannes Kramer en sportwethouder Pytsje de Graaf van Noardeast-Fryslân kijken persoonlijk mee.

Niemand hoeft de kaatsclub van Morra-Lioessens te vertellen hoe onnoemelijk veel er in deze rare coronatijd moet worden gedaan voordat er ook maar één bal is geslagen. Stiemsma somt de maatregelen op: mensen die het terrein op willen, worden door clubmensen in hesjes persoonlijk aangesproken. Zijn ze ziek geweest? Of iemand in de familie? Omkeren dan. Ieders naam wordt geregistreerd. Handen moeten bij de entree worden gedesinfecteerd. Iedereen krijgt een plaats in een van de vakken toegewezen.

Feesttent taboe

Een feesttent, anders dé bron van inkomsten, is taboe. Een kaatsbal die buiten het speelveld wordt geslagen en door een toeschouwer wordt teruggeven, moet volgens het protocol eerst worden ontsmet. Pas dan mag het spel worden hervat. De keurmeester op de bovenlijn is verantwoordelijk. In de praktijk, zo blijkt, komt er weinig van terecht. Toeschouwers gooien de bal vaak rechtstreeks terug in de handen van de kaatsers. Macht der gewoonte. ,,It moat wenne’’, zegt Stiemsma.

Al die extra maatregelen; Het is haast om moedeloos van te worden en veel Friese kaatsverenigingen zijn dat dan ook. Zozeer, dat zelfs grote kaatsenclaves als Minnertsga, Arum en Witmarsum hun hoofdklassepartij hebben teruggegeven. Ze hebben geen trek in de rompslomp, laat staan in boetes van ijverige buitengewone opsporingsambtenaren (boa’s). De lol is er af.

Jammer, vinden Stiemsma en ook KNKB-voorzitter Wigle Sinnema. Om die reden organiseert de kaatsbond morgenavond een voorlichtingsavond in sportcentrum Bloemketerp in Franeker. Sinnema hoopt dat andere verenigingen hoofdklassepartijen willen overnemen, zodat het doel – elk weekeinde tenminste één mannen- en vrouwenpartij – toch nog kan worden gehaald.

'Ik soe tsjin oare ferienings sizze wolle: pak de mof op'

,,Ik hoopje dat it nei tiisdei allegear wat luchtiger besjoen wurdt en dat we ferienings oertsjûgje kinne’’, zegt Sinnema, die KNKB-directeur Marco Hoekstra vervangt als uit- en woordvoerder. Hoekstra heeft ongelukkigerwijs net in deze crisistijd vakantie genomen. Sinnema uitte vorige week in deze krant een hartenkreet, teleurgesteld als hij was in de strenge houding van de overheid. Nu is hij blij dat een of twee ambtenaren van de gemeente Waadhoeke dinsdagavond aanschuiven.

In Bouwe Stiemsma heeft de KNKB-voorzitter in elk geval een medestander. De voorzitter van Morra-Lioessens wordt deze zaterdag dikwijls aangeklampt door collega’s van andere clubs en deelt, desgevraagd, het coronaprotocol. Hij zal dinsdag vertellen over deze eerste kaatsdag en wat er op zijn pad is gekomen. Dat is veel, zo blijkt. Maar zeker niet onoverkomelijk, verzekert Stiemsma.

,,Ik soe tsjin oare ferienings sizze wolle: pak de mof op. It is absolút net muoilik. Fansels, jo binne ferantwurdlik en it nimt mear tiid. Ik begryp de koudwatervrees, mar it is te dwaan. Wy hawwe no it tsjil útfûn, dat hoege oaren net mear te dwaan. It giet derom dat it keatsen wer op gong komt.’’

Stiemsma houdt dat gevoel als hij deze zaterdagavond eindelijk thuis op de bank neerploft. Zijn telefoon piept onophoudelijk. Kaatsers, kaatsliefhebbers, bestuurders van andere verenigingen; allemaal sturen ze hem whatsappjes.

,,Men is hiel tefreden oer it ferrin en oer it feit dat der einliks wer echt keatst wurde kin’’, zegt hij. ,,It is super gien. Elkenien is ek moai op ‘e tiid nei hûs gien. Dat jout in hiel goed gefoel en kin in opstekker wêze foar oare ferienings. Dat sil ik tiisdei yn Bloemkeperp diele.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct