Geen PC op It Sjûkelân gisteren, maar een wedstrijd voor junioren, de kampioenen van de toekomst.

Een 'boost' voor jonge kaatsers

Geen PC op It Sjûkelân gisteren, maar een wedstrijd voor junioren, de kampioenen van de toekomst. Foto: Henk Jan Dijks

Toekomstige winnaars van de PC namen bezit van It Sjûkelân. Oud-winnaars keken toe. Het was, zo zonder hoogmis van het kaatsen, een bijzondere vijfde woensdag van juli. ,,Dizze dei wie der foar de ferbining tusken generaasjes.”

Na die ene slag in de PC-finale van 2000 wist Dirk Jan van der Woud dat de verrassende zege zo’n beetje binnen was. Hij mepte de bal over de boven nadat Chris Wassenaar opsloeg. Het werd zo 5-4 en 4-4. Op 5-4 en 6-6 viel de beslissing. Van der Woud won met zijn maten Klaas Berkepas en Klaas Anne Terpstra.

Dat vergeet je dus nooit meer, vertelt de Goutumer twintig jaar na dato. Hij had tijdens negen eerdere edities nooit iets gewonnen. ,,Ik ha twa wiken op in wolk libbe, sa bliid wie ik.”

Hij kijkt ondertussen naar de junioren-kaatsers die deze woensdag in Franeker om de krans strijden, onder wie zoon Wessel. Naast het veld staan tafels en stoelen voor de 250 genodigden. Van de 74 PC-winnaars zijn er meer dan 50 gekomen. Hekken en beveiligers houden andere belangstellenden buiten de deur. De witte ‘PC-directietent’ staat er ook. Weliswaar op een andere plek dan in normale jaren, maar het geeft de dag wat extra cachet.

Het is vreselijk dat er door de coronacrisis geen PC is dit jaar, zegt Van der Woud, maar dat jonge kaatsers daardoor de kans krijgen om in een mooie ambiance op het magische Sjûkelân te kaatsen is veel waard. ,,Hjir sjochst de takomstige winners fan de PC oan it wurk.”

Hij ziet het bijna als een heilige opdracht om zijn sport klaar te stomen voor de jaren die komen. ,,Keatsen is myn passy, wy moatte besykje de sport te boargjen foar de takomst.”

Twee jaar geleden vroeg de PC hem, als man van ideeën, om een plan te schrijven voor het jeugdkaatsen. Van der Woud had dat al een tijdje klaarliggen. Hij richtte zich eerst op de junioren, voor wie amper serieuze partijen werden georganiseerd. Per jaar, zegt hij, haakte 80 tot 90 procent van de kaatsers van 17 tot en met 21 jaar af. Funest.

Hij bedacht een juniorencompetitie, met zes serieuze partijen en een finale op It Sjûkelân. De PC was enthousiast en zegde financiële ondersteuning toe. Bij de pilot in 2018 bleek al dat er meer junioren doorgingen met kaatsen. ,,Se krigen wer in serieus poadium!”

Vorig jaar, bij het echte begin van de competitie, stonden er bij elke partij minsten twaalf parturen op de lijst. ,,En ek yn de breedte begûn it wer mear te libjen”, zegt Van der Woud. ,,Op de twadde klasse kamen folle mear partoeren ôf.”

Als gevolg van de coronapandemie is er dit jaar geen competitie. ,,Mar dat it hjoed sa kin, is prachtich. De jonges ha lêst fan sûne spanning omdat se yn sa’n moaie setting keatse. Dit soarget der mei foar dat se trochgeane.”

'In PC organisearje koe dit jier gewoan net, hoe spitich ek'

Dat gelooft de 85-jarige Jan Sijtsma, tweevoudig PC-winnaar en koning in 1957, ook. Hij loopt kwiek rond het veld waarop hij zich altijd goed voelde. Misschien nog wel het beste in 1958, toen hij en zijn maten de finale verloren. ,,Dochs docht my dy PC noch it measte, ast puer nei it keatsen en de entoeraazje fan doe sjochst. Yn de krante stie: ‘De koning is dood, leve de koning.’ Dy kening wie ik.”

Was hij nog jong en kaatser geweest, dan zou hij hetzelfde hebben gezegd als nu, namelijk: ,,In PC organisearje koe dit jier gewoan net, hoe spitich ek. Sa’t it hjoed organisearre is, is in needoplossing. Mar ik fyn it keurich.”

Johannes Brandsma, viervoudig PC-winnaar en hartstochtelijk kaatsfan, staat er net zo in. ,,It is hiel jammer, foaral foar de keatsers sels. Ik tink oan in jonge as Dylan Drent, dy’t dit jier foar it earst echt kânshawwer west hie. En jo witte noait hoe’t it takom jier komt. Mar goed, sûnder publyk kin it net. Ik leau dat ik dan yn myn tiid net iens meidien hie. De taskôgers meitsje it ta in magyske dei.”

Normaal zit Brandsma op PC-dagen met zijn broers Lieuwe en Pieter op de tribune. ,,Dy binne krekt as ik sa gek as in doar. Wy sjogge by in PC oant de finale eins neat fan it keatsen. Wy binne de hiele dei oan it fûskjen en it goeie sizzen.” Op deze alternatieve PC-dag zit hij in de organisatie. Hij ontvangt de gasten. ,,Dit is in hartstikke goed inisjatyf.”

‘Net te fergelykjen mei de PC, mar der is hjoed wol wat moais fan makke’

Jan Willem van Beem is het daar volledig mee eens. ,,Wy moatte soargje dat we de jongerein der by hâlde”, zegt de verliezend PC-finalist van 2004. ,,De reuny fan allegear âld-winners hjoed is prachtich, mar it keatsen fan de junioaren is wat my oanbelanget echt it belangrykst. Keatsen is sa moai, seker yn dizze arena. Ek alle oare jeugdkategoryen kinne stipe brûke trouwens. De besetting by partijen is soms tin. Wy moatte der mei syn allen alles oan dwaan om de sport fierder te bringen.”

Vier kinderen heeft Van Beem en allemaal kaatsen ze. ,,Wy binne der thús allegear knettergek fan.” Zoon Jorn Lars van Beem schopt het woensdag met zijn maten Stan van den Berg en Lucas Postma tot de finale. Daarin blijken Christiaan Stremler, Hessel Postma en René de Haan te sterk (5-3 6-0).

Voor de twintigjarige De Haan, die al twee keer op de echte PC stond, is het een overwinning die hij nooit zal vergeten. Hij beslist de unieke juniorenpartij met een zitbal en wordt na afloop in zijn eigen stad uitgeroepen tot koning. Een speciale zilveren bal krijgt hij omgehangen door PC-voorzitter Ids Hellinga.

De Haan kan het bijna niet geloven. ,,Ik bin dea-op”, zegt hij. ,,Wy begûnen hjoed sá min... Yn de earste omloop kamen we sels mei 4-1 efter, mar dêrnei pakten we it op.”

Gaandeweg de dag, met voor de winnaars vijf omlopen, ontstond een gevoel van onoverwinnelijkheid. In de finale, op het goede moment dus, piekten De Haan en zijn maten. ,,It is net te fergelykjen mei de PC, mar der is hjoed wol wat moais fan makke. De PC hat it perfekt organisearre. It is goed dat der folle mear oandacht komt foar junioaren, dy’t foar de haadklasse faak noch te licht binne. Troch faker tsjin elkoar te keatsen, makkest elkoar better.”

Na de prijsuitreiking constateert Ids Hellinga dat sommige bezoekers moeite hadden om zich te houden aan de anderhalvemeterregel. ,,Mar ik fyn dat it oer it algemien prima gien is. Dizze dei wie der foar de ferbining tusken generaasjes, tusken it ferline en de takomst. Dy ferbining mei wol wat steviger wurde. De partij fan hjoed, op ien fan de moaiste keatspoadiums, jout de junioaren in boost. It wie hartstikke goed.”

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct