,,We kunnen heel lang mopperen op relschoppers die verschillende steden de vernieling in hielpen, maar eigenlijk verdienen die onbenullen zulke aandacht niet. Veel belangrijker is de sfeer eromheen: een groeiende groep redelijke mensen ziet geen reden meer om zich te beheersen. Ze missen een perspectief op verbetering."

Waar blijft ons koekje?

,,We kunnen heel lang mopperen op relschoppers die verschillende steden de vernieling in hielpen, maar eigenlijk verdienen die onbenullen zulke aandacht niet. Veel belangrijker is de sfeer eromheen: een groeiende groep redelijke mensen ziet geen reden meer om zich te beheersen. Ze missen een perspectief op verbetering." FOTO ANP

Je kunt een kat de gekste kunstjes leren. Het wemelt van de tips op internet. Huispoezen zijn bereid om pootjes te geven, ballen te apporteren en te wuiven. Maar, zo waarschuwen al die websites: katten reageren alleen op een beloning. Straf je kat nooit: dat werkt averechts.

Mensen zijn heus geen katten, maar net als veel zoogdieren zijn ze wel in staat tot een wonderbaarlijke beheersing van hun driften. Houd de mens een koekje voor en hij is tot zware beproevingen bereid: de beloning is een stip aan de horizon.

Toen ons kabinet in november begon met het stapelen van lockdownmaatregelen, zag iedereen het koekje nog voor zich. Ooit zou het weer beter worden: op een goede dag mocht iedereen weer naar school, de kapper, de winkel en het café.

Even de tanden op elkaar dus, zo luidde het credo. Twee maanden later blijkt de lockdown voor veel mensen nog net dragelijk. Een aanzienlijk deel van de bevolking snapt dat zelfbeheersing nodig is om te voorkomen dat ziekenhuizen overbelast raken met zieke corona-slachtoffers.

'Wie toont ons nog een toekomstscenario waarin het weer beter wordt?'

Dat het kabinet van de nieuwe virusvarianten geschrokken is, leidt ook tot begrip: liever nu te streng, dan straks een grote uitbraak, zoals eerder Groot-Brittannië ten deel viel.

Heel verstandig, maar hiermee verdwijnt ons koekje wel uit zicht. Wie toont ons nog een toekomstscenario waarin het weer beter wordt? In plaats van berichten over een beloning horen we steeds meer verhalen over een aanhoudende lockdown. Dat is deprimerend. Hoe lang kunnen we nog zonder de kapper, de winkels en al die andere voorzieningen?

Sinds de invoering van de avondklok gaat het maatschappelijk debat meer over straffen dan belonen. Je hoeft geen psycholoog te zijn om te voorspellen dat het moreel dan afbreekt. Als de kat wordt gestraft, vertoont hij geen kunstjes meer.

'Probeer samen creatieve ideeën te verzinnen voor toekomstige versoepelingen'

We kunnen heel lang mopperen op relschoppers die verschillende steden de vernieling in hielpen, maar eigenlijk verdienen die onbenullen zulke aandacht niet. Veel belangrijker is de sfeer eromheen: een groeiende groep redelijke mensen ziet geen reden meer om zich te beheersen. Ze missen een perspectief op verbetering.

Het wordt daarom hoog tijd dat het kabinet en burgemeesters een gesprek aanknopen met de samenleving. Probeer samen creatieve ideeën te verzinnen voor toekomstige versoepelingen. Die hoeven niet onmiddellijk in te gaan, maar alleen al door erop te anticiperen bied je weer een aantrekkelijk toekomstbeeld.

Denk bijvoorbeeld aan het gevaarlijke moment dat de winkels hun deuren weer openen. Ervaringen in het buitenland leren dat er dan een stormloop ontstaat. Zoiets kun je voorkomen door winkels eerst een overbruggingsperiode te gunnen waarin ze hun spullen in kraampjes buiten verkopen. Ook voor horeca zijn nieuwe kansen te bedenken in een tijdelijke openluchtmaatschappij.

Zorg dus dat we weer over beloningen kunnen nadenken. Brainstorm over recepten, laat ons de geur van koekjes in de oven vast ruiken. Zo houden we de lockdown nog wel even vol, maar niet eeuwig: uiteindelijk willen we dat koekje.

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Commentaar
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct