‘Voortaan vernoemen we in Leeuwarden meer straatnamen naar vrouwen’, beloofde de verantwoordelijke wethouder in 1954. Er werd zelfs een soort ‘vrouwenbuurt’ aangekondigd. Mannelijke raadsleden spraken snoevend van ,,de haremwijk’’.

Uiteindelijk kwam die buurt er niet, maar er veranderde wel iets. Een van de grootste nieuwe stadswegen werd in 1956 vernoemd naar dichteres Maria Tesselschade. Meer ‘vrouwenstraten’ volgden, ook al bleven ze ver in de minderheid.

Destijds was dit misschien begrijpelijk, maar tegenwoordig valt zoiets niet meer te verkopen. De vrouwelijke helft van de Friese bevolking heeft genoeg grote bestuurders, kunstenaars en sporters opgeleverd voor een waaier aan nieuwe straten.

Meestal kiezen naamgevingscommissies niet voor persoonsvernoemingen. Dit hoeft ook niet, maar als het wel gebeurt, is een eerlijker man-vrouwverdeling absolute noodzaak.

Een oproep van de Stichting Aletta Jacobs Noord-Nederland leidde deze maand tot actie in de gemeenteraad van Groningen. Daar hebben slechts 47 straten een vrouwennaam. In Leeuwarden inspireerde dit Femke Molenaar (GL) en andere raadsleden om ook hier te streven naar een ‘heldinnenbuurt’. De hele gemeenteraad stemde hier maandag voor.

Maar hoe oneerlijk is de verdeling in Leeuwarden dan? Dat wisten de raadsleden niet. Deze krant sloeg daarom aan het tellen. Het resultaat: Leeuwarden is slechts half zo klein als Groningen, maar je kunt er zonder moeite zestig ‘vrouwenstraten’ vinden. Wie ruimer kijkt en bijvoorbeeld ook vrouwelijke heiligen (Catharinaleane) of vrouwengroepen (Bagijnestraat, Koerierstersespel) meetelt, komt tot een slordige tachtig.

Diverse pluimage

Ze zijn van diverse pluimage: denk aan lokale prinsessen als Maria Louise, verzetsheldinnen als Annie Westland en Friese dichteressen als Rixt. Er zitten vrouwenrechtenstrijders bij als Trui Jentink en kunstenaars als Margaretha de Heer. De Leeuwarder burgemeestersdochter Saskia van Uylenburgh kreeg maar liefst zeven straatjes naar zich vernoemd: iets meer dan haar man Rembrandt van Rijn.

Vooral de afgelopen twintig jaar kwamen er veel vrouwennamen bij. In de wijk Bonifatiuspark zijn geen mannen, maar wel nonnen vernoemd. In Goutum-Súd herinneren namen als het Lolkjeslân aan historische bewoonsters. Vier van de zeven straatnamen in Blitsaerd-Oost verwijzen naar vrouwelijke Elfstedenschaatsers.

Leeuwarden neigt dus al langer naar een eerlijker verdeling, maar wordt deze discussie ook gevoerd in kleinere plaatsen? Hier en daar is dit zeker het geval: er zijn dappere pogingen te zien in bijvoorbeeld Bolsward (Hartwerdervaart) en Heerenveen (Skoatterwâld).

Toch zijn dit uitzonderingen: in het overgrote deel van Friesland moet je vrouwenstraten met een vergrootglas zoeken. Op het platteland domineren nog immer de mannelijke predikanten, dokters en burgemeesters

Als er wat recht te zetten valt, kijk dan ook naar het platteland. Elke dorpsbelangenclub zou eens een lijstje moeten maken van de meest in het oog springende heldinnen die een straatnaam verdienen. Vrouwen aller dorpen, verenigt u.

commentaar@lc.nl

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Commentaar
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct