Terwijl Friese politici dromen van een nieuwe spoorlijn in een verre toekomst, voltrekt zich onder onze ogen een rampscenario in het openbaar vervoer. De coronamaatregelen bezorgen de vervoersbedrijven grote klappen. We voelen de pijn pas na de coronapandemie.

Wie geen scholier, student of forens is, heeft waarschijnlijk al heel lang geen bus of trein meer van binnen gezien. Het ov is sinds vorig jaar maart geen aantrekkelijk alternatief meer voor de auto. Reizigers mijden de trein door coronavrees en ontmoedigingsbeleid.

Wie vroeger in het weekeinde een trein pakte, zag zich omringd door gezinnen en oudere stellen met goedkope Kruidvatkaartjes, seizoensdeals en andere lokkertjes. Zulke aanbiedingen zijn echter al heel lang niet meer verkrijgbaar. Den Haag wil drukte in het openbaar vervoer ontmoedigen.

Die rust kost de vervoerders bakken met geld. Vorig jaar beloofden de Nederlandse Spoorwegen al 2300 banen te schrappen. Inmiddels is duidelijk dat de NS maar liefst 4,7 miljard euro schade oploopt. Het spoorbedrijf moet zelf maar bedenken hoe dit terug te verdienen valt met bezuinigingen, liet minister Wopke Hoekstra weten.

Ook regionale vervoerders krijgen het voor de kiezen. Het Rotterdamse RET leed vorig jaar 4,1 miljoen verlies, Connexxion is door de corona zo zwaar toegetakeld dat directeur Pier Eringa er geen toekomst meer ziet: hij nam vorige maand ontslag.

In Friesland maakte Arriva afspraken met de provincie en de gemeente Leeuwarden, die verantwoordelijk zijn voor concessies: dit leidde - in ieder geval tijdelijk- tot minder bushaltes en -routes.

In de spitstijden is het soms alweer druk in het ov, maar de kans lijkt klein dat het reizigersaantal zich op de minder rendabele lijnen en tijdstippen snel weer herstelt. Het wordt moeilijk om oude klanten terug te lokken. Thuiswerken en autorijden zijn voor velen ‘het nieuwe normaal’.

Wie de ellende bij horeca- en winkelondernemers onder ogen ziet, zal niet meteen medelijden krijgen met de ov-bedrijven. Zij rijden ten minste nog: er is nog omzet en overheidssteun.

Toch verdient de ellende in het ov meer aandacht. Wanneer harde rekenmeesters het roer in het ov overnemen, zijn vooral dun bevolkte en ver afgelegen gebieden snel de pineut. Het is dan ook oppassen geblazen voor Friesland. Welke bezuinigingen komen straks onze kant op? Hoe snel en hoe hard slaan ze toe in de herstelperiode na de corona?

Juist wanneer de wegen weer overvol raken, de terrassen weer lonken naar dagjesmensen en ouderen weer zonder angst op familiebezoek durven, hebben we de kwetsbare bus- en treinverbindingen in Friesland hard nodig. We moeten dan ook scherp zijn op naderende bezuinigingen die onze bereikbaarheid aantasten.

commentaar@lc.nl

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Commentaar
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct