In de vrijgegeven notulen van de ministerraad valt de groeiende wanhoop van toenmalig staatssecretaris Menno Snel op. Hij wil de Tweede Kamer best informeren over missers bij de kindertoeslagen, maar hij vertrouwt zijn eigen informanten niet. Hij is al ettelijke keren door de Belastingdienst op het verkeerde been gezet, merkt hij op.

Snel klaagt dat nieuwe informatie soms niet strookt met eerdere uitlatingen van de dienst. Hij vindt ,,geen vaste grond onder de voeten’’. Zo strompelt hij achter de politieke dynamiek aan.

Toch was zijn vertwijfeling niet het plaatje dat hij later in het actualiteitenprogramma Nieuwsuu r zou etaleren. Voor de camera onderstreept hij de complexiteit van het kindertoeslagendossier. Ferm wijst hij op een uitweg.

De grip verliezen en toch het beeld neerzetten dat de zaak onder controle is. Het is een patroon in Den Haag. Denk aan de hoofdpijndossiers over rijbewijzen (CBR), uitkeringen (UWV) en het schadeherstel in Groningen.

Als het met informatie misgaat, is dat in 95 procent van de gevallen ,,uit pure onmacht’’, verklaarde oud-Kamerlid Chris van Dam (CDA) begin deze maand in het tv-programma Buitenhof . Een vakantievierende ambtenaar die nog iets in zijn la heeft liggen, kan het verschil maken tussen geen informatie of adequate informatie, aldus de voorzitter van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag. Bewindslieden worden ook opzettelijk dom gehouden met informatie van uitvoeringsdiensten die op het departement eerst een behandeling met strijkijzers en ander pimpgereedschap krijgt. ,,Dat is gekmakend en destructief voor de politieke verantwoordelijkheid van de minister.’’

Pak die janboel dan aan, denk je als burger, dat is je taak. Waarom gebeurt dat niet? Wat kan de reden zijn dat bewindslieden liever een schijnwerkelijkheid uitserveren dan de realiteit?

Misschien weten ze gewoon niet beter? Wie in de Haagse stolp groot wordt, eerst als p.a. (spreek uit: Pi éé, personal assistent ), dan als beleidsmedewerker, voorlichter, campagneleider, Kamerlid en tot slot geroepen wordt tot het Ambt, denkt wellicht oprecht dat beeldvorming bijbuigen belangrijker is dan echte problemen oplossen.

Of zit het toch anders? Jarenlang al wordt de realiteit van gewone mensen - politieagenten, leraren, verplegers, schoonmakers - afgeschermd door hordes voorlichters, pr-functionarissen en marketeers. Het toedekken van alledaagse narigheid en het luidruchtig uitventen van successen is een ordinair verdienmodel van de kletsende klasse. Misstanden komen in zo’n nepwereld uit de lucht vallen. Wie er niet op bedacht is, kan nerveus worden. Zo iemand valt gemakkelijk terug op reflexen: de kritische vragensteller moet teruggedreven in het hok.

Er zit voor de Tweede Kamer maar één ding op: het machtigste orgaan in ons land moet zich minder afhankelijk opstellen van het kabinet en vaker zelfstandig informatie verzamelen. Met hoorzittingen, technische briefings en parlementaire enquêtes, maar ook met een gezamenlijk kielhalen van ministers die de afgesproken antwoordtermijn met maanden overschrijden en belangrijke informatie laten weglakken.

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Commentaar
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct