De geschetste situatie in Heerenveen

Poort van het Noorden

De geschetste situatie in Heerenveen Foto: Rapport Lelylijn

Het rapport over de Lelylijn had tot de herfst in de la moeten blijven, maar lag een week later toch op alle bureaus, tot ongenoegen van staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat. Het ministerie had tandenknarsend opdracht gegeven tot een haalbaarheidsonderzoek, samen met de provincies Fryslân, Drenthe en Groningen.

In de studie worden drie scenario’s tegen het licht gehouden: een snelle busverbinding, bestaand spoor aanpakken en aanleg van een nieuwe lijn, via Lelystad, Emmeloord, Heerenveen en Drachten naar Groningen. De bus is kansloos. Versnellen van bestaand spoor is net zo duur als aanleg van een nieuwe lijn, maar lost bestaande knelpunten niet op: de irritante flessenhals bij Zwolle blijft bestaan. Bij langdurige stremmingen ligt al het treinverkeer richting Leeuwarden (Sneek, Harlingen, Heerenveen) helemaal stil. Ook zouden werkzaamheden voor opwaardering van dit spoor voor veel overlast zorgen – denk aan ‘50 tot 100 weken vervangend busvervoer’.

Treinvariant A, dan, de Lelylijn. Als je de reacties van belanghebbenden (en mede-opdrachtgevers) mag geloven, dan is de spoorverbinding het wondermiddel dat een einde zal maken aan economische achterstand en het minderwaardigheidsgevoel van de provinciale periferie. Het is in die zin niets minder dan ‘een mentale boost’ voor het Noorden, aldus een hoogleraar plattelandsontwikkeling in deze krant. Een manier zelfs om de kloof tussen stad en platteland te dichten. Omineus schrijven de auteurs: ‘Deze ongelijkheid kan leiden tot onvrede, wantrouwen, wederzijds onbegrip en vermindering van sociale samenhang.’ Zelfs ‘boze boeren en blokkeerfriezen’ worden er in de argumentatie bijgesleept.

Er zit iets dubbels in het rapport. Milieuwinst is er amper. Bij de conclusies staat dat mensen niet minder de auto zullen pakken. De snelle verbinding? Een relatief beperkt aantal mensen heeft maar voordeel van de reistijdverkorting (en de investering van 3 tot 7 miljard euro). Er wordt aangenomen dat plaatsen als Drachten en Heerenveen flink zouden kunnen groeien. Drachten naar 84.000 inwoners en Heerenveen (de nieuwe ‘Poort van het Noorden’) zelfs naar 90.000 inwoners. Tegelijkertijd staat erin dat dit niet realistisch is op basis van de huidige prognoses.

Feitelijk gaat het rapport over de noodzaak en de wens om de noordelijke provincies zo in te richten dat ze kunnen dienen als overloopgebied voor de uitpuilende Randstad. Het doel is verstedelijking van het Friese platteland. De Lelylijn is slechts een middel om dat te bereiken en alleen dan rendabel. De komende tijd zullen allerlei bestuurders, politici en belanghebbenden bij u langskomen en de loftrompet steken over het plan. Stel hen de simpele vraag: wat is de werkelijke reden om de Lelylijn aan te leggen?

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct