Asing Walthaus

Pietje Jacobs

Asing Walthaus FOTO: ANNET EVELEENS

Er moesten meer vrouwen in de Canon van Nederland, want die zijn ook best belangrijk voor de vaderlandse geschiedenis, zo werd gezegd. En hoep, daar zijn er meteen al een aantal meer in de nieuwe Canon.

Het zijn er nog te weinig, want Pietje Jacobs uit Franeker staat er niet in. Dat is een gemis.

Haar man Eise Eisinga komt wel in de Canon van Nederland voor, als venster op de Verlichting. In 1768 trouwde Pietje Jacobs met hem. Hij was krankzinnig, maar dat wist zij toen nog niet, ze was net 21, had weinig benul van de wereld en nog minder van het heelal.

Ze kwam erachter dat iets niet in de haak was toen haar man op een dag de gereedschapskist openklapte en het huis begon te vertimmeren tot een planetarium, een schaalmodel van ons zonnestelsel, met alle planeten tot en met Saturnus. Uranus was al ontdekt, maar ze hadden nog niet door dat dat een planeet was. Dat was pas toen het werk klaar was en het te laat was om de buren te vragen mee te doen.

Daar zat Pietje en ze kon er niks aan doen. Zeven jaar lang sloopte haar man de woning, het scheelde weinig of hij hing een slinger in de bedstee. Dag en nacht draaide en tikte het om haar heen en hij haalde maar bezoek binnen, kom erin mensen, kijk omhoog, let niet op Pietje. Zij mocht de bollen oppoetsen en haar mond houden. Als ze zou zeggen dat de planeetbanen om de zon ovaal zijn en niet rond, en dit dus niet klopte, dan kon ze een tik krijgen met de wolkam.

Na twintig jaar huwelijk stierf Pietje Jacobs, uitgeput. Daarom hoort ze in de Canon van Nederland. Want achter elke Man met een Hobby staat een Pietje Jacobs. Ook dat is deel van onze vaderlandse geschiedenis.

asing.walthaus@lc.nl

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 4,99 per maand. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct