Minister Carola Schouten van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit sprak donderdag de Rede fan Fryslân uit.

Koffie en koek

Minister Carola Schouten van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit sprak donderdag de Rede fan Fryslân uit. FOTO HOGE NOORDEN/JACOB VAN ESSEN

Mooi en realistisch waren donderdag de woorden van landbouwminister Carola Schouten tijdens de Rede fan Fryslân. In gesprek gaan, elkaar in de ogen kijken, het werkt beter dan lijnrecht tegenover elkaar staan. Premier Mark Rutte zou spreken van een intelligente aanpak.

Schouten benoemde tijdens haar rede de roerige tijd die achter ons ligt. Een jaar geleden stonden blokkeertrekkers voor het Leeuwarder Provinsjehûs en daags erna voor de Groningse equivalent. In Leeuwarden kregen de boeren koffie met koek, in Groningen niet.

Saillant in de reconstructie die zaterdag in deze krant stond was de opstelling van de collega’s van Arno Brok. Commissarissen van de koning elders uit het land zetten hem die dag onder druk. Friesland mocht niet buigen voor de boeren, want de bouw moest door. 

Brok hield voet bij stuk en het is geen geheim dat onze commissaris sindsdien bij de boeren een streepje voor heeft. 

Dit positivisme heeft echter een keerzijde. In gesprek gaan is goed, maar er moet op enig moment wel geleverd worden. Dat benadrukte de landbouwminister ook na afloop.

'Met de uitkoop van varkensboeren gaan we het niet redden'

Hendrik Galema uit Hartwerd, voorzitter van de jonge boeren, stelde dat de landbouw in het stikstofdossier geen hofleverancier wil worden van de woningbouw. Boeren willen niet inleveren ten gunste van de ontwikkeling van de bv Nederland.

Toch zal het pijn gaan doen. Linksom of rechtsom, de stikstofuitstoot moet omlaag. Ook in Friesland. Brusselse afspraken over natuurbehoud moeten nu eenmaal worden nageleefd en dat geldt eens te meer voor uitspraken van de Raad van State, het hoogste rechtscollege van Nederland. 

De laatste gooide afgelopen week nog een bommetje over de vergunningen voor het weiden van koeien. Boeren moeten toch écht een vergunning aanvragen voor beweiding in de buurt van natuurgebieden, stelde het college in een uitspraak over een boer in het Brabantse Rucphen. Of Schouten en de provincies nu willen of niet. 

Gemeenten en provincies die souplesse bepleiten trekken bij de Raad van State aan het kortste eind. De uitspraak betekent klip en klaar dat de stikstofuitstoot van grazende koeien meetelt in het totaal. Dat maakt een oplossing in dit duivelse dossier beslist niet eenvoudiger.

In politiek Den Haag groeit het ongeduld. Waar de automobilist al maanden zonder morren zachtjes over de snelweg rijdt zijn de boeren nog grotendeels ontzien. Schouten trok de gewraakte veevoereis in. Dat maakte actiegroepen extra zelfbewust. 

Komende week komt Schouten met haar brief naar de Tweede Kamer. Met alleen de uitkoop van varkensboeren gaan we het echt niet redden. Ook de veelgeprezen melkveehouderij zal moeten leveren. Als dat besef eenmaal indaalt is het de vraag of koffie en koek nog voldoende zijn om weerstand te smoren.

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct