Veel mensen en instanties kijken met blijdschap naar deze ontwikkelingen. Er klinken euforische beweringen: de fossiele economie ligt achter ons, een nieuw tijdperk van schone energie lijkt nu aangebroken.

Het nieuwe gastijdperk

Veel mensen en instanties kijken met blijdschap naar deze ontwikkelingen. Er klinken euforische beweringen: de fossiele economie ligt achter ons, een nieuw tijdperk van schone energie lijkt nu aangebroken. FOTO ANP

‘Het fossiele tijdperk lijkt op zijn laatste benen te lopen. En daarmee is ook de rol van oliemaatschappijen voorbij’’, schreef de Volkskrant eind augustus. De recente misère bij oliereuzen als Shell en Exxon Mobil houdt veel analisten bezig. Vaak klinkt de vergelijking met het Britse rampschip Titanic, dat stilletjes in de golven verdween.

Die gedachte is niet zo gek. Het gigantische olieconcern Exxon Mobil degradeerde dit jaar uit de Dow Jones-index, de eredivisie van de Amerikaanse bedrijvenwereld. Reden: de beurswaarde was ingeklapt. Ook Shell kreeg klappen. Een aandeel van dit bedrijf kostte begin dit jaar nog ruim 26 euro. Nu betaal je er nog slechts 11 euro voor.

Analisten spreken van een perfecte storm. Overproductie van olie leidde in maart al tot dalende prijzen, die daarna in een vrije val raakten door de coronacrisis. Auto’s en vooral vliegtuigen maken veel minder kilometers. Daar komt nog bij dat veel banken en beleggers minder gretig in fossiele brandstoffen investeren. Nieuwe regels en belastingen beperken ook de winstmogelijkheden.

Veel mensen en instanties kijken met blijdschap naar deze ontwikkelingen. Er klinken euforische beweringen: de fossiele economie ligt achter ons, een nieuw tijdperk van schone energie lijkt nu aangebroken.

Maar is dat wel zo? Wie recente Nederlandse cijfers bekijkt, krijgt een ander beeld. ,,In 2019 was aardgas goed voor 44 procent van het Nederlands energieverbruik, tegen 41 procent in 2018’’, schrijft het CBS. ,,Aardolie blijft tweede: het aandeel in het totale verbruik nam licht af van 38 naar 36 procent.’’

Kortom: 80 procent van alle in Nederland verbruikte energie was afkomstig van olie en gas. Steenkoolgebruik neemt af, maar wordt vooral door gas vervangen. Weliswaar groeit het aandeel groene elektriciteit gestaag, maar bij warmteopwekking, verkeer en industrie valt zulke vergroening nog tegen.

Ook de rest van de wereld leunt nog zwaar op gas en olie. Welvaartsgroei in Aziatische landen stuwt de energievraag zo snel op, dat de vergroening van hun energieproductie dit moeilijk zal kunnen bijbenen. Misschien moet de wereldwijde vraagpiek naar olie en gas zelfs nog wel komen.

Aardgas groeit in populariteit, want het geldt als schoner dan olie. Daarom kocht Shell in 2016 zijn concurrent British Gas op, zodat het zich voortaan de grootste gasproducent ter wereld kon noemen. In 2050 wil Shell overigens CO2-uitstootvrij zijn: dat wordt de volgende stap.

Tegen die tijd zal de Nederlandse energieopwekking nog altijd voor tientallen procenten afkomstig zijn van gas, zo blijkt uit het Klimaatakkoord. Dit hoeft geen aardgas te zijn, want er wordt gehoopt op groen geproduceerd gas. Maar lukt dat ook?

Laten we onszelf niet voor de gek houden: de opkomst van schone energie verloopt in een slakkentempo. Zonder versnelling blijft de olie- en gasindustrie nog decennialang een geldmachine met interessante dividenden voor beleggers. Of olie- en gasreuzen zich in de tussentijd succesvol kunnen omvormen tot schone energieproducenten? Dat weet niemand, maar het is te vroeg om hen nu al als zinkende schepen weg te zetten.

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen. Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar  commentaar@lc.nl  .

 

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct