Pieter de Groot.

Harje | Op het overnamepad

Pieter de Groot. FOTO LC

Een oud-collega repte dinsdag van een ‘trystige dei, wêrop’t fêst kaam te stean dat it foargoed ôfrûn is mei selsstannige noardlike kranten’. Een dag later noemde hoogleraar journalistiek Marcel Broersma, in 2002 gepromoveerd op de 250-jarige LC -historie ( Beschaafde vooruitgang ), de overname van de NDC mediagroep door het Vlaamse Mediahuis slechts een ‘rimpeling’ in de geschiedenis van de krant.

‘Jullie zitten nu wel in de rechtse hoek hè’, hoor ik van een oudere lezer, ‘want behalve De Telegraaf zit ook de liberale zakenkrant NRC in dit concern. Was de Persgroep, met onder andere de Volkskrant en Het Parool , immers net als de Friese Koerier een voormalige verzetskrant, niet logischer geweest?’

Wat mij betreft is dat lood om oud ijzer, zolang de redactionele onafhankelijkheid maar gewaarborgd is. Binnen een en dezelfde krant is tegenwoordig ruimte voor een veelheid van meningen: links, rechts, rood, groen, blauw, of ze nu NRC , Volkskrant of zelfs Telegraaf heten.

Bij het samengaan in 1969 met de ‘rode’ Friese Koerier leverde de Leeuwarder Courant als eerste de bewijzen door in haar kolommen ruim baan te geven aan communisten als Gerrit Roorda en anarchisten als Tinus Veenstra. ,,Ferjamme, wat moatte dy readen yn ús krante’’, klaagde directeur Harke van der Meer dan, maar dan kon je hem gelijk de mond snoeren door te wijzen op de stukken van de rechtse hoogleraar Valkenburg of van Prosper Ego van het Veteranenlegioen.

'Jullie zitten nu in de rechtse hoek, hè?'

Van der Meer (1932-2004), in 1971 door de redactie bij Van Gend en Loos weggeplukt, heeft een groot aandeel in de bloei van het bedrijf gehad. Net als veel kranten had de Leeuwarder Courant het in de jaren zestig moeilijk. Opkomst van de televisie, hogere papierprijzen, minder advertenties. De plaatselijke middenstand zocht zijn heil in het goedkope Leeuwarder Weekblad , dat sinds 1964 gratis huis aan huis bezorgd werd. Er was maar één remedie: een nóg goedkoper huis-aan-huisblad beginnen. Dat werd Huis aan Huis . Niet lang daarna beklonk Harke van der Meer met uitgever Johannes Schalekamp van het Leeuwarder Weekblad de overname.

Vervolgens kwam er in Heerenveen een nieuw huis-aan-huisblad op de markt, dat De Koerier heette. De BV Friese Pers deed hem een proces aan, omdat de naam herinnerde aan de Friese Koerier , die in hetzelfde verschijningsgebied verscheen. Het proces werd verloren. Onder het motto ‘wy ha neat tsjin dy namme, as in oar him mar net brûkt’ sloeg Van der Meer met succes aan het onderhandelen en ook de Koerier kwam in zijn ‘bezit’.

Daarna ging hij onverdroten voort op het overnamepad, resulterend in de Weekbladengroep, nu nog steeds een onderdeel van het NDC-concern. Met die weekbladen had hij maar één doel: het hoofdblad van Fryslân, de Leeuwarder Courant , beschermen. Dat was gelukt: de omzet van de Friese Pers, in 1971 10 miljoen gulden, bedroeg bij zijn afscheid in 1989 90 miljoen.

Harke van der Meer, een atypische krantendirecteur en Fries ‘yn murch en bonken’, krijgt in het boek van Marcel Broersma, dat vooral de journalistiek regardeert, niet de credits die hij verdient. Vandaar, ter informatie van de moderne ‘courantier’ Gert Ysebaert, op wie nu de taak rust de kranten achter een betaalmuur op de digitale snelweg te krijgen, dit stukje. Succes.

harje.lc@gmail.com

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct