Verkiezingscongres van het CDA wordt uitgesteld

Moedige coronaprins

Verkiezingscongres van het CDA wordt uitgesteld ANP


Het CDA heeft geen gelukkige hand wanneer het aankomt op het kronen van de kroonprins tot koning. Ruud Lubbers liep Elco Brinkman voor de voeten en in 2010 viel Camiel Eurlings weg als mogelijke opvolger van premier Jan Peter Balkenende. Het vertrek van Hugo de Jonge als lijsttrekker is het sluitstuk van een uiterst rommelige en verwarrende fase waarin het CDA zichzelf en het aanzien van de politiek geen dienst heeft bewezen.

Partijvoorzitter Rutger Ploum was zich eerder dit jaar bewust van de drama’s uit het verleden. Na het vertrek van Sybrand Buma naar Leeuwarden was er ruimte voor een nieuwe leider. Dit jaar moest de kroning transparant en zonder reputatieschade voor alle betrokkenen verlopen. Een interne verkiezing met een duidelijke winnaar, dat zou goed zijn voor het mandaat van de nieuwe partijleider. Onzekere tijden vragen om eenheid.

Achter de schermen slepen de kandidaten de messen. Het is achteraf naïef van Ploum om te denken dat dit proces kon verlopen zonder bloedvergieten. Publieksfavoriet en minister van Financiën Wopke Hoekstra trok zich al snel terug. Hij voelde zich meer bestuurder dan politicus. Martijn van Helvert was alleen kandidaat voor de bühne en Mona Keijzer viel na de eerste stemronde af.

Hugo de Jonge trok, zoals bekend, uiteindelijk aan het langste eind. Met miniem verschil won hij de lijsttrekkersverkiezing van kamerlid Pieter Omtzigt. Verre van het duidelijke mandaat dat het partijbestuur graag had willen zien. Al snel begon het gemopper dat De Jonge niet zichtbaar genoeg was in de campagne, terwijl die nog niet eens echt begonnen is. Deze week maakte hij duidelijk dat het niet te combineren valt, lijsttrekker zijn en ook nog een ministerie in crisistijd runnen: „De verantwoordelijkheid voor de aanpak van de corona-crisis moet voorgaan. Het CDA verdient een lijsttrekker die alle tijd en energie aan de partij kan besteden, dat is mij nu niet gegeven.” De coronaprins gaf zijn opdracht terug.

Dat was een moedige beslissing. De Jonge moest het opnemen tegen twee formidabele tegenstanders. Naast het bestrijden van een ongekende pandemie werd er actief aan zijn stoelpoten gezaagd. Anonieme en openlijke aanvallen uit de CDA-achterban hebben zijn positie ondermijnd.

De druk op Hoekstra was groot om het tóch te doen, ondanks zijn eerdere bezwaren. Al is het vrij aanmatigend om te spreken over een premierskandidaat voor een partij die het nog niet goed doet in de peilingen. Hoekstra is daarnaast, net als Hugo de Jonge, minister in crisistijd met een drukke portefeuille. Hij zal zijn tijd scherp moeten verdelen. Pieter Omtzigt is de echte winnaar in het koningsdrama. Door zijn sleutelrol heeft hij bewezen dat het partijbestuur voortaan niet meer om hem heen kan.

Reageren? commentaar@lc.nl

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct