Carola Schouten overlegt met Gert-Jan Segers. FOTO ANP

Commentaar: Andere landbouw

Carola Schouten overlegt met Gert-Jan Segers. FOTO ANP

Zijn het dan uiteindelijk de allerkleinste hoofdrolspelers die de definitieve stoot geven om het in de verhouding tussen landbouw en natuur over een andere boeg te gooien? Het lijkt er wel op. De alarmerende teruggang van de insectenstand is de wake-upcall die we zo bitter hard nodig hebben.

Een Duitse studie toont aan dat het aantal insecten in een kwart eeuw met 75 procent is verminderd. Tot de belangrijkste oorzaken behoort het gebruik in de landbouw van gifstoffen als glyfosaat en neonicotinoïden. Insecten staan op de onderste trap van de voedselketen. Ze spelen een cruciale rol bij de bestuiving van gewassen en zijn zelf als voedsel van essentieel belang voor de vogelstand. Als zij het moeilijk hebben, vallen andere soorten als dominostenen om en wordt het fundament van complete ecosystemen aangetast. Hoezeer het water ons tot aan de lippen staat, omschreef hoogleraar Theunis Piersma onlangs nog op cynische toon: ‘Dag bloemen, dag vogels, dag Friesland.’

Er zijn veel factoren die de biodiversiteit nadelig beïnvloeden, maar de landbouw speelt een cruciale rol. De Duitse studie is de druppel die nodig was om de emmer te doen overlopen. Zuur is dat misschien wel voor al die wetenschappers, natuurliefhebbers en alternatievelingen in de landbouw die al jaren waarschuwen dat de soortenrijkdom achteruit holt. Zij hebben ervoor gezorgd dat de emmer vol raakte.

Het Netherlands Ecological Research Network heeft het initiatief genomen om natuurorganisaties, wetenschappers, landbouw en bedrijfsleven eind november bij elkaar te brengen. Het woord deltaplan is al gevallen. De biodiversiteit staat zo zwaar onder druk dat alleen een forse koerswijziging in landbouw- en natuurbeleid uitzicht biedt op een keer ten goede.

De plannen lagen er al langer, maar de Duitse ‘insectenstudie’ zorgt voor een versnelling. De politiek wordt in eerste instantie nog even buiten de deur gehouden. Een verstandige tactiek. Het is immers van het grootste belang om eerst sectoren als landbouw, natuurbeheer, wetenschap en agrarisch bedrijfsleven op één lijn te krijgen. Daarvoor lijken de geesten nu rijp. Niemand kan het zich permitteren om afzijdig te blijven.

De Groninger hoogleraar ecologie Han Olff bracht het donderdag in deze krant treffend onder woorden: ,,Het is tijd om echte keuzes te maken.’’ De noordelijke provincies kunnen daarin volgens Olff een voortrekkersrol vervullen gezien de vele initiatieven die er al zijn om tot een ‘natuur-inclusieve’ landbouw te komen.

Alle seinen staan op rood voor de gevestigde landbouw. De nieuwe minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Carola Schouten, hoeft zich niet te vervelen.

Reageren? Gebruik de reactiemogelijkheid onder dit artikel of mail naar commentaar@lc.nl .

Het commentaar is een dagelijkse rubriek waarin de Leeuwarder Courant reageert op actuele ontwikkelingen.

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 4,99 per maand. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct