Jacob Haagsma.

Column Jacob Haagsma: Bruine noot

Jacob Haagsma.

D e mens, je kunt ’m van alles wijs maken. Als hij (m/v) ergens in gelooft, dan is dat ook zo. Omdat hij ’t zelf gezien heeft bijvoorbeeld, of gehoord. En wie is de cynicus dan om dat tegen te spreken?

Ik geloof ook wel eens ergens in. In de kracht van muziek bijvoorbeeld, van klank, van geluid. De hoogste kunstvorm, vind ik dat. Onder andere omdat muziek in principe nergens naar verwijst, alleen naar zichzelf. En tegelijkertijd in staat is om alles uit te drukken, de hele wereld samen te ballen in klank.

Anderen geloven weer in geestverschijningen, in spoken. Omdat ze ze zelf gezien hebben, gehoord, gevoeld – in de vorm van een kilte, een gevoel van onherbergzaamheid, een langstrekkend vacuüm of andere narigheid. Hebben we allemaal niet ooit zulke ervaringen meegemaakt? Een geest waargenomen, op zo’n soort manier?

Ik zal niet zeggen dat dat onzin is en dat zulke mensen, euh, spoken zien. Zeker niet nadat mijn oog viel op een artikel op website Gizmodo.com, van ene Jennifer Quellette – ere wie ere toekomt. Zij weet te vertellen dat die waarnemingen heus echt kunnen zijn, wat nog niet betekent dat die spoken en geesten dan ook rondwaren.

Hoe kan dat? Door geluid.

De mens hoort klanken in het frequentiegebied van pakweg 20 tot 20.000 Hz, ofwel trillingen per seconde. Geluiden in lagere frequenties horen we niet, maar we voelen ze wel. En met niet geringe gevolgen: ze kunnen verschillende delen van het lichaam aan het werk zetten, met onverwachte gevolgen.

Zo heten frequenties tussen de 5 en 9 Hz wel de ‘bruine noot’, omdat je bij die frequenties de controle over je darmen zou verliezen. Vroege astronauten klaagden erover, maar bewijs voor de laxerende werking van die frequentie is nooit geleverd.

Wel voor een ander fenomeen. Ene Vic Tandy, Brits onderzoeker, was op een avond aan het werk in zijn laboratorium, toen een bijzonder naar gevoel over hem kwam. De nekharen stonden recht overeind, en hij zag heel duidelijk een witte vorm.

Een spook!

Niet dus. Het kwam door een ventilator, die een ‘resonante frequentie’ van 18,98 Hz uitzond, net onder de grens van het hoorbare dus. Door die frequentie ging zijn oog meevibreren, en daardoor zag hij dat spookvormige geval. Een illusie dus, maar hij zag het wel. Ventilator uit, en het was alsof er een enorm gewicht van hem werd afgehaald, zei Tandy, die nog een tijdje zijn brood verdiende als spokenjager – ofwel ghost buster .

Latere experimenten bevestigden dat mensen, blootgesteld aan ‘infrageluid’ van zulk soort frequenties, gevoelens van onbehagen kunnen krijgen, angst, rillingen langs de ruggengraat, druk op de borst.

Hz staat voor trilling, ofwel vibratie. Je hoort wel eens lui praten over good vibes en bad vibes . Vage hippiepraat – of niet? Als u bedenkt dat God in verschillende culturen, ook in de Westerse tot zo ongeveer de renaissance, werd voorgesteld als een trilling, en dat volgens sommige serieuze theorieën alle materie in feite bestaat uit trillingen, dan zit er meer in die goede en slechte vibes dan op het eerste gezicht lijkt.

Dat is de macht van muziek, immers een elegant en ingewikkeld samenspel van trillingen. Ik geloof daar graag in. Maar kijk voor de zekerhuid uit voor die bruine noot.

jacob.haagsma@lc.nl

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 4,99 per maand. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct