Duitse officieren op het Leeuwarder station, vermoedelijk mei 1940.

Blijham

Duitse officieren op het Leeuwarder station, vermoedelijk mei 1940. Foto Willem Blijham

In alle vroegte mochten we gisteren het Fries Museum in. Om met een klein groepje Oog in oog met oorlog te zien, de tentoonstelling die bedoeld was voor 75 jaar bevrijding.

Corona doorkruiste dat en het museum zette daarom de complete tentoonstelling, filmpjes, foto’s en al, op internet, om virtueel doorheen te lopen. Heb ik geprobeerd, maar virtueel naar het museum is niks voor mij, je klikt wat, je tikt wat, je draait wat en weg weer.

Niks had me er daardoor op voorbereid hoe pakkend deze tentoonstelling in het echt is. De opzet is simpel, Friese foto’s en filmpjes van 1940-1945 kamerbreed opgeblazen. Zo sta je werkelijk oog in oog met de bezoekers van circus Giezen in 1943 op het Plein (zo heette het Wilhelminaplein toen). Voor het eerst valt op, in het filmpje over Israël de Jongh en zijn dochters, die in 1942 gedeporteerd werden en een week later in Auschwitz zijn vermoord, dat een dochter nog even met de buurman praat, en er iemand komt aanrennen. Zulke details ontgaan je op YouTube.

Er hangen ook kleinere foto’s, zoals van de locomotief in de Potmarge op 10 mei 1940, een verzetsdaad van Leeuwarder stationschef Willem Blijham. Het was hem niet gelukt om de stationsoverkapping omver te trekken. ,,Er is zoveel’’, mijmerde historicus Leendert Plaisier, kijkend naar de beelden. ,,En je weet niet half wat er allemaal nog bij mensen op zolder ligt.”

Gisteravond kreeg ik bericht van K. Hij stuurde telefoonkiekjes door van foto’s die stationschef Blijham zelf op het station had gemaakt, voor en na 10 mei 1940. Prachtfoto’s, nooit gezien. ,,Zou het wat zijn voor het archief?’’, vroeg K. Dat Plaisier al zo snel gelijk zou krijgen had hij zelf vast 0ok niet gedacht.

asing.walthaus@lc.nl

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct