Black Friday: hebben we dan nooit genoeg?

‘Er zijn ook nogal wat retourzendingen. Postbedrijven hebben het er druk mee.’ FOTO ANP/SEM VAN DER WAL

De afgelopen 20 jaar hebben er bijna twee keer zoveel natuurrampen plaatsgevonden als de voorgaande twintig jaar. Voorbeelden hiervan zijn droogte, bosbranden, stormen, aardbevingen en extreme temperaturen. Vooral het aantal overstromingen laat een sterke stijging zien.

Klimaatverandering is volgens een VN-rapport grotendeels verantwoordelijk voor de toename van natuurrampen. Zelfs als alle landen hun huidige klimaatplannen uitvoeren, koersen wij aan op een opwarming van 3,2 graden aan het einde van deze eeuw.

Wetenschappers zijn het erover eens dat de mens de oorzaak is van de klimaatverandering. Mondiale problemen als ontbossing, het snelle uitsterven van soorten en tekorten aan grondstoffen worden veroorzaakt door overconsumptie. Mensen lijken niet meer in staat om dankbaar te genieten van de dingen die er zijn, omdat ze in gedachten alweer bij een volgende aankoop of vakantie zijn.

Retourzendingen

Op Black Friday (vrijdag) stunten veel winkels met hoge kortingen. We worden verleid om te kopen. Op basis van data en onderzoek onder duizend Nederlandse onlineshoppers, wordt voorspeld dat Black Friday dit jaar in Nederland alle verkooprecords via internet gaat breken. Voor online shoppen hoef je de deur niet uit en je bent niet gebonden aan openingstijden van de winkel.

Ondertussen rijden de busjes heen en weer om de goederen bij de mensen af te leveren en ze weer terug te brengen. Er zijn namelijk ook nogal wat retourzendingen. Consumenten staan er lang niet altijd bij stil wat voor impact het heeft als ze een kledingstuk online in vier maten kopen en er drie weer van terugsturen. Postbedrijven hebben het er druk mee en het zorgt voor een grote afvalstroom. Teruggestuurde kleding kan worden gerecycled, maar wordt ook vaak genoeg vernietigd.

Gemakseconomie

Aan de ene kant komen er door het online kopen steeds meer winkelpanden leeg te staan en aan de andere kant ‘verdoost’ Nederland in rap tempo. Vorig jaar openden negentien XXL-distributiecentra de deuren. Deze gebouwen blinken vaak niet uit in architectonische schoonheid.

We betalen een prijs voor onze gemakseconomie. Deze 24-uurs economie raast door, dus het werk ligt nooit stil. Tijdens de economische crisis waren veel gemeenten blij dat ze hectares grond konden verkopen aan logistieke bedrijven, maar nu er voor miljoenen vierkante meters aan raamloze gebouwen zijn neergezet, is de vraag hoeveel ruimte we nog bereid zijn te offeren aan de XXL-distributriecentra.

Nieuwjaarsavond 2019 verloor de MSC Zoe 342 containers op de Noordzee boven de Waddenzee. Tonnen aan piepschuim, plastic en troep van onze consumptiemaatschappij overspoelden het UNESCO Werelderfgoed de Waddenzee. We waren ons toen slechts even bewust van ons koopgedrag. Helaas is de voldoening over materiële zaken van korte duur. Het bezit wordt snel gewoon en het is nooit genoeg. De mens wordt gedreven door hebberigheid. We hebben nooit genoeg van iets wat we niet nodig hebben.

A nita Dijkstra, Franeker.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Opinie