Eerlijk gezegd vind ik 92 centimeter best veel. Maar manager Jeroen Jansen van zoutfabriek Frisia in Harlingen vindt 92 centimeter enorm meevallen.

Volgens hem zal de bodem van de Waddenzee in 2051, als de zoutwinning wordt beëindigd, op het diepste punt 92 centimeter gedaald zijn. En zo erg is dat niet, zei hij donderdag in de krant.

Arme Waddenzee, dacht ik. Arme scholeksters, arme kanoetstrandlopers, arm Unesco Wereld-erfgoed-gebied. Op het land wonen mensen die al een grote mond opzetten als hun bodem 35 centimeter daalt, maar de bevolking van de Ballastplaat in de Waddenzee is een stuk minder assertief.

Zij moeten het van ons hebben en jammer genoeg vinden wij andere dingen belangrijk. Wij knikken blij als we lezen dat er 135 mensen bij Frisia werken en wij vinden het mooi dat de Harlinger fabriek tweederde van het gewonnen zout aan de chemische industrie verkoopt.

Bovendien wordt het zout ook verwerkt in likstenen voor koeien en schapen en als het vriest willen we toch zeker op bestrooide wegen rijden? Burgers klagen misschien wel over bodemdaling, zegt Jansen, maar ze mogen niet vergeten ‘hoe belangrijk de rol van zout is voor de maatschappij’.

Dat er in half Europa zout in de bodem zit, speelt in de discussie geen rol. De Frisia-fabriek staat er nu eenmaal. En de productie van waterontharder-tabletten is ‘een tak in opkomst‘.

,,Nooit meer kalkaanslag’’, beloven de fabrikanten van de waterontharder-apparaten. Nooit meer strepen op de ramen. ,,Je haar zal zachter zijn en meer glanzen en je hebt minder shampoo nodig en ook minder zeep.’’

Dus daar sta je dan, als ruiende eidereend, op de Ballastplaat. Als je tijdelijk niet kunt vliegen omdat je nieuwe veren krijgt logeer je een maand op de plaat en eet je er je buik rond omdat in de fijne bodem slijkgarnaaltjes leven.

Nu nog wel tenminste. Maar als de bodem daalt en de garnaaltjes verdwijnen kan het zomaar zijn dat je straks moet verhuizen naar nergens. Net als de Canadese en Groenlandse kanoeten die nu nog massaal op de Ballastplaat komen picknicken als ze vermagerd uit hun broedgebieden zijn teruggekeerd.

Zonder de Waddenzee gaan de kanoeten naar de gallemiezen maar hee, we mogen de belangrijke maatschappelijke rol van het zout natuurlijk niet uit het oog verliezen.

De Groningse bodem in het aardbevingsgebied is door de gaswinning weliswaar hooguit 50 centimeter gezakt en er is afgesproken dat de Amelandse bodem door de gasboringen 30 centimeter mag dalen, maar een verzakking van 92 centimeter onder de Waddenzee is volgens manager Jansen helemaal niet zo erg. Het slechtste scenario ging immers uit van een daling van anderhalve meter. De schade valt nog reuze mee.

Ondertussen gaat het ondanks de Unesco-status nu al beroerd met de leefgebieden op het Wad. En Frisia mag dan vroom zeggen dat ze ,,natuurlijk geen schade wil aanrichten’’ en dat er ,,gemonitord’’ wordt en dat het ,,hand-aan-de-kraan-principe’’ geldt, maar ik vind 92 centimeter een grof schandaal.

En volgens mij klinkt er op de Ballastplaat ook zacht protest van de eidereenden, de kanoeten, de rosse grutto’s, de nonnetjes, de kokkels en de platte slijkgapers (ja zoek maar even op) die helaas geen spandoeken kunnen knutselen.

Reageren? Jantien.de.boer@lc.nl

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
Column
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct