Voor de containerramp met de MSC Zoe boven de Wadden is alleen het gigantisme van de wereldwijde transportdrift aan te wijzen als schuldige. De kapitein vertoonde goed zeemanschap, stelt het OM.

Het werd gezien als de laatste kans om iemand verantwoordelijk te houden voor het containerverlies van de MSC Zoe in de nacht van 1 op 2 januari 2019. Maar de kapitein van de 400-meter lange schip van de Zwitserse reder MSC valt volgens het Openbaar Ministerie niet te verwijten dat 342 containers in de Noordzee verdwenen.

Bij de vraag of hij deed wat hij die avond op de brug van de Zoe had moeten doen, blijft het Openbaar Ministerie weg. Hij deed in ieder geval geen dingen die niet mochten. De containers waren gezekerd en volgens voorschriften geladen. Hij voer niet te hard of te langzaam en overtrad geen scheepvaartregels.

Kapitein mocht de Zoe over zuidelijke route boven de Waddeneilanden sturen

De kapitein had wél de keuze om de noordelijke vaarroute boven de Wadden te kiezen, in plaats van de kortere en snellere zuidelijke route, pal boven de eilanden. Maar het Openbaar Ministerie kan niet zeggen dat hij de andere keuze ,,had moeten maken’’. Hij mocht de afslag naar de korte route nemen, ook onder de weersomstandigheden van die januarinacht. Hij kon niet voorzien wat er die nacht ging gebeuren.

De complexe oorzaak van het containerverlies was een combinatie van vier factoren, oordeelde de Onderzoeksraad voor Veiligheid vorig jaar, samen met Panamese en Duitse evenknieën. Dwarsscheepse golven op het schip en de reflex van de Zoe zorgden ervoor dat de Zoe in een cadans tussen de golfbewegingen kwam. Contact of bijna-contact met de zeebodem en het natuurfenomeen groen water - waarbij water langs de zijkant van het schip opspuit - versterkten de krachten die vrijkwamen op het dek. Sjormateriaal brak en containers begonnen te schuiven.

‘Geen sprake van opzet of schuld’

De kapitein had deze combinatie van oorzaken de verstrekkende gevolgen niet kunnen voorzien. Voor het OM is het ,,onvoldoende voor schuld in strafrechtelijke zin. Er is geen sprake van opzet of schuld’’.

Voor de toen 64-jarige kapitein was het zijn eerste klus op de Zoe, maar onervaren was hij allerminst. De Italiaan begon ruim 45 jaar geleden als trainee bij MSC en werkte zich in al die jaren op tot kapitein op de grootste containerschepen binnen de MSC-vloot.

Bij de ramp kwamen schadelijke stoffen van vier containers in het water terecht. Het OM zag geen aanleiding voor vervolging van de kapitein voor milieuverontreiniging. ,,Uit onderzoek blijkt nergens dat de kapitein opzettelijk deze containers en schadelijke stoffen heeft geloosd’’.

Gigantisme van de transportvloot

Het OM seponeert na twee jaar onderzoek de strafzaak tegen de Italiaan. De vraag hoe het tot de ramp had kunnen komen, kan nu alleen gezocht worden in de verraderlijkheid van de Noordzee in combinatie met de alsmaar groter wordende containerschepen.

De Onderzoeksraad voor Veiligheid concludeerde afgelopen juni dat de drang van de transportsector om te groeien een pijnlijke keerzijde heeft. Containerschepen met de lengte van vier voetbalvelden zijn voor mensen bijna te groot om te hanteren en veilig over ondiepe vaarroutes met onvoorspelbare weerfenomenen te leiden.

Opvallend is dat de Onderzoeksraad van de Veiligheid geen stelling kon innemen of de containers goed vast zaten. Het onderzoeksteam zag vooral ,,ingewikkelde’’ en ,,niet-transparante’’ softwareberekeningen. ,,Er kan niet gecontroleerd worden of de containers volgens geldende voorschriften zijn geladen’’, schreef het onderzoeksteam.

Het Team Maritieme Politie en de Inspectie Leefomgeving zeggen, onder leiding van het Openbaar Ministerie met stelligheid dat ,,de lading op het containerschip conform voorschriften geladen en gezekerd’’ was.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Schiermonnikoog
Containerramp MSC Zoe
Waddengebied
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct