Opgegroeid in Tijnje, het hart verpand aan Oeganda. Het kan verkeren, zegt Arne Doornebal (37). Hij schreef een boek over het Afrikaanse land waar hij zeven jaar bivakkeerde. Op 14 januari zijn er presidentsverkiezingen.

Zijn liefde voor Afrika ontstond toen hij tien jaar was. Arne Doornebal, die tot zijn achttiende in Tijnje woonde, ging met zijn ouders en zus op visite bij een oom in Botswana. De mensen, de natuur en de reis zelf maakten een onuitwisbare indruk.

Afrika bleef de jaren erna trekken. Op zijn 21ste vertrok hij voor een paar maanden naar Oeganda, om er vrijwilligerswerk te doen. In 2007 ging hij opnieuw, deze keer als journalist en zonder geplande einddatum. Hij bleef zeven jaar, van 2007 tot 2014. Hij was correspondent voor onder meer het ANP en de toenmalige GPD, de gemeenschappelijke persdienst van regionale kranten. En hij maakte radioreportages.

Oneindig veel in de bus

De inkomsten waren zeker in het begin beperkt, maar heel veel had Doornebal niet nodig. ,,Ik verbleef in een dorp en betaalde 32 euro per maand aan huur. Ik had geen auto en zat oneindig veel in bussen. Ik weet nog dat ik naar Zuid-Soedan ging. Dat werd destijds onafhankelijk. Ik was achttien uur onderweg.”

Later vestigde hij zich in hoofdstad Kampala. ,,Daar was ik beter op mijn plek. Ik ging er met journalisten en anderen om met wie ik een band opbouwde. Dat lukte in het dorp niet goed, omdat ik als ‘de witte man’ werd gezien.”

In 2014 ging hij terug naar Nederland, samen met zijn Oegandese vrouw en zijn twee kinderen. ,,Voornamelijk toch voor het onderwijs. De staatsscholen in Oeganda zijn slecht, de privéscholen erg duur. Op een gegeven moment kwam ik een Amerikaan tegen die zijn eigen, betaalbare schooltje was begonnen. Maar hij was erg in de Heer en wij niet.”

President Museveni

De band met Oeganda bleef. Terwijl hij als parttimer aan de slag ging bij de Netherlands-African Business Council om Nederlandse bedrijven te helpen hun weg te vinden in Afrika, zat hij te broeden op een boek over het land waarvan hij ondanks ,,alles wat er misgaat” was gaan houden.

Iets specifieker: een boek over Yoweri Museveni, sinds 1986 leider van Oeganda en daarmee de op twee na langstzittende president in Afrika. Het boek, uitgegeven door Elikser in Leeuwarden, is er sinds begin december: Oeganda onder president Museveni .

Museveni streed in de jaren tachtig als rebellenleider tegen het bewind van Milton Obote. Nu is hij verslaafd aan macht. De president liet de grondwet wijzigen zodat hij langer dan twee termijnen kon aanblijven.

Op 14 januari zijn er verkiezingen. ,,Het regime is zenuwachtig”, vertelt Doornebal. ,,Bobi Wine, een parlementslid, is de grote uitdager. Hij heeft als rapper een sterrenstatus. Wine is ongelooflijk populair bij jonge mensen. Als je weet dat 80 procent van de Oegandese bevolking jonger is dan 40 jaar, dan begrijp je waarom Museveni gestrest is.”

Gespannen situatie

Het leger steunt de president. De zoon van Museveni heeft een belangrijke positie binnen de krijgsmacht. ,,Een tijdje geleden werd Bobi Wine opgepakt”, vertelt Doornebal. ,,Bij de demonstraties die daarop volgden, kwamen vijftig mensen om het leven. Laatst wilde Wine ergens spreken. Hij werd tegengehouden en moest in zijn auto overnachten. Het leger ziet hem als een wietrokende gettojongen.”

Behalve zijn eigen ervaringen en inzichten vormen gesprekken met Mirjam Blaak een belangrijke bron voor het boek. Blaak kwam begin jaren tachtig naar Kenia, buurland van Oeganda. Ze werkte er voor de vluchtelingenorganisatie van de VN (UNHCR), werd verliefd op een ‘metgezel’ van Museveni en trouwde. De relatie strandde. De tot Oegandese genaturaliseerde Blaak ging terug naar Nederland en is nu al een tijdlang ambassadeur voor het Afrikaanse land in de Benelux en de EU.

Doornebal, die in Zaandijk woont, hoopt dat hij op 14 januari als verslaggever in Oeganda kan zijn. Persvrijheid is in het land echter ver te zoeken. ,,Ik had plotseling een verklaring van goed gedrag nodig, van Interpol. Die van de Nederlandse overheid willen de autoriteiten vooralsnog niet accepteren. Lopende perskaarten zijn ongeldig verklaard. De situatie in Oeganda is gespannen.”

Titel Oeganda onder president Museveni

Auteur Arne Doornebal

Uitgeverij Elikser

Prijs 19,50 euro (218 blz.)

loading  

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opsterland
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct