Een weg voor auto’s, dwars door een natuurgebied met trekroutes voor kikkers en jonge vogels: moet dat kunnen? In het Fochteloërveen zijn ze er nog niet uit.

Het is weer bijna zover, zegt boswachter Sietske Westerhof. De jaarlijkse amfibieëntrek kan ieder moment beginnen. Bruine kikkers, heikikkers en salamanders trekken dan van hun winterleefgebied naar het water om zich voort te planten. In het Fochteloërveen betekent het dat ze de weg moeten oversteken die het gebied kruist.

Sinds twee jaar sluiten vrijwilligers tijdens trekperioden tijdelijk de weg af voor auto’s, om te voorkomen dat de dieren worden doodgereden. Al is dat nog best lastig te organiseren, vertelt Westerhof: een trek kan binnen een paar uren voorbij zijn. Vrijwilligers moeten maar net zien dat die is begonnen én mensen kunnen mobiliseren om de weg af te zetten.

,,Het is nu heel erg ad hoc reageren en klaarstaan.” Zo staan de twintig tot dertig vrijwilligers ook in de nazomer klaar, om kraanvogels met hun jongen te beschermen als ze de weg oversteken om te foerageren. Al was dat laatste vorig jaar niet nodig. De kraanvogels lieten zich niet zien, Westerhof denkt omdat het veel drukker was met toeristen.

'Onze wens is een nieuwe inrichting, waarbij alleen nog wandelaars en fietsers worden toegelaten'

Natuurmonumenten ziet het liefst een andere oplossing: weer alle gemotoriseerd verkeer structureel uit het gebied. En niet alleen omdat het afzetten zoveel werk is. ,,De weg ligt gewoon dwars door het natuurgebied. Je kunt op je vingers natellen dat dat niet geschikt is.” Los van het gevaar voor de dieren – er worden ook geregeld slangen doodgereden – vormt de weg bijvoorbeeld een obstakel om iets te doen aan de waterstand. ,,Onze wens is een nieuwe inrichting, waarbij alleen nog wandelaars en fietsers worden toegelaten.’’

De gemeente Ooststellingwerf, de eigenaar van de weg, kijkt nu met Natuurmonumenten naar een mogelijke herinrichting. Als eerste stap zijn bewoners gevraagd naar hun mening over een wegafsluiting, plus omliggende dorpsbelangen.

Ravenswoud is er al uit, zegt Eric van Beek van Plaatselijk Belang: dat dorp komt niet met een eensluidend antwoord. ,,Er wordt hier verschillend over gedacht, zelfs binnen het bestuur. De meningen gaan in alle richtingen.’’

Enquête

Vorige week werd in dorpsblad De Wyken de uitkomst bekendgemaakt van een enquête. Van de 23 huishoudens die reageerden willen zeven de weg openhouden, twaalf pleiten voor permanente sluiting en vier voor sluiting gedurende een deel van het jaar. ,,Een beperkt aantal mensen gebruikt de weg regelmatig, voor woon-werkverkeer of familiebezoek”, zegt Van Beek. Zo voert de kortste weg naar de gevangenis in Veenhuizen, waar enkele dorpsbewoners werken, door het Fochteloërveen.

Van Beek zegt persoonlijk weinig moeite te hebben met afsluiting. Het idee is dan, vertelt hij, dat aan beide zijden parkeerplaatsen komen waarvandaan mensen het natuurgebied in kunnen wandelen. ,,Of ze halen daar de fietsen van het rek en fietsen het gebied in.’’

'Er wordt gezegd dat dúízenden kikkers worden doorgereden. Nou, ik kom elke dag langs en heb nog nooit een dooie kikker gezien'

Voor aardappelkweker Austinus Jansen, die zijn bedrijfsgebouw plus enkele hectares grond heeft middenin het natuurgebied, is dat laatste geen optie. Hij verkoopt aardappelen aan de weg. ,,Mensen moeten hier gewoon met de auto kunnen komen. Op de fiets kun je geen aardappels halen.’’

Jansen denkt dat er ook bij bezoekers weinig draagvlak is voor het plan. Hij noemt vogelaars, die volgens hem eigenlijk altijd in de auto komen, maar ook ouderen die minder goed te been zijn en zo toch vanuit de auto van de natuur kunnen genieten. ,,Zondag dacht ik nog, ik had vandaag handtekeningen moeten verzamelen. Als het mooi weer is moet je eens zien hoeveel mensen hier langskomen in de auto. Maar díé vragen ze niet.”

Volgens Jansen valt het sowieso wel wat mee met de gevaren. ,,Ze overdrijven van hier tot gunter. Zo wordt gezegd dat dúízenden kikkers worden doorgereden. Nou, ik kom elke dag langs en heb nog nooit een dooie kikker gezien. Ik heb weleens tegen iemand van Natuurmonumenten gezegd: als je weer een dode kikker ziet kom je bij mij en gaan we samen kijken. Diegene heb ik nooit weer gezien.’’

Gemeente inventariseert meningen

Als de gemeente de afsluiting dan toch wil doorzetten? ,,Dan moeten ze hier eerst komen en mij uitkopen. Dan kunnen ze doen en laten wat ze willen. Maar daar hoor ik ze ook niet over.’’

De gemeente laat weten dat ze nog bezig is alle meningen te inventariseren. Het is nog niet bekend wanneer een besluit valt.

Van Beek van Plaatselijk Belang Ravenswoud zegt dat het wel eens zou kunnen uitdraaien op een tussenoplossing, met een afsluiting tussen bijvoorbeeld maart en oktober. ,,Het zou me niet verbazen als ze daar al polderend op uit zouden komen. Maar één ding staat vast: je kunt het nooit iedereen naar de zin maken.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Ooststellingwerf
Natuur en milieu
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct