Grutto.

Jagers: alleen aanpak rovers kan grutto redden

Grutto. Foto LC

Als roofdieren niet ferm worden bestreden, zijn de miljoenen die opgaan aan weidevogelbeheer weggegooid geld. De Jagersvereniging roept op tot actie.

De gruttostand – gekelderd van 120.000 broedparen in de jaren zeventig naar 23.000 nu – is nog te redden, meent ecoloog Wim Knol van de Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging. Maar dan moeten wel alle predatoren worden aangepakt. Knol onderscheidt er pakweg 25, met als toppers: vos, zwarte kraai, hermelijn, reiger, buizerd, wezel, bunzing, steenmarter en huiskat.

Deze dieren zorgen er samen voor dat uit 73 procent van de eieren geen vliegvlugge grutto opgroeit. Door onvoldoende aanwas vergrijst en krimpt de populatie. Als er niets gebeurt, zijn er volgens Knols berekeningen in 2050 hooguit 2000 gruttopaartjes over. Daar verandert de 40 miljoen euro die het ministerie van LNV nu jaarlijks in agrarisch natuurbeheer steekt niets aan. Knol: ,,En dat is jammer, ook gezien de inspanningen van velen.’’

Weer 33.000 tot 40.000 paartjes

Wanneer met het doden en wegvangen van rovers de predatiedruk de komende tien jaar naar 30 procent wordt teruggedrongen, zijn er in 2030 weer 33.000 broedparen (net zoveel als in 2015). Bij een predatiedruk van 23 procent zijn het er dan zelfs 40.000. Nadien volstaat dan een stabilisering op 45 procent, becijferde Knol, die benadrukte niet uit te zijn op roofdiervervolging.

Een goed voorbeeld is volgens de ecoloog te vinden in Engeland, waar in een achtjarig veldexperiment het broedsucces van wulpen, kieviten en goudplevieren verdrievoudigde bij actief beheer van predatoren. Knol rekende verschillende grutto-scenario’s door op basis van 113 voornamelijk wetenschappelijke rapporten en publicaties van onder andere de Rijksuniversiteit Groningen, Sovon Vogelonderzoek en onderzoeksbureau Altenburg en Wymenga in Feanwâlden.

‘Meer onderzoek is uitstel’

Tegelijk betoogde hij dat er nu wel genoeg studie is gedaan naar weidevogelpredatie. ,,Meer onderzoek is uitstel. Dat gaat ons niet helpen. Hoe langer we nu wachten, hoe harder we later ons best moeten doen om dit om te buigen.’’

Voorzitter Frans Kloosterman van de Bond Friese Vogelwachten nam het rapport van de Jagersvereniging gisteren in ontvangst in Westergeest, op boerderij Hammerslag van Jan en Ymkje Hania. Kloosterman steunde Knols pleidooi voor snelle actie: ,,Als ik van onze 3500 nazorgers te horen krijg dat dit is wat er aan de hand is, dan heb ik geen wetenschappers nodig.’’

‘Op de juiste tafels’

Siebren Siebenga, voorzitter van de afdeling Friesland van de Jagersvereniging, wil er met Kloosterman en Albert van der Ploeg, voorzitter van de vereniging Noardlike Fryske Wâlden en het Kollektivenberied, voor zorgen dat het rapport in Friesland ,,op de juiste tafels’’ komt te liggen. Natuurgedeputeerde Douwe Hoogland kan het tegemoetzien evenals oud-minister Pieter Winsemius, die lobbyt voor zijn Aanvalsplan Grutto.

Voor jagers is er nu weinig eer te behalen aan predatorenbestrijding. Alleen vos en kraai staan op de vrijstellingslijst van soorten die mogen worden bejaagd. De steenmarter mag enkel binnen voorbeeldprojecten worden bestreden met een provinciale ontheffing, zoals de afgelopen jaren in Soarremoarre bij Aldeboarn is gebeurd.

‘Politieke keuzes’

Knol vindt dat Friesland met andere weidevogelprovincies in Den Haag moet aankloppen voor het vrijgeven van de jacht op predatoren. ,,Dit vraagt om politieke keuzes. Maar het rijk heeft ook zijn verantwoordelijkheid. Op grond van de Europese Vogelrichtlijn is ons land verplicht alles in te zetten om bedreigde soorten op niveau te houden.’’

De jagers zijn ook beducht voor juridische tegenacties. Knol: ,,Als alles openstaat voor beroepen en bezwaren, zijn we straks 100 jaar verder en is de grutto er niet meer.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 4,99 per maand. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct