Drukte tijdens de eerste rit van de vernieuwde Arriva Spurt tussen Leeuwarden en Harlingen.

Vernieuwde Arriva-trein is blauw, heeft oplaadpunten voor je telefoon en een batterij op het dak

Drukte tijdens de eerste rit van de vernieuwde Arriva Spurt tussen Leeuwarden en Harlingen. FOTO DVHN/LC

Arriva heeft gisteren de eerste vernieuwde Spurt dieseltreinen in gebruik genomen. De komende maanden volgen er meer, vanaf december rijden er alleen nog maar blauwe - in plaats van rode - regionale treinen in Groningen en Friesland.

Het eerste ritje maakte vaste reizigers Jolijn Vlieger (20) uit Harlingen en Erik van Balen (22) uit Leeuwarden meteen blij. ,,Fijn, eindelijk een tafeltje voor de laptop! Dat is gemakkelijk’’, ziet hij meteen, al heeft-ie deze keer niet eens een computer of een mok (kon je ook moeilijk kwijt) bij zich.

Van rood naar blauw

Door de kleur was direct duidelijk dat er een andere trein aan kwam rijden. Een blauwe in plaats van een rode. De Spurts (Stadler GTW) hebben zo wat meer van de huisstijl van het vervoerbedrijf. Dat mocht van beide provincies zelf de kleur bepalen voor de nieuwe concessie (2020-2035) en liet reizigers de keus: wat donkerderblauw of wat zachter (zo werd het).

Ook binnen is die kleur overgenomen. ,,Ik twijfelde daar aanvankelijk een beetje aan, maar het is mooi geworden. De treinen zien er fris uit’’, zegt regiodirecteur Milfred Hart tevreden. Met de eerste twee in dienst, en de volgende ook al in het Noorden, is een lange wisselreeks op gang gekomen. Elke trein moet vier weken uit dienst voor de ombouw, die door de coronacrisis iets trager op gang kwam dan gehoopt. De operatie duurt tot in 2021.

Dan komen er ook nog 18 nieuwe Wink-treinen van fabrikant Stadler bij. De levering van die treinen zou in december plaatsvinden bij de introductie van extra sneltreinen van Groningen naar Leeuwarden en Winschoten. Vanwege de coronacrisis is de levering van de treinen vertraagd. Volgens een woordvoerder van Arriva worden de extra sneldiensten in eerste instantie met de bestaande vloot uitgevoerd.

loading

Vernieuwing

Arriva vernieuwt de Spurts op twee plekken. ,,De kleuren veranderen in Winterswijk en in Blerick worden ze technisch onder handen genomen. Daar worden het batterijsysteem toegevoegd en de grote klussen aan bijvoorbeeld de draaistellen gedaan. Het onderhoudsbedrijf in Leeuwarden kijkt alle andere systemen van elke trein de komende tijd ook nog een keer extra goed na’’, zegt technisch specialist Marten Feenstra.

Zit de vernieuwing van de 15 jaar oude treinen (‘’halverwege hun levensduur’’) voor passagiers met name in de kleur, stroom, klaptafeltjes en extra reizigersinformatie, omwonenden van stations zullen het dieselgeronk van de treinen minder lang horen.

Remenergie in batterij

,,De trein slaat remenergie op in een batterij op het dak. Met 4 keer remmen is de accu voor 80 procent gevuld. Als een trein langer dan 5 minuten stilstaat, gaat de motor automatisch uit en werken de systemen, inclusief de airco, elektrisch door. Machinisten hoeven niet bang te zijn dat ze de trein na 10 of 15 minuten niet kunnen starten. Het toevoegen van zo’n systeem aan een relatief oude trein is best wel een unicum’’, aldus Feenstra.

Onder meer in Roodeschool en Veendam ergerden omwonenden zich in het verleden geregeld aan het motorgeluid van de Spurt, op sommige plekken verschoof de halteplaats zelfs enigszins. Als het goed is, zijn omwonenden nu van onnodige herrie verlost. Misschien komt er in navolging van onder meer de Qliner bussen ook nog een schonere brandstof. ,,Een proef met HVO in plaats van diesel ziet er veelbelovend uit.’’

Achteruitkijkspiegel

Voor machinisten is het rijden niet veel anders geworden, zegt Feenstra, maar ze kunnen door de vernieuwingen wel meer zien. ,,Ze krijgen achteruitrijcamera’s en kunnen vanuit hun cabine zien of er nog reizigers op het perron staan. Ze krijgen ook meer passagiersinformatie: een automatisch telsysteem houdt bij hoeveel mensen aan boord zijn. Wij kunnen de treinen daardoor ook voorzien van een uniek indicatiesysteem aan de buitenkant: lichtbalken (groen, geel en rood) geven aan welke coupés plek genoeg hebben, bijna vol zitten of al vol zijn.’’

Met de introductie van de nieuwe trein verdwijnt de eerste klas nu ook op de spoorlijnen vanuit Groningen (naar Delfzijl, Eemshaven, Leeuwarden, Veendam en Winschoten/Weener). Dat was al zo op de spoorlijnen naar Harlingen en Stavoren. De eersteklascoupé (de provincies garanderen dat eersteklasreizigers niet duurder uit zijn) verandert in een werkcoupé met 4 tafeltjes (16 stoelen). Aan de andere kant van de trein bestaat dat treindeel uit 16 gewone stoelen achter een deur: de stiltecoupé.

Tijdens de eerste rit (er zit natuurlijk meteen al een reiziger met zijn schoenen op de nieuwe bekleding) presenteerde Arriva een lied van Jamila Faber over de vernieuwde trein die reiziger Jolijn Vlieger zeer aanspreekt. ,,De hoofdsteunen zijn van kunststof. Dat is prettiger, want een stuk hygiënischer dan de oude bekleding.’’

Wat is er veranderd aan de Spurt?

- Stoelen opnieuw bekleed, met hoofdsteunen van e-leather, en voorzien van (klap)tafeltjes.

- Stroom (stopcontact en hdmi aansluiting bij elke bank).

- Ledverlichting.

- Een verschoontafel voor baby’s toegevoegd aan de wc.

- Meerdere camera’s bij de deuren voor beter toezicht reizigers.

- Batterijsysteem op het dak om een stilstaande trein 15 - 20 minuten zonder motorgeronk ‘op stoom’ te houden.

- Zitplaatsindicator aan de buitenkant van de trein (zodat reizigers in een oogopslag ziet waar ruimte is).

- Gescheiden inzamelsysteem afval.

- Betere reizigersinformatie met overstapmogelijkheden.

- Achteruitrijcamera voor machinist.

- Elke vernieuwde Spurt heeft een aparte werkcoupé met vaste tafels (in plaats van alleen de eerste klas) en een stiltecoupé.

- In elk treinstel hangt een AED.

- Rugleuning in plaats van klapstoeltjes op smalle doorgang bij de wc.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Leeuwarden
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct