SUP'en als nieuwe toeristentrekker Leeuwarden

De SUP-recordpoging in Leeuwarden. FOTO NIELS WESTRA

Dankzij de snelle opkomst van het SUP’en profileert Leeuwarden zich sterker als toeristenstad voor kleine waterrecreatie. De stadsgracht lonkt naar meer.

De aantrekkingskracht van de ooit zo stille Leeuwarder grachten groeit al jaren, maar zo druk als afgelopen zomer was het nog nooit. Tussen de rondvaartpramen waren ineens hordes Nederlandse toeristen zichtbaar, die staande of knielende op een SUP-bord door het centrum peddelden. Ook het aantal kano’s en feestboten nam opvallend toe.

,,We beginnen een echt naam te maken als SUP-stad’’, zegt toerismewethouder Bert Wassink. Mede dankzij wedstrijden zoals de SUP-Elfstedentocht neemt de uitstraling toe, zelfs internationaal. Leeuwarden is blij met de groeiende kleine vaarrecreatie: die veroorzaakt weinig overlast en is ook betaalbaar voor mensen met een kleine beurs.

Klein watertoerisme

Het kleine watertoerisme krijgt veel aandacht in Wassinks nieuwe toerismevisie, die vooruitblikt op de komende jaren. Het wordt zo druk op het water dat de wethouder voor de zomer 2021 een tweede nota wil uitbrengen om het waterverkeer in goede banen te leiden. Denk hierbij aan de aanpak van drijvend afval en bordjes voor eenrichtingsverkeer. Ook uitbreiding van terrassen langs de waterkant is een optie.

Het blijkt zelfs nodig om na te denken over wegwijzers voor bootjevaarders. ,,Ondernemers geven aan dat toeristen zich op het water slecht kunnen oriënteren’’, legt ambtenaar Martijn Gerkes uit. ,,Vooral voor routes naar het mooie buitengebied hebben ze vaak extra hulp nodig.’’ Hoe zulke richtingaanwijzers voor waterrecreatie er in de praktijk uitzien, is nog niet duidelijk.

Het toenemende grachtenverkeer heeft ook nadelen. Sommige mensen klagen over lawaai, merkt Wassink. Toch vindt hij een verbod op ronkende benzinemotoren voorlopig geen optie. ,,Er zijn mensen die al van kinds af aan met een bootje naar het centrum komen. Dat kun je ze niet zomaar ontzeggen.’’

Leeuwarden wil de Alde Feanen ,,interessanter en aantrekkelijker maken voor de kwaliteitstoerist.’’ Dat helpt ook de positie van Grou, dat al een ,,sterk merk’’ is, zegt Wassink. ,,Nieuwe vaarwegen voor beroepsvaart mogen niet conflicteren met de brede toeristische belangen van Grou’’, zo staat in de visie, die waarschuwt voor de risico’s van de vaarweg naar Drachten.

Het opvallende beeld Love bij het Leeuwarder NS-station trekt veel toeristen, die hier een ‘selfie’ maken. Het zou goed zijn om meer van zulke opvallende kunstwerken in de openbare ruimte te plaatsen, suggereert de nieuwe visie. Mogelijk kan dit in combinatie met de Triënnales: de drie culturele feestjaren die nog volgen. De start is in 2022.

Het toerisme is voor Leeuwarden een belangrijke economische factor aan het worden. Volgens de nota ging het vorig jaar om 4.286 banen. Het aantal toeristische overnachtingen lag in 2018 boven de 400.000 per jaar. Het merendeel van deze bezoekers sliep in een hotel. In het algemeen zijn oudere toeristen voor de Friese hoofdstad het meest interessant: zij geven namelijk veel geld uit in de stad.

Groei aantal hotelkamers

De groei van het aantal hotelkamers gaat de komende jaren door. Ook campers vormen ,,een groeimarkt’’. De gemeente legt zelf geen extra kampeerterreinen voor campers aan, maar verwacht wel dat ,,bestaande campings hun standplaatsen deels gaan transformeren naar camperplaatsen.’’

Onderzoek onder hoteleigenaren wijst uit dat er veel behoefte is aan activiteiten. Mensen komen vooral naar Leeuwarden als ze daar iets leuks kunnen doen. Het aanbod moet zo breed mogelijk zijn: van museumexposities tot uitdagende vaar- en fietstochtjes.

Kant- en klare routes

De provincie stelde eerder al vast dat Friesland voldoende fiets- en vaarroutes telt om bezoekers te behagen. De uitdaging is vooral om toeristen hier met kant- en klare routes op te wijzen. ,,Daarbij kun je bijvoorbeeld denken aan fietsen langs het water. Mensen vinden dat leuk. Het is iets wat Friesland uniek maakt’’, zegt Wassink.

Leeuwarden concentreert zich bij de marketing op de eigen campagne Visit Leeuwarden. Op de achtergrond overlegt Wassink met de Leeuwarder VVV, die komend jaar wordt opgedoekt. Waar dit op uitdraait, is nog onduidelijk. Recreatie-ondernemers blijven een ,,fysiek loket’’ voor ticketverkoop in ieder geval belangrijk vinden, merkt Gerkes.

Er is nog een probleempje de gemeente heeft jaarlijks 1,6 miljoen euro nodig om voorzieningen en marketing voor toerisme op orde te houden. Het huidige budget laat dat zeker na 2021 niet toe. De gemeenteraad buigt zich hier nog over.