Okje de Groot en Hielke Houtsma in het - nog - volle antiquariaat. ,,We verkopen ze liever voor minder dan dat we ze weg moeten gooien.''

Okje stopt met antiquariaat: 30.000 boeken verhuizen niet nog eens

Okje de Groot en Hielke Houtsma in het - nog - volle antiquariaat. ,,We verkopen ze liever voor minder dan dat we ze weg moeten gooien.'' FOTO HOGE NOORDEN/JACOB VAN ESSEN

Antiquariaat Friesland in Leeuwarden sluit, na bijna 35 jaar. Wanneer precies is onduidelijk, maar lang zal het niet meer duren, alle boeken zijn al halve prijs.

Een misverstand: iemand die al tientallen jaren boeken verkoopt heeft er thuis ook veel. Die leest alles.

Nee hoor, zegt Okje de Groot (72) van antiquariaat Friesland in Leeuwarden. ,,Als ik thuis vijf boeken heb is het veel. Hielke is veel meer de lezer, die heeft een paar kasten vol.’’ Hielke is haar vriend Hielke Houtsma uit Harlingen, met wie ze het antiquariaat aan de Nieuweburen drijft. Hij knikt, hij leest inderdaad meer dan zij, maar als het op handel, kennis van zaken en vlot inschatten van prijzen aankomt, dan legt hij het af tegen de ervaring van Okje.

Binnenkort stopt de winkel. De eigenaar van het pand had het vorig jaar al aangekondigd: hij wil het verkopen, per 1 september zou het over en uit zijn, maar dat is niet zo. En zo lang het niet verkocht is kunnen de boekverkopers blijven zitten en hun voorraad van – geschat – 30.000 boeken nog even blijven staan.

Boeklezende kabouters

Omdat het er wel een keer van zal komen is alles nu halve prijs. ,,We verkopen ze liever voor minder dan dat we ze weg moeten gooien.’’ Ook de beeldjes van boekenlezende kabouters, beertjes, engeltjes die bovenop de kasten staan, of de blikken trommels die eruit zien als boeken zijn te koop.

De Groot werd geboren in Arum en groeide op in Tzummarum. Haar vader werkte bij het spoor, het gezin woonde daar op het station. Boeken waren er thuis niet, behalve de Bijbel. Voor lezen was eigenlijk ook geen tijd, De Groot was de oudste uit een gezin van tien, genoeg andere dingen te doen.

Later, toen ze in Leeuwarden getrouwd was met een man die oude gereedschappen verzamelde, kwam ze veel op vlooienmarkten en daar kreeg ze aardigheid aan oude schoolboeken. Zoals die met Ot en Sien, die ze zelf op de christelijke school nooit gehad had. Daar kwamen andere kinderboeken bij en de verzameling dijde zo uit, dat ze in de Vijzelstraat een winkeltje begon, dat ze Prikkebeen noemde. Dat was 1986, 34 jaar geleden.

‘Prijs moet drie keer over de kop’

Ze las veel over boeken, leerde namen van schrijvers uit het hoofd en werd een boekhandelaar, die bij mensen thuis de bibliotheken kocht van overleden familie. ,,Ik schrijf een prijs op een briefje en de familie ook, en dat vouw je dan open. Vaak zat ik hoger dan de familie, dus die waren al lang blij. De prijs moet voor mij dan drie keer over de kop, dan is het goed. Gerben Dykstra van De Tille (ook een Leeuwarder antiquaar, red.) zei een keer: ‘Je bent niet wijs, het moet zeven keer over de kop’.’’

Het antiquariaat verhuisde en groeide en daarnaast stond ze 25 jaar op markten als de reusachtige boekenmarkt van Deventer. Drie kramen had ze daar, maar met dat gesjouw is ze gestopt toen ze 65 werd. De winkel is nu op zijn vijfde plek, hier werkt ze, met Houtsma, sinds 2017. Ze had gedacht: ik ga er tot mijn tachtigste mee door. ,,Je komt hier, verkoopt een paar boeken aan mensen die langskomen, verzendt er een paar via internet (zo gaat ongeveer twee vijfde van de handel, schat ze), dat hou je lang vol.’’ Maar nu de huur is opgezegd is het anders. Nog eens verhuizen, daar heeft ze geen trek in.

Boekensneuper sterft uit

Zo druk is het niet meer, de echte boekensneuper sterft uit, net als de verzamelaar met een lijstje op zak van ontbrekende titels. Al zijn er soms oplevingen. Zo was, gek genoeg het weekend dat de reuzen in Leeuwarden waren het drukste ooit in de zaak. Bezoekers van overal gingen met stapels boeken de deur uit. ,,Terwijl we hadden overwogen dat weekeinde de winkel dicht te doen en weg te gaan’’, zegt De Groot.

Houtsma: ,,Ik heb altijd gezegd dat ik na mijn pensioen wel een tweedehandsboekwinkeltje wilde. Nu heb ik er een met Okje, maar het is eigenlijk gewoon niet te doen. Het brengt niet meer genoeg op.’’

Als het afloopt ,,zoeken we de beste boeken eruit, dat zullen er wel zo’n duizend zijn, daar zit je zo op, die zetten we thuis neer en gaan we via boekwinkeltjes.nl verkopen. En als het er na een jaar nog staat, dan is het niet meer nodig’’, zegt ze nuchter. ,,Dan is antiquariaat Friesland weg.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct