Meer mis bij metaalbedrijf Heerenveen: radioactief materiaal en brandveiligheid

Metaalhandel De Horne in Heerenveen. FOTO LC/ARODI BUITENWERF

Bij metaalhandel De Horne in Heerenveen, waar de afgelopen jaren stofwolken met zware metalen ontsnapten, zijn meer zaken mis. Radioactieve stoffen lagen te lang op het terrein en de brandveiligheid is al jaren niet in orde.

Het bedrijf heeft in 2017, 2018 en 2019 veel te lang radioactief materiaal opgeslagen op het eigen terrein op bedrijvenpark Haskerveen. Dit mag enkele maanden tot maximaal een half jaar, maar gebeurde zo’n anderhalf jaar. De radioactieve stoffen zaten in een lading schroot die in september 2017 bij De Horne werd afgeleverd en waarbij een verhoogd stralingsniveau werd vastgesteld.

Lees ook LC+ | Veiligheidsregio Fryslân: ‘Metaalverwerker De Horne heeft brandveiligheid niet op orde’

Het materiaal zat in oude vliegtuigmotoren met radioactieve thoriumlegeringen. Voor dit materiaal had De Horne een vergunning nodig. Die was er niet, blijkt uit stukken die deze krant heeft opgevraagd met de Wet Openbaarheid van Bestuur (WOB).

Dwangsom

Hiervoor heeft de landelijke Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) De Horne in oktober 2018 een last onder dwangsom opgelegd. De hoogte bedroeg 15.000 euro per week. Pas na de dreiging van deze dwangsom kwam er een oplossing en zijn de stoffen, die volgens de ANVS licht radioactief waren, uiteindelijk afgevoerd. Er volgde geen geldboete.

De FUMO (Friese milieudienst) kreeg afgelopen zomer van de ANVS te horen dat de overtreding is beëindigd, aldus de provincie in een reactie. De FUMO valt onder het provinciebestuur. Op dit moment zijn er geen aanwijzingen dat er ‘stralingsbesmet materiaal’ bij De Horne ligt. Over het afgevoerde radioactieve materiaal zegt de provincie dat dit geen risico voor derden heeft opgeleverd en ook niet voor mensen op het bedrijfsterrein ‘mits goed behandeld’.

Volgens directeur Jan Stuiver van De Horne lag het niet aan zijn bedrijf dat de radioactieve stoffen zo lang bleven liggen. ,,Er was lange tijd geen oplossing mogelijk’’, zegt hij. ,,Dit materiaal moest gedemonteerd worden. De ANVS moet dat regelen en specialisten aansturen. Maar daar zijn er te weinig van. De ANVS zat fout en heeft dit probleem bij ons neergelegd.’’

Voortgang bewaken

De ANVS bestrijdt deze lezing. ,,Bedrijven zijn zelf verantwoordelijk voor de juiste afvoer van het materiaal, wij zien daar op toe. Wij bewaken de voortgang’’, zegt Bettine Hilbrands van de ANVS. Wel speelde mee dat De Horne gedegen onderzoek moest doen. Dat neemt wat tijd. Maar die kreeg het bedrijf ook, ‘ruimschoots’ zelfs, valt te lezen in een brief van de nucleaire autoriteit aan De Horne.

In 2018 kreeg de ANVS 180 meldingen van radioactief schroot, uit het hele land en meestal van de schroothandelaren zelf. Nergens zijn geldboetes uitgedeeld. Wel kregen 15 van de 38 gecontroleerde bedrijven, op een totaal in Nederland van 120 schrootverwerkers met een detectiepoort voor radioactieve stoffen, een waarschuwing of sanctie opgelegd van de ANVS.

Overigens wisten burgemeester en wethouders van Heerenveen, de FUMO en de landelijke Inspectie SZW van dit voorval bij De Horne. De ANVS heeft hen een afschrift van de ‘dwangsombrief’ gestuurd.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Heerenveen
Stofwolkzaak