Op vrijdag 18 juni hebben de kinderen en leerkrachten „uitgesteld” afscheid genomen van Juf Karla op de Walikker in Oudemirdum. Haar afscheid zou al eerder plaatsvinden, maar dit kon niet door gaan door de corona. Juf Karla stond maar liefst 44 jaar als kleuterjuf voor de klas en gaat nu van haar welverdiende pensioen genieten.

Op de ochtend werd ze thuis opgehaald door haar laatste kleuterklas (groep 1 en 2 van de Walikker), om zo samen naar school te lopen. Op deze route stonden de ouders en iedereen die maar wilde om haar een soort van uit te zwaaien.

Schoolplein vol

Op de Walikker stond het schoolplein vol met alle kinderen met mooie versierde bogen, ballonnen en vlaggetjes, alles in het zwart/wit. Het was juist in die kleuren omdat dit de favoriete kleuren zijn van Juf Karla.

Maar hoe verging het de scheidend leerkracht in al die jaren? Wat vond ze het belangrijkste? En hoe beleefde ze haar eigen schooltijd eigenlijk? Om met dat laatste te beginnen, dat was best een roerige tijd: ”Als ik terugdenk aan die periode (lang geleden), zie ik krijtjes door de klas ‘vliegen’ en hoor ik het geklets van linealen op tafeltjes als je even niet oplette. Meester of juf was de baas en had geen boodschap aan kritische (meedenkende) geluiden. De lessen waren in mijn ogen nogal saai. De uitleg duurde veel te lang en als je snel klaar was kreeg je nog meer van hetzelfde. Het voor straf op de gang gezet worden had zeker niet het beoogde resultaat.”

Nog nooit iemand voor straf op de gang gezet

„Zelf heb ik dat als juf dan ook nooit gedaan.” Gelukkig is er ook de herinnering aan een meester die heel mooi kon vertellen en ons meenam de natuur in. We hadden een klas met heel veel jongens en maar 5 meisjes. Mijn vriendin en ik werden ‘op handen gedragen’ en hadden vooral in klas 6 (groep 8) de tijd van ons leven. Een mooi, maar ook emotioneel afscheid van onze vriendjes was er wel op de laatste schooldag.”

De keuze om juf te worden

Het juf willen worden is bij Juf Karla bij toeval ontstaan. „Het had ook iets anders kunnen zijn, maar ja…toeval bestaat niet? Ik wilde iets met reizen, veel afwisseling en veel beweging. Stilzitten achter een bureau was voor mij geen optie. Als leidster van de zondagsschool kwam ik in aanraking met kleuters en daar werd ik heel vrolijk van. Omdat ik hoogsensitief ben en zij heel ‘open‘ waren, kwamen hun gedachten, verdriet, vrolijkheid bij mij binnen. En ik voelde dat ik daar iets mee kon, dat dit ook wel heel bijzonder was.”

„Ik kreeg ook energie van die kleuters en kwam altijd blij thuis. Zo ben ik, na wikken en wegen tot de conclusie gekomen dat ik kleuterjuf wilde worden. Dit mooie en dankbare werk gaf me de vrijheid, afwisseling en beweging die ik graag wilde. Alle puzzelstukjes vielen op hun plaats. Reizen deed ik veel en vaak in weekenden en vakanties. En mijn eerste baan als juf kreeg ik toen ik net 19 was.”

Uit 3 banen kiezen

De leerkracht startte als kleuterjuf in Lelystad op een nieuwe en experimentele basisschool. „Ik had de luxe te kunnen kiezen uit 3 banen, maar deze sprak me wat uitdaging betrof het meeste aan. Nooit spijt van gehad, heel veel geleerd en enorm veel ervaring opgedaan. Het was echt een vooruitstrevende school. Naast mijn baan als kleuterjuf had ik veel interesse in psychologie en begon daarom een deeltijd studie. Die was op de woensdagmiddag en zaterdag in Amsterdam. Deze heb ik niet afgemaakt, het werd toch teveel. En ik kreeg een nieuwe baan in Friesland. In januari 1977 begon ik als Hoofdleidster van de kleuterschool Bernewille in Oudemirdum. Echt een nieuwe uitdaging.”

Adjunct-directeur

„Met de komst van het basisonderwijs werd ik adjunct directeur en deed op vrijdagmiddag, als de kleuters vrij waren, mijn administratieve taken. Ook viel ik in bij ziekte van de directeur. Als fulltime werkende juf besloot ik het de laatste jaren toch wat rustiger aan te gaan doen en weer ‘gewoon’ groepsleerkracht te zijn.”

Kleuterjuf

Ze koos ooit echt bewust voor kleuters en heeft dat „gelukkig” ook altijd mogen doen. „Kleuterjuf zijn was echt mijn passie. Kleuters zijn onbevangen, spontaan, enthousiast, creatief en staan meestal ‘open’ voor een ‘kijkje’ in hun gedachten. Zo mooi! Ze geven je energie en daar werd ik heel blij van. Kleuters zijn bijzondere wezens.

Het zijn natuurlijk gewoon mensen. Maar ze zitten in de goede fase voor ontdekken, zelf leren, ontwikkelen en dat maakt ze zo bijzonder.” Ook juist daarvan gaat ze veel missen, stelt ze. „De energie die ik kreeg van de kleuters, hun vrolijkheid, de gezellige gesprekjes, die mooie ‘open’ snoetjes…Geen dag hetzelfde, geen dag saai. Dat ga ik echt missen.”

Leukste vak(ken)

Gevraagd naar welk onderdeel van lesgeven of welk vak ze het leukste vond antwoordt ze:”Voorlezen en vertellen, bewegingsonderwijs (spellessen, danslessen, gym), maar ook werken naar aanleiding van prentenboeken.” Maar dan komt er nog een hele reeks: ”Uitdagende hoeken maken samen met de kleuters, en daar dan ‘induiken’. Maar ook mooie verteltafels maken, kringgesprekken, werklessen, muziek en feesten vieren. Ook taal-, en rekenoefeningen op niveau trouwens. Allemaal super om te doen. En niet te vergeten de huisbezoeken.”

Huilende kleuters

Of er dan niets was wat ze minder leuk vond? „Ja, zeker wel: kleutertoetsen afnemen bij kleuters die het allemaal zo spannend vonden en gingen huilen, in hun broek plasten, wegliepen enz. Echt niet leuk! En al dat papierwerk wat ingevuld moest worden, ik schreef mappen vol. De werkdruk liep soms hoog op. Gelukkig zijn er inmiddels middelen beschikbaar om de werkdruk te verlagen.”

Bijzondere gave

Gevraagd naar de mooiste herinneringen laat ze weten dat dit er te veel zijn om op te noemen. „Als ik alleen al terugdenk aan al die lieve woorden, de knuffels, mooie tekeningen en kunstwerkjes die ik van kleuters kreeg.”Maar dan blijkt er toch nog een herinnering te zijn die overal bovenuit steekt.

„Ik denk dat de allermooiste herinnering toch het moment was dat ik voor de allereerste keer ontdekte een bijzondere gave te hebben waarmee ik drukke, verdrietige, boze kleuters rustig kon krijgen. Dit nam veel van mijn energie en ik voelde me dan daarna meestal erg moe. Maar het resultaat was zo mooi en zorgde bij de kleuter voor rust en bij mij voor een grote glimlach en onvergetelijke ervaring.”

Pensioen

Nu er een einde is gekomen aan het voor de klas staan, gaat Juf Karla haar tijd anders invullen. „Ik hoop binnenkort weer veel te kunnen reizen. Er staan nog wel wat landen op mijn bucketlist. Verder ben ik nog bezig met een studie als coach om kinderen die problemen hebben te kunnen helpen aan de hand van hun tekeningen. Verder doe ik bijna elke dag aan powerwalken/ wandelen, samen met mijn vriendin Annemiek. Af en toe eens oppassen op de kleinkinderen van 2 en 4 is ook erg leuk en daar heb ik nu meer tijd voor. Er komt vast nog wel wat op mijn pad. Maar rustig de dag beginnen zonder verplichtingen voelt voorlopig nog erg luxe aan. Na 46 jaar onderwijs, waarvan 44 jaar in Oudemirdum ben ik daar misschien wel aan toe. Ik ben er nooit tussenuit geweest, heb bijna altijd fulltime gewerkt en was elke schooldag om half 8 op school aanwezig. Het waren fijne jaren en nu is het tijd om met pensioen te gaan.”

Kinderen moeten gezien worden

Tot slot wil ze nog kwijt dat het in haar ogen belangrijk is kinderen het gevoel te geven dat ze gezien worden en dat ze mogen zijn wie ze zijn en hoe ze zijn. „Het is fantastisch als kinderen zich goed voelen, graag naar school gaan, geen druk voelen, emotioneel vrij zijn en een gezonde nieuwsgierigheid hebben. Zo floreren kinderen en ontwikkelen ze een stevige basis en kunnen ze gaan stralen!”

Je kunt deze onderwerpen volgen
De Fryske Marren
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct