Mestverwerking Fryslân veroordeeld tot boete van 75.000 euro voor dood werknemer in 2016

Inzet van hulpdiensten in 2016. FOTO PERSBUREAU METER Foto: Persbureau Meter

Het gerechtshof in Leeuwarden heeft Mestverwerking Fryslân in Wâlterswâld dinsdag veroordeeld tot een boete van 75.000 euro (waarvan 30.000 voorwaardelijk) voor de dood van een 39-jarige werknemer.

In mei 2018 kwam de rechtbank in Zwolle nog tot een vrijspraak. Het slachtoffer was op 28 september 2016 overreden door een shovel die een vrachtwagen aan het beladen was.

De man was vader van drie kinderen en een persoonlijke vriend van de directeur van het bedrijf. De man was die dag met een minikraan aan het werk geweest in de bedrijfshal. Nadat hij klaar was en naar buiten was gereden, is hij waarschijnlijk via de achterzijde van het pand de hal weer binnengelopen. Bij het laden van een bak droge mest voelde de bestuurder van de shovel dat hij iets had geraakt. Hij stapte uit en zag zijn collega op de grond liggen. Het slachtoffer overleed ter plaatse.

Veiligheidsvoorschriften ontoereikend

Het gerechtshof kwam tot de conclusie dat de veiligheidsvoorschriften van het bedrijf ontoereikend waren. Er waren weliswaar – mondelinge – afspraken: als de shovel in de hal bezig was, mochten andere werknemers de hal niet betreden. Deden ze dat toch, dan moesten ze oogcontact maken met de shovelbestuurder. Ook beschikte het personeel over portofoons, maar die had de chauffeur volgens het hof niet bij zich. De pieptoon die bij het achteruitrijden van de shovel hoorde af te gaan, werkte niet.

De bestuurder had zelf verklaard dat het zicht vanwege de laadbak met dampende mest, de pilaren in de hal en een geparkeerde shovel beperkt was. Het hof stelt dat de werkgever maatregelen had moeten nemen om ‘risico’s die het slechte zicht met zich meebrachten weg te nemen’. Bijvoorbeeld door de shovel uit te rusten met camera’s, spiegels of detectiesystemen.

'Een moment van onachtzaamheid of nonchalance kan verstrekkende gevolgen hebben'

De rechtbank kwam in 2018 tot de conclusie dat het voorlichten van de werknemers over de risico’s en de mondelinge afspraken aantoonden dat het bedrijf voldoende had nagedacht over de veiligheidsrisico’s. Het hof oordeelde anders. ‘Mondelinge afspraken zijn slechts effectief wanneer en voor zover werknemers zich daar in alle omstandigheden aan houden. Een moment van onachtzaamheid of nonchalance kan verstrekkende gevolgen hebben’, aldus het hof.

Meerdere maatregelen nodig

Het gerechtshof spreekt van een ‘te laag niveau’ waarop maatregelen zijn genomen. ‘Er waren meerdere realistische en adequate maatregelen nodig’, meent het hof. De werkgever had volgens het hof moeten weten dat door niet aan de essentiële voorschriften te voldoen, er levensgevaar voor werknemers ontstond. Het hof benadrukt dat de werkgever in strafrechtelijke zin niet schuldig is, maar zich wel schuldig heeft gemaakt aan het niet naleven van de veiligheidsvoorschriften.

De door het hof opgelegde geldboete is gelijk aan de eis van het Openbaar Ministerie.