Een raadsvergadering van de gemeente Leeuwarden, een aantal jaren geleden.

Verplichte ondertiteling lukt Friese gemeenten nog niet

Een raadsvergadering van de gemeente Leeuwarden, een aantal jaren geleden. Archieffoto: Henk Jan Dijks

Vanaf vandaag (woensdag) is het zover. Alle overheidswebsites moeten van Europa voldoen aan toegankelijkheidseisen, zoals ondertiteling van video’s. Friese gemeenten, provincie en Wetterskip zijn er nog niet klaar voor.

Online raadsvergaderingen en vergaderingen van andere overheidsorganen moeten vanaf vandaag volgens Europese richtlijnen ondertiteld worden. Dit om mensen met gehoorproblemen tegemoet te komen. Dit hoeft overigens niet direct op hetzelfde tijdstip, de ondertiteling mag later toegevoegd worden.

Smallingerland heeft daar bijvoorbeeld ruim 15.000 euro per jaar voor uitgetrokken. Het bedrijf Notubiz, dat de uitzendingen verzorgt, levert daarvoor een week later een volledige transcriptie inclusief een transcriptie in het Fries.

Tweetalige spraakherkenner

Andere overheden zijn nog niet zover. Tinco Lyklema, voorzitter van de Kring van Friese gemeentegriffiers, vertelt dat dertien gemeenten, het Wetterskip en de provincie gezamenlijk optrekken en wachten op verfijning van een tweetalige spraakherkenner. Die wordt ontwikkeld door de Fryske Akademy en de Radboud Universiteit onder de naam FAME.

Deze samenwerkende overheden hebben de taskforce ondertiteling in het leven geroepen en doen momenteel testen in samenwerking met een commercieel bedrijf. ,,Om een programma te hebben dat zowel het Fries als het Nederlands kan ondertitelen, zijn heel veel data nodig’’, aldus Lyklema. ,,Daar komt bij dat zo’n programma zich ook het ambtelijk taalgebruik eigen moet maken. Wat er nu uitrolt, is niet bruikbaar.’’ De verwachting is dat er in april volgend jaar een werkbare toepassing klaar is.

Dit betekent volgens Lyklema niet dat de gemeenten die niet aan de nieuwe wetgeving voldoen, boetes kunnen verwachten. ,,De provincie zou ons daarop moeten aanspreken, maar die heeft het zelf ook nog niet klaar.’’ De griffier van de provincie maakt deel uit van de taskforce. ,,Bovendien kunnen we aantonen dat we ermee bezig zijn en dat er zicht is op een oplossing.’’

Wachten op doorontwikkeling

Alvast een versie lanceren, is niet waar de gemeenten voor kiezen. Liever wachten ze op de doorontwikkeling van de spraakherkenner, waarmee het straks ook mogelijk wordt op onderwerp of thema te zoeken. ,,Zodat we er ook op de langere termijn wat aan hebben voor het Fries.’’

Voor het laatste mist Lyklema wel wat de steun van de provincie, om ook in dit geval voor het Fries op te komen of voor het beschikbaar komen van een specifieke subsidie hiervoor.

Gedeputeerde Sietske Poepjes merkt op dat zo snel mogelijk ondertitelen niet direct op 23 september een wet van Meden en Perzen is. Niettemin vindt zij dat het geregeld moet worden.

150.000 euro

Zij liet eerder in antwoorden op vragen van de FNP weten dat er geld voor beschikbaar is. De provincie stelt jaarlijks 150.000 euro beschikbaar voor plannen van gemeenten op het gebied van taalbeleid. ,,Soenen gemeenten dit besteegje wolle oan Fryske ûndertiteling fan riedsgearkomsten, dan stiet ús kolleezje dêr iepen foar.’’

Zij wijst erop dat de taskforce inmiddels steun heeft gezocht bij het ministerie van Binnenlandse Zaken. Dit heeft nog niet tot een financiële toezegging geleid. ,,Mocht in persoan dochs in ferslach ha wolle, dan sil ús griffy him ta it uterste ynspanne hjir ta.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct