Vaccineer de gezette mannen, dan stromen de ic's vanzelf leeg

Gezette man. FOTO SHUTTERSTOCK

Boksumer Peter van der Voort, hoofd van de intensive care in het UMCG en hoogleraar health care, gooit een steen in de vijver. Vaccineer eerst de oudere mannen met overgewicht, zegt hij. Dan stromen de ic’s vanzelf leeg.

Op de intensive care-afdelingen liggen vooral mannen met overgewicht. Dat beeld van vorig jaar is onveranderd. ,,Slechts een kwart van de patiënten heeft een BMI-score onder de 25’’, weet Van der Voort.

Hij vindt dat we die kennis niet onder de bank moeten schuiven, hoe precair het onderwerp ook is. ,,Als je praat over mensen met overgewicht kan dat verkeerd uitpakken. Dat weet ik. Het gaat mij erom dat beleidsmakers weten wat er aan de hand is. Ik wil dat alle kennis op tafel ligt.’’

Het afgelopen jaar lagen er 2500 covid-patiënten op de Nederlandse ic’s. Al hun data zijn voorhanden. Meer dan 75 procent had overgewicht in verschillende mate; 72 procent was man; 75 procent was tussen de 56 en 72 jaar oud.

U zegt: als je in vier weken tijd alle mannen met overgewicht tussen de 50 en 70 jaar weet te vaccineren, dan is het ic-probleem opgelost.

,,We raken steeds meer gevangen in een web van maatregelen omdat we bang zijn dat het uit de hand loopt met de ic-bezetting. Alle maatregelen die we nu nemen, inclusief die avondklok, zijn gebaseerd op de ic-capaciteit. Het aantal patiënten moet daar omlaag. Er wordt in Nederland veel gediscussieerd over het vaccinatieprogramma, maar als je puur naar de data kijkt, zouden we door dit idee relatief snel iets van onze vrijheid kunnen terugkrijgen. Je praat over een groep van grofweg 1,1 miljoen mannen.’’

Van der Voort gooide zijn idee deze week via Twitter de wereld in. Hij kreeg veel reacties.

,,Ik heb het idee dat alle beschikbare gegevens over de risico’s bij mannen met overgewicht wel eens vergeten worden. Het is voor sommigen een precair onderwerp. Ik vind het belangrijk dat alle kennis op tafel ligt. Ik hoop dat beleidsmakers dit aspect durven meewegen.’’

Het blijft nog gissen waarom zwaarlijvige mannen gemiddeld harder worden getroffen door het coronavirus. Krap een jaar geleden wees Van der Voort als eerste op dit fenomeen. Duidelijk is dat het ziek zijn door het coronavirus verergert door de aanwezigheid van vetweefsel. Kennelijk zijn mannen daar extra gevoelig voor.

,,We denken ongeveer te weten hoe dat komt, maar de onderzoeken lopen nog. Dat is altijd een zaak van de lange adem. We kunnen daar nog geen harde uitspraken over doen. We moeten het nu doen met de data die we hebben. En die zijn vrij helder.’’

Hoe staat het inmiddels met de ic-capaciteit? Zijn de grenzen in zicht?

,,Op het hoogtepunt vorig jaar hadden we in het UMCG 50 covid-patiënten liggen. Dat is nu de helft minder. Het zijn er sinds 20 december tussen de 15 en 20. Dat aantal is al weken vrij stabiel. We hebben op dit moment 44 ic-bedden in gebruik, een deel ervan is bezet door de reguliere zorg.’’

De overlijdenskans voor patiënten die met covid op de ic belanden, is in de afgelopen maanden niet verkleind. Die ligt nog altijd op 30 procent. Patiënten liggen ook nog even lang aan de beademing, tussen de 2 en 2,5 week.

Voor covid-patiënten op de ‘gewone’ ziekenhuisafdelingen is het beeld aanzienlijk beter. Deze groep profiteert van een verbeterde kennis over het toedienen van de juiste mix medicijnen, waaronder dexamethason en antistollingsmiddelen.

Terug naar het vaccineren van vijftig-plus mannen met overgewicht. ,,Puur statistiek’’, zegt Van der Voort daarover. ,,Ik loop al heel lang rond met dit idee. Je praat over een groep van 1,1 miljoen inwoners. Je kunt er de vraag naar ic-bedden aanzienlijk mee verkleinen. Als we handig vaccineren, kunnen we wellicht eerder onze ruimte terugkrijgen.’’

Wel jammer voor de vrouwen.

,,Procentueel gezien zul je daarna misschien meer vrouwen op de intensive care krijgen. Maar aan de andere kant: van een deel van die vrouwen is de man al gevaccineerd, dus voor hen worden de risico’s om het virus op te lopen kleiner. Je zou dat allemaal eens goed moeten doorrekenen.’’

loading

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
Coronavirus