Nynke Boonstra in het nieuwe pand van het VIP-team aan de Oosterkade in Leeuwarden. ,,Als je door stemmen in je hoofd vastloopt in je leven, is het belangrijk dat je snel de juiste hulp krijgt."

Psychoseteam blijft behouden voor Friesland: 'Zij zijn echt mijn redding geweest'

Nynke Boonstra in het nieuwe pand van het VIP-team aan de Oosterkade in Leeuwarden. ,,Als je door stemmen in je hoofd vastloopt in je leven, is het belangrijk dat je snel de juiste hulp krijgt." FOTO NIELS WESTRA

Verpleegkundig specialist Nynke Boonstra sluit zich met een team dat vroeg ingrijpt bij psychoses aan bij KieN. ,,Zo houden we deze zorg in stand in Friesland.”

,,Heel veel mensen hebben wel eens iets psychotisch. Een stemmetje in het hoofd, of bezig met complotten. Daar hoef je niks mee te doen, zolang je daar geen last van ondervindt”, zegt Nynke Boonstra. ,,Maar als je daardoor vastloopt in je leven, is het belangrijk dat je snel de juiste hulp krijgt.”

Boonstra is gepromoveerd op vroegherkenning van psychose. De 45-jarige inwoonster van Leeuwarden concludeerde dat een psychose vaak niet als zodanig wordt herkend. En als die wordt herkend, vaak niet adequaat wordt behandeld. Vanuit haar bevindingen kon ze 12,5 jaar geleden het team Vroege Interventie bij Psychose (VIP) oprichten bij GGZ Friesland en werd ze lector aan de hogeschool NHL Stenden. Dat multidisciplinaire team verdwijnt bij GGZ Friesland door een nieuwe werkwijze.

'Je moet met de patiënt contact en vertrouwen opbouwen'

,,GGZ Friesland gaat in regioteams werken. Een heel mooie ontwikkeling, maar die past niet bij onze werkwijze. In ieder team komt één specialist op het gebied van psychose, terwijl wij van mening zijn dat je bij een psychose heel veel verschillende expertise nodig hebt. Je moet met de patiënt contact en vertrouwen opbouwen.”

Boonstra en haar team willen zich volledig op psychosezorg blijven concentreren. Ze hebben onderdak gevonden bij KieN, dat vanuit Sneek en Harlingen specialistische ggz-hulp aanbiedt en hun visie deelt. Vanaf 1 januari trekt Boonstra met tien collega’s in een pand in Leeuwarden. De zorgverzekeraar steunt de plannen, zegt Boonstra. Zo’n tweehonderd kwetsbare cliënten maken in Friesland gebruik van deze zorg.

Opluchting

Mark (28) uit Marsum is één van de patiënten van het VIP-team. Hij is opgelucht dat het team blijft bestaan. ,,Zij zijn echt mijn redding geweest.” Sinds zijn achttiende heeft hij psychoses. Dat resulteert sindsdien in stemmen horen, slecht slapen, achterdochtig zijn en moeilijk contact maken. ,,Ik kom net weer uit een psychotische episode, vorige week. Nu gaat het weer goed. Het VIP-team zorgt voor structuur.”

Een ambulante verpleegkundige heeft hem geholpen weer slaapritme te krijgen, vertelt Mark. ,,Met medicatie, maar ook door mij te activeren, zodat ik moe word.”

Psychoseherkenning vergt hoogspecialistische hulp, legt Boonstra uit. Doorgaans merken familieleden of de huisarts eerder dat er iets aan de hand is dan de patiënt zelf. Een waan wordt geregeld moeilijk herkend. ,,Mensen ontwikkelen waanideeën om een ervaring te verklaren, voor die mensen is de waan echt. Het kan heel lang duren voor je erachter komt of iets een waan is, daar zijn speciale vaardigheden voor nodig. Wij zullen nooit zeggen dat wij die anders denken de wijsheid in pacht hebben. Wij kijken eerst hoe je hiermee kunt functioneren.”

'Iemand moet zelf hulp accepteren'

Als iemand klaagt over vermeende nachtoverlast van de buren, zal Boonstra bijvoorbeeld niet gelijk zeggen dat het stemmen in diens hoofd zijn. ,,Iemand moet zelf hulp accepteren. Eerst kijken we wat we kunnen doen zodat die persoon ’s nachts wel goed slaapt of gaan we samen in gesprek met de buren. Ondertussen werken we aan de waan en zorgen we dat dit bespreekbaar wordt, zodat je daarmee aan de slag kunt. Sommigen zien dat in een paar dagen, bij anderen kan dat maanden duren.”

Waanideeën en complotdenken duiken veelvuldig op tijdens de coronacrisis, maar Boonstra ziet dat nog niet terug in de behandelkamer. ,,Als psychose-onderzoekers vragen we ons wel af hoe we naar die complottheorieën moeten kijken. Zolang mensen er niet door vastlopen is er persoonlijk geen probleem, en zolang een grote groep in een complot gelooft ook niet, maar er is een groot grijs gebied. Als dit soort denkbeelden je hele leven gaat ontregelen, dan heb je onze hulp nodig.”

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct