Portugese grutto-onderzoekers luiden noodklok in Science

Grote groepen grutto's op rijstvelden vlakbij Lissabon in Portugal. FOTO MARCEL VAN KAMMEN

Het voor grutto’s rampzalige plan om bij Lissabon een vliegveld te bouwen, druist rechtstreeks in tegen Europese milieuafspraken. Portugese onderzoekers luiden de noodklok.

In een artikel dat donderdag in het wetenschappelijk tijdschrift Science wordt gepubliceerd, roept ecoloog en vogelonderzoeker Jose A. Alves Europese landen op tegen de plannen in verweer te komen. ,,De aanleg van het vliegveld gaat recht in tegen de klimaatafspraken van de Europese Green Deal’’, betoogt Alves.

Het vliegveld komt in het Portugese Taag-estuarium op de plek waar de rivier in de Atlantische Oceaan stroomt. Het gebied met de vele rijstvelden benutten grutto’s om zich vol te eten voor de laatste etappe van de reis naar hun (noordelijke) broedgebieden. Nergens op de wereld zijn meer grutto’s tegelijk te zien dan daar.

Alves had gehoopt dat de enorme terugval in het vliegverkeer vanwege de covid 19-uitbraak, de Portugese regering op andere gedachten zou brengen. ,,Maar daar is helaas geen sprake van. Deze week bevestigde de regering juist door te willen gaan met de aanleg. Niet zo snel als eerst, maar ze gaan er gewoon mee door omdat ze in de toekomst capaciteitsproblemen voorzien.’’

Klachten stapelen zich op

Diverse ijzers heeft Alves nog in het vuur om het onheil mogelijk te keren. Ten eerste loopt er nog een procedure tegen de afgegeven milieuvergunning. Volgens planning doet de rechter eind dit jaar hierover uitspraak en tot die tijd mag de aannemer niet beginnen met de bouw. ,,Pakt de uitspraak van de rechter voor ons negatief uit, dan stappen we naar het Europese Hof.’’

Ten tweede deed hij zijn beklag bij de zogeheten conventie van Bern (Convention on the Conservation of European Wildlife and Natural Habitats) én dus het artikel in Science. ,,Op deze manier stapelen de klachten tegen de Portugese overheid zich op. Je mag erop hopen dat andere Europese landen Portugal ter verantwoording roepen. Daar zijn al die conventies en afspraken toch voor gemaakt. Het is echter een politiek verhaal aan het worden en helaas krijgen we politiek gezien hier geen voet aan de grond.’’

Over de Nederlandse betrokkenheid bij het gevecht tegen het vliegveld heeft Alves niet te klagen. ,,De Nederlanders kennen het belang heel goed, doen mee aan het gevecht, onder meer via petities. Maar de rest van Europa mag veel steviger van leer trekken.’’