Hasan Gadellaa was vanaf 1979 sanyassin, streek in 1980 neer in Jonkerslan en vertelt over zijn leven met Bhagwan. FOTO NIELS DE VRIES

Oud-sanyassin: Bhagwan was therapie

Hasan Gadellaa was vanaf 1979 sanyassin, streek in 1980 neer in Jonkerslan en vertelt over zijn leven met Bhagwan. FOTO NIELS DE VRIES

De Netflixserie Wild Wild Country biedt een blik op het leven in de Bhagwancommune in het Amerikaanse Oregon. Volgeling Hasan Gadellaa (65) uit Jonkerslân draaide er zes weken mee.

,,Niet schrikken hoor’’, zegt hij. ,,Ik lijk wel een Talibanstrijder met dat haar en die baard.’’ Op de foto staat Hasan Gadellaa, toen hij net sanyassin, volgeling van de Indiase goeroe Bhagwan was. Het plaatje stamt uit 1980.

Hij was een jaar eerder met de beweging in aanraking gekomen. Gerard, zoals Hasan toen nog heette, werkte in de gezinszorg. Zat ,,in de ene na de andere actiegroep’’, ageerde tegen de aangekondigde bezuinigingen uit het Bestek ‘81 van het kabinet Van Agt-Wiegel en liep vast. ,,Ik moest wel overspannen raken’’, zegt hij nu over die periode. ,,Ik was zó fanatiek.’’

Hij zocht een therapie die bij hem paste. De meeste waren ,,maatschappijbevestigend’’, zegt hij. ,,Jíj moet beter worden, zodat je weer in die maatschappij kunt functioneren.’’

Bevrijdend

Maar voor zo’n aanpak voelde hij niets. ,,Ik zocht een therapie die me niet het gevoel gaf dat ik fout was.’’ En zo belandde hij op de boot Amitabh van de Amsterdamse Bhagwanafdeling. De dynamische meditatie, waarbij alle emoties eruit kwamen, werkte bevrijdend. ,,De therapeut zei: ‘Als jij je ongelukkig voelt, realiseer je dan dat je er zelf verantwoordelijk voor bent’.’’

De telg uit een Amsterdams gezin van zeven wilde zich losmaken uit de streng katholieke wereld, waarin was opgegroeid. ,,Mijn ouders waren heel fanatiek, bijna gereformeerd katholiek noem ik het wel eens.’’ Gerard voelde zich onderdrukt, verknipt, verward. Bhagwan werkte voor hem als een therapie.

Hij reisde naar India, naar Bhagwans thuishaven Poona, om ,,dichterbij de bron’’ te zijn. Daar vond hij ,,heel de wereld, die samenkwam. Mensen uit de hele wereld, die allemaal antwoorden zochten op het leven.’’

Oranje kleren

Hij hulde zich in het oranje. Geregeld was Hasan, de naam die hij van Bhagwan kreeg, te gast in communes, waar hij onder meer tantragroepen ‘deed’. Met zijn Marie-Anne, eveneens sanyassin en Indiaganger, verhuisde Hasan in 1980 van Utrecht naar Jonkerslân. Hij ging er aan de slag als zelfstandig ecologisch hovenier. Zonder bestrijdingsmiddelen, grote werktuigen en een auto.

De oranje kleding voelde niet als een uniform, bezweert Hasan. ,,Het gaf iets gemeenschappelijks.’’ Sanyassins herkenden elkaar van verre. Het waren er best veel in Gorredijk, de plaats waarop Jonkerslân georiënteerd is, bleek uit het straatbeeld.

,,En je laat zien dat je ergens voor staat.’’ Voor het tot vrijheid komen. Dat je het leven viert in plaats van onderdrukt. Nee, die kleding nam niet zijn identiteit weg. ,,Die kun je overal in stoppen.’’

loading

Reconstructie

Hasans nieuwe weg vond niet bij iedereen begrip. ,,Zo’’, smaalde een van zijn zussen. ,,Heb je een nieuwe paus?’’ Bhagwan had daar ,,geen fuck’’ mee te maken, benadrukt hij. ,,Zij zag alleen naar de overeenkomsten, ik alleen naar de verschillen.’’

Bhagwan verruilde Poona voor Oregon in Amerika. Hasan draaide daar zes weken mee als ,,resident’’. Werkte er in een wijngaard. Wiedde onkruid, spande de draden waarlangs de druiven konden groeien. ,,We waren zo meditatief mogelijk aan het werk.’’

In de zesdelige Netflix documentaire Wild Wild Country wordt de vestiging van de beweging in de plaats Antelope gereconstrueerd met onder meer archiefbeelden. Hasan bekeek de trailer, abonneert zich speciaal voor de serie een maand op Netflix, maar herkent ‘zijn’ nederzetting uit 1985 er niet in. ,,Die was liefdevol. Wijs. Conflicten en ergernissen werden in een klein groepje gelijk uitgevent.’’

Vreemde dingen

Het was Hasans ideale maatschappij. Des te harder kwam het aan toen ,,de heleboel in elkaar klapte.’’ Osho, zoals Bhagwan later heette, besloot ,,in stilte te gaan.’’ Zijn rechterhand Sheela stapte naar voren en het ging mis met de beweging.

,,Er gebeurden gekke dingen’’, vertelt Hasan. Corruptie, pogingen het drinkwater van dorpelingen te vergiftigen, Osho die van cel naar cel ging en blootgesteld werd aan radioactiviteit. Dat zou mogelijk tot ,,een vroegtijdig vertrek’’ hebben geleid. Van dood wil Hasan niet spreken. ,,Daar geloof ik niet in.’’

Hasan heeft Bhagwan gezien. Hem aangeraakt. Maar het contact was vooral spiritueel. ,,In dromen kwam ik hem altijd tegen.’’

De Jonkerslander is nooit klaar met de denkbeelden van Bhagwan. ,,Ik ben hem dankbaar voor alle stapjes die ik in mijn leven heb gezet. Daarom heb ik vastgehouden aan de naam, die hij me ooit heeft gegeven. Je bent niet je naam hè.’’

menu