In de veenweide staat de afvoer van water voorop. Op droger land groeit meer gras en de boer kan er beter uit de voeten met zwaardere machines.

Niemand weet hoeveel huizen gevaar lopen door de bodemdaling in de veenweiden

In de veenweide staat de afvoer van water voorop. Op droger land groeit meer gras en de boer kan er beter uit de voeten met zwaardere machines. Foto: niels de vries

Hoeveel huizen lopen gevaar door de bodemdaling in de veenweiden? Veel eigenaren hebben geen benul. En overheden weten het ook niet.

In 2017 rekende Wetterskip Fryslân in een bureaustudie uit dat 3500 tot 7000 huizen een risico lopen op funderingsproblemen. Hoewel deze getallen geregeld opduiken, illustreren ze vooral dat er weinig bekend is. Grootschalig onderzoek is nooit gedaan, zei projectmanager Theunis Osinga woensdag tijdens een online voorlichtingssessie over het ontwerp-Veenweideprogramma 2021-2030.

Met 7000 risicohuizen houdt het waarschijnlijk niet op, voorziet Mark Born van het Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek. ,,We zien helaas vaak dat zulke schattingen aan de lage kant zijn.’’

Houten funderingen

Vuistregel is dat in gebieden waar bodem en grondwater wegzakken, alle huizen op houten funderingen kwetsbaar zijn voor paalrot. Voor 1950 werd er bijna niets anders gebruikt en pas na 1970 raakte de betonpaal ingeburgerd. Veel bewoners van oude huizen hebben geen weet van de risico’s, tot de boel scheurt of verzakt. Born: ,,Het zit onder de grond, een huis staat er al jaren, dus iedereen gaat ervan uit dat het in orde is.’’

Om de bewustwording te vergroten, roepen provincie en Wetterskip burgers op om hun funderingen te laten nakijken. Hiervoor is een subsidieregeling in de maak. Het mes snijdt aan twee kanten, want de onderzoeken leveren ook kennis op waarmee de omvang van de funderingsnood beter kan worden bepaald. Op grond daarvan worden in 2022 binnen het Veenweideprogramma nadere maatregelen bepaald.

'Belangrijk om vooraf te bepalen of het de moeite waard is'

Wie tijdig op de hoogte is, kan nog preventieve maatregelen treffen. Dat is goedkoper dan het vervangen van een verloren fundering. Een optie is het aanbrengen van infiltratiedrainage om het grondwaterpeil op te trekken. Born: ,,Daar wordt je fundering niet beter van, maar je conserveert wel de bestaande staat. Dan is het dus wel belangrijk om vooraf te bepalen of het de moeite waard is.’’

Woningeigenaren draaien zelf op voor de reparatie van funderingen, daar zijn de overheden het over eens. Mogelijk komt er wel een overbruggingsfonds, zei bestuurder Jan van Weperen van Wetterskip Fryslân. Die suggestie kreeg hij mee van gedupeerden in Munnekeburen, die hem ,,aangrijpende verhalen’’ vertelden. Van Weperen: ,,Ik realiseerde mij toen ook dat wij meer moeten doen aan onze zichtbaarheid in deze problematiek.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct