NTR liep jaar lang mee met Elfstedenbestuur: altijd klaar voor de dag die maar niet komt

Wat doet de Elfstedenvereniging als er geen ijs ligt? Journalist Hans Kema van de NTR keek een jaar lang mee met het bestuur en zag: best veel.

Het is een warme junidag als het tienkoppige Elfsteden-bestuur bijeenkomt in Stania State in Oentsjerk. Een belangrijke dag. Met plakkertjes lopen de bestuursleden langs negen borden. Ze reconstrueren de laatste 48 uur voor de grote dag, tot en met de dag van de tocht. Wie moet waar zijn totdat ze elkaar allemaal weer zien voor het eerste biertje na afloop? ,,Dat bierke kin net foar twa oere’’, zegt communicatievrouw Immie Jonkman tegen voorzitter Wiebe Wieling als ze hun eigen schema langslopen. Over het huldigen van de winnaars ziet Wieling: ,,Der stean ik net by en ik tink dat it wol handich is om derby te wêzen.’’

In de documentaire Altijd klaar voor de Tocht, vanavond op NPO2, kijkt journalist Hans Kema van de NTR een jaar lang mee met het bestuur van de Koninklijke Vereniging De Friesche Elf Steden. Hij ziet hoe een organisatie van vrijwilligers een jaar lang bezig is met de dag die maar niet komt. Of zoals Wiebe Wieling in de openingsscène zegt: ,,Waar wordt nu een evenement georganiseerd dat niet doorgaat? Ik zou het niet weten.’’

Via een contact van het KNMI kwam Kema op het idee om mee te lopen met het Elfstedenbestuur. Weerkundigen wilden voor Nieuwsuur - waar Kema voor werkt - wel uitleggen hoe groot de kans op een Elfstedentocht nog is in een veranderend klimaatbeeld. Kema kwam voor die reportage in contact met Jonkman en Wieling en hoorde dat die wekelijks ‘wel een paar uurtjes’ bezig zijn met de tocht. Het triggerde de journalist, de docu was geboren.

Lees ook:Wat gebeurde er 8070 dagen geleden? Bekijk hier de Elfstedentocht van 1997

'Carte blanche'

Kema woonde vergaderingen bij, ging op bezoek bij het KNMI, ging met voorzitter Wieling de Luts bij Balk op en ging mee naar een tapijtfabriek die binnen 48 uur 9 kilometer tapijt moet kunnen leveren. Met een politieagent ging hij langs in Bartlehiem, waar het beroemde houten bruggetje nu al een punt van zorg is. ,,Ik kreeg carte blanche van Immie en Wiebe’’, zegt Kema. ,,Ik mocht overal bij zijn, ze alles vragen. Het heeft een mooie inkijk opgeleverd, denk ik.’’

Lees ook: Het is zover: ruim 22 jaar geen Elfstedentocht

Wist u dat één medewerker op de loonlijst staat voor 28 uur per week? Zij neemt op het elfstedenkantoor (in het pand van Wetterskip Fryslân) telefoontjes aan, zoals van een bezorgd lid dat haar pas kwijt is en bang is dat iemand anders nu op haar pas kan schaatsen. Wist u dat ieder jaar met alle rayonhoofden een walkie-talkie-test wordt gehouden? ,,Staveren, ik ontvang u!’’, klinkt het in Stiens, van waaruit de 22 rayonhoofden één voor één worden ingeroepen, om te testen of ze elkaar wel kunnen ontvangen mochten ze elkaar nodig hebben en het telefoonnetwerk platligt.

Of wat te denken van de elfstedenschuur op een ‘geheime locatie’ waar al jaren alles voor de tocht klaarligt, tot en met infraroodlampen aan toe. Gekocht in 1998 - ja, een jaar na de laatste tocht - om de stempelende vrijwilligers van wat warmte te voorzien. De ongebruikte lampen zitten nog keurig in de doos; toch weet materiaalman Wim Kimsma dat ze het doen. ,,We hebben ze twee jaar geleden getest.’’

Kema zag ,,diepe liefde’’ bij het bestuur, dat vrijwel iedere week een paar uur bezig is met de voorbereidingen. ,,Tegen alle weersverwachtingen in houden zij hoop op de tocht. Het is bijna religieus, en dat bedoel ik positief.’’

Altijd klaar voor de Tocht (NTR), vanavond, 19:45 uur, NPO2

Luister ook de podcast over het verlangen naar de Elfstedentocht

Toon reacties

Mis niets van het regionale nieuws. Ontvang onze dagelijkse nieuwsupdate, helemaal gratis.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement