Vandalen uit de Noordoosthoek van Friesland houden er tijdens de jaarwisseling een andere manier van vernielen op na dan inwoners van de rest van de provincie.

Terwijl mensen zich elders uitleefden op afvalbakken, woedden er in de nacht van 31 december 2020 op 1 januari 2021 tientallen brandjes tussen Dokkum en Drachten. Dit gebied kent een traditie van vreugdevuren: in het verleden symbolisch voor de terugkeer van het licht. Tegenwoordig wordt er opgespaard afval verbrand.

loading

Tijdens de recente jaarwisseling is er voor 125.000 euro aan gemeentelijke eigendommen in Friesland vernield, blijkt uit cijfers van 17 Friese gemeenten. Ondanks het vuurwerkverbod en coronamaatregelen is er meer schade aangericht dan vorig jaar.

Het totaalbedrag zal nog stijgen, omdat gemeente De Fryske Marren nog geen gegevens kon doorgeven. Een jaar eerder viel er voor 117.000 euro aan schade te betreuren.

Brandjes in de Noordoosthoek

Noardeast-Fryslân, Dantumadiel, Tytsjerksteradiel, Achtkarspelen en Smallingerland noteerden veel kosten als gevolg van brandjes. In deze vijf gemeenten woont ruim een vierde deel van de Friese bevolking. Een kwart van alle Friezen blijkt ‘goed’ voor de helft van het totale schadebedrag tijdens de jaarwisseling in Friesland, namelijk 63.000 euro.

,,Brandbulten van de weg of het trottoir halen is erg duur’’, licht woordvoerder Didi Boskma van Noardeast-Fryslân toe. ,,Het wegdeel moet verwijderd en opnieuw bestraat worden.’’ Haar gemeente heeft met 20.000 euro een aanzienlijk grotere kostenpost dan de 2784 euro van vorig jaar.

Ook het belendende Dantumadiel laat een flinke kostenstijging zien: van 2366 euro in 2020 naar 10.000 euro in 2021.

Echter, in plaatsen als Broeksterwâld, De Falom, Readtsjerk en Rinsumageast viel nagenoeg geen schade te betreuren, tekent de gemeente aan. En in Damwâld en De Westereen ook minder dan ‘gebruikelijk’. Verder was Dantumadiel te spreken over de carbidploegen, die zich keurig gemeld hadden en hun rommel zelf opruimden.

Roerig in Twijzelerheide

In Achtkarspelen was het al voor de jaarwisseling flink roerig. In Twijzelerheide moest zelfs de Mobiele Eenheid optreden. Burgemeester Oebele Brouwer vaardigde vervolgens voor het veldje waarop dorpelingen samenkwamen een noodverordening uit. De bordjes waarop de maatregel stond aangekondigd, bleken overigens roofgoed. En waren daarmee ook een extra schadepost. Het totaalbedrag kwam uit op 12.185 euro, onder meer door 29 brandjes.

Vanwege vuur in Eastermar had ook Tytsjerksteradiel schade aan het wegdek. Smallingerland telde 40 brandbulten, met als dieptepunt Oudega. Daar raakte de ondergrond flink beschadigd.

Vroeger vernielen

In Opsterland en Heerenveen startte het vernielen eerder dan normaal, namelijk al begin december. In Gorredijk werden in de aanloop naar oud en nieuw vernielingen aan een tunnel gepleegd. In Bakkeveen was een gymlokaal doelwit van vandalen. Het schadebedrag voor Opsterland viel met ruim 13.000 euro twee keer zo hoog uit als vorig jaar.

Afvalbakken bleken begin december al in trek. ,,Mar dy kinst pas yn’t lêst ofslute, oarst krijst ôffal op strjitte’’, zegt woordvoerder Richtsje Stornebrink van Heerenveen. Van de 12.300 euro schade die Heerenveen optekende, gaat 3600 op aan prullenbakken en is 5000 euro het gevolg van het omzagen en in brand steken van een monumentale eik in Nieuwehorne.

Afval- en hondenpoepbakken

Ook Ameland staat in de schade-statistieken, ‘dankzij’ vuurwerkschade aan een iep. Het eiland calculeerde een schadebedrag van 3000 euro. In Waadhoeke sneuvelden 26 afvalbakken, in Harlingen 4, terwijl Ooststellingwerver vandalen het voorzien hadden op bello’s, oftewel hondenpoepbakken. Verder gingen ‘feestvierders’ daar los op verkeersborden, net als in buurgemeente Weststellingwerf.

In Súdwest-Fryslân bleken die ook in trek, net als parkeermeters. Leeuwarden laat zo goed als hetzelfde schadebedrag zien als vorig jaar, namelijk ruim 6000 euro. Schiermonnikoog, Terschelling en Vlieland wisten de ‘0’ te houden.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct