Kamer dwingt Grapperhaus tot gesprek met tolken

Tolk/vertalers Fedde Dijkstra, Henky de Vries en Ani Getcheva, woensdag tijdens de hoorzitting in de Tweede Kamer. FOTO LC

De Tweede Kamer dwingt minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) tot een gesprek met de actievoerende tolken en vertalers.

Daarna volgt er een debat.

De tolken legden afgelopen week hun werk voor politie, rechtbanken en de immigratie- en Naturalisatie Dienst (IND) neer, uit frustratie over een nieuw aanbestedingssysteem.

Woensdag gingen ze in Den Haag tijdens een hoorzitting in gesprek met Tweede Kamerleden. De politiek is inmiddels doordrongen van de ernst van de zaak, meldt SP-Kamerlid Michiel van Nispen. Het debat moet zo snel mogelijk plaatsvinden, liefst voor het krokusreces.

Lees ook LC+ | Tolken houden eigen ‘Kneppelfreed’, gesprek in Den Haag

Tolken en vertalers zijn zzp’ers. Hun tarieven zijn sinds 1981 niet meer verhoogd. Het ministerie van Justitie, de voornaamste werkgever van juridische tolken, kwam met nieuwe aanbestedingsregels. Voortaan verlopen opdrachten via bemiddelingsbureaus die er met een deel van het geld vandoor gaan. Daarbij stuurt het ministerie aan op een verlaging van de scholingseisen voor tolken en vertalers.

Flexwerkers

Tijdens een hoorzitting mochten de zelfstandigen woensdag hun grieven kenbaar maken. Maarten Post, voorzitter van ZZP Nederland, staat de branche bij. Volgens Post worden de tolken ,,gedegradeerd tot flexwerkers’’. ,,De kwaliteit van de rechtsgang wordt uit handen gegeven aan twee uitzendbureaus.’’

Dat kan vormfouten in de hand werken en zelfs in strijd zijn met het Europese mensenrechtenverdrag.

Een van de sprekers in Den Haag was Fedde Dijkstra uit Wirdum, de enige beëdigde rechtstolk Fries. Volgens het nieuwe systeem worden de tolken niet meer per uur (43 euro), maar per minuut betaald, vertelde hij. ,,Er valt geen droog brood meer te verdienen.’’

Justitie zou binnenkort zelfs telefonische tolkdiensten willen afnemen. ,,Het is levensgevaarlijk’’, zei Henky de Vries, Fries om utens. ,,Ons werk gaat over mensenlevens. De minister zet verpleegkundigen aan de operatietafel terwijl de chirurg thuis zit.’’

Geen Tigrinya

Door de protestactie gingen de afgelopen week veel zittingen bij rechtbanken en verhoren bij de IND niet door. In heel Noord-Nederland was bij voorbeeld niet één tolk te krijgen die het Tigrinya machtig is, de belangrijkste taal uit Ethiopië.

Als de minister niet snel komt met een uitgestoken hand volgen er meer acties. De tolken en vertalers willen toe naar het Duitse model, waar het ministerie nog altijd de opdrachtgever is. En waar de tarieven in de loop der jaren marktconform zijn gestegen. In Duitsland lekt er geen geld weg naar bemiddelingsbureaus. Dijkstra: ,,Dat gaat gigantisch veel geld schelen. U bespaart miljoenen!’’

De tolken en vertalers stuurden het ministerie twee weken geleden een brief met hun eisen. Daarop kwam geen reactie. Het verzoek voor een gesprek en een debat kwam na de hoorzitting van de SP. Het werd gesteund door CDA, VVD, GroenLinks en D66.