Jenny Douwes heeft geen spijt: 'Wy hawwe echt wol wat berikt'

Jenny Douwes heeft geen moment spijt van haar rol als boegbeeld van de blokkeer-Friezen. In hoger beroep kreeg ze donderdag een veel lagere straf dan de rechtbank had bepaald. ,,Troch ús aksje doare in protte minsken no ek op te stean.’’

Buiten op de trappen van het paleis van justitie, blikt Douwes (41) donderdagochtend terug op het vonnis van het gerechtshof, uitgesproken door raadsheer Leo Wemes. Hij kreeg zowaar een bescheiden applaus vanuit de zaal. Alle vijftien verdachten in hoger beroep kregen een veel lagere werkstraf - negentig uur - dan hen vorig jaar door de rechtbank was opgelegd, in de meeste gevallen 120 uur.

Lees ook | 90 uur werkstraf voor vijftien blokkeerfriezen, ook voor Jenny Douwes

‘Blokkeerpunker’ Sander Slijver (38) uit Holwerd neemt nog snel even afscheid van de voorvrouw uit Drachten: ,,Nou dwersbongel, it bêste.’’ Hij zag zijn aanvankelijk opgelegde werkstraf slinken van 120 uur naar negentig uur. Toch is Slijver een van de twee blokkeerfriezen die alvast bij advocaat Tjalling van der Goot heeft gemeld dat hij wel in cassatie wil.

De lagere straffen zijn Douwes uiteindelijk meegevallen. ,,Ik hie der gjin fertrouwen yn, ek op basis fan wat wy allegeare meimakke hawwe.’’ Ze wijst onder meer op het feit dat, in eerste aanleg, de rechtbank advocatenkantoor Anker & Anker aanvankelijk maar zes weken voorbereidingstijd gunde. ,,Gewoan bizar foar sa’n megaproses.’’

Belemmering rechten

Ook noemt ze het feit dat de gemeente Noardeast-Fryslân weigerde relevante stukken beschikbaar te stellen. ,,Ik haw wolris tocht: wêr bin ik oan begûn. It is ien grut polityk spul.’’

Hoewel de straffen lager zijn en voor alle verdachten gelijk, oordeelt het hof strenger dan de rechtbank over de handelwijze van de actievoerders. Het hof stelt bijvoorbeeld, in tegenstelling tot de rechtbank, dat met geweld is gedreigd. Douwes is het daar beslist niet mee eens. ,,Dat fyn ik gewoan absurd.’’

Het hof oordeelt dat de vijftien verdachten, met de blokkade van de A7 op 18 november 2017, anderen belemmerden in het uitoefenen van hun grondrechten: het recht op vrije meningsuiting en het recht op betoging. ,,Essentiële rechten in een democratische samenleving’’, aldus het vonnis.

De verdachten wilden voorkomen dat Kick Out Zwarte Piet-demonstranten tijdens de landelijke intocht zouden demonstreren in Dokkum. ,,Zij hebben het recht in eigen hand genomen’’, oordeelt het hof. ,,Zeer ernstig en ontoelaatbaar.’’

Collectieve actie

Het handhaven van de openbare orde is, aldus het vonnis, niet een taak van individuele burgers, maar bij uitstek een taak van de overheid. ,,Het handelen van de verdachten kan als eigenrichting worden gekenmerkt. Dat kan niet worden getolereerd omdat het ernstig afbreuk doet aan de democratische rechtsstaat.’’

Hoewel het hof, anders dan de rechtbank, alle ten laste gelegde feiten - zoals versperren A7, verhinderen betoging, dwang en, in het geval van Jenny Douwes opruiing, bewezen acht, vindt het de door de rechtbank opgelegde straffen te fors.

Bovendien was sprake van een collectieve actie, waarbij alle verdachten, hetzelfde doel hadden. Daarom trekt het hof bij de strafbepaling één lijn. ,,Dat de één zich op Facebook wat actiever heeft opgesteld dan een ander, of op de weg prominenter in beeld is geweest, vindt het hof onvoldoende specifiek om de één meer verantwoordelijkheid toe te dichten dan de ander.’’ Het Openbaar Ministerie is tevreden met de uitspraak en gaat niet in beroep.

Dubbel gevoel

Raadsman Van der Goot heeft een dubbel gevoel aan het vonnis overgehouden. Hij begrijpt dat er verdachten zijn die blij zijn met de lagere straffen, maar tegelijkertijd ziet hij nog wel wat formeel juridische puntjes die een gang naar de Hoge Raad - dat oordeelt of het recht goed is toegepast - rechtvaardigen. Ook hij noemt bijvoorbeeld het dreigen met geweld. ,,Dêr binne wy earder fan frijsprutsen.’’

Daarnaast is het nog maar zeer de vraag of iedereen bij de strafbepaling over een kam geschoren kan worden. ,,Guon ha mar in hiele marzjinale rol hân. Dy sieten bygelyks gewoan yn ‘e auto.’’

Douwes aarzelt nog of ze in cassatie gaat. Daarvoor wil ze eerst nog in overleg met Van der Goot. Ze was door de rechtbank veroordeeld tot een taakstraf van 240 uur en een voorwaardelijke celstraf van een maand. Verdachten die eerder niet voor hoger beroep kozen, mochten voor niks werken in bijvoorbeeld een kringloopwinkel of een kinderboerderij. ,,My liket it âldereinhús wol wat’’, zegt Douwes. ,,Ik mei graach minsken helpe. Dêr draai ik myn hân net foar om. Dy njoggentich oeren binne sa foarby.’’

Uiteindelijk heeft de blokkeeractie haar alleen maar goede dingen opgeleverd, stelt Douwes. ,,Ik haw der in soad nije kontakten oan oerhâlden en in protte positive reaksjes krigen. Troch ús aksje doare in protte minsken no ek op te stean en harren stim hearre te litten. Dat is myn gefoel. Wy hawwe echt wol wat berikt.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
A7 blokkade
Video
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct