Klaar voor vertrek. Voetballers van OHH helpen de huisartsen in Heeg door zich op te werpen als medicijnbezorgers. Van links naar rechts: Julius Visser, Pieter Vlagsma, Lars Hoekstra, Aizo Veltman, Bert Veltman en Redmer van Netten.

Huisartsen in Heeg zetten zich schrap

Klaar voor vertrek. Voetballers van OHH helpen de huisartsen in Heeg door zich op te werpen als medicijnbezorgers. Van links naar rechts: Julius Visser, Pieter Vlagsma, Lars Hoekstra, Aizo Veltman, Bert Veltman en Redmer van Netten. FOTO SIMON BLEEKER

Hun wachtkamers zijn leeg, maar huisartsen zetten zich schrap om de corona-epidemie op te vangen. Bericht uit de praktijk in Heeg.

Kom vooral niet in de praktijk! Niet voor controles, niet voor medicijnen en al helemaal niet als je hoest. Dat is wat de artsen van het Gezondheidscentrum Heeg hun patiënten op het hart binden, net als vrijwel al hun collega’s. En dus zit er geen sterveling op de rode wachtkamerbanken.

Stil is het hier echter allerminst. Achter het glas van de beide huisartsenpraktijken - die van Janet Gietema en Bert van Kapel en die van Gisela Schadenberg en Jan Paul Verdenius - rinkelen de telefoons bijna onafgebroken. Gietema: ,,Foar de minsken oan de telefoan is it no al hiel hurd wurkjen.’’

En dan moet de echte storm nog opsteken. In de aanloop daar naartoe zijn deze week alle vaste werkpatronen op de helling gegaan. Gietema: ,,Alles is der no op rjochte sa min mooglik yn- en útrinnend ferkear te hawwen.’’ Dat is voor sommige patiënten nog wel even schakelen, gewend als ze zijn aan de dorpspraktijken waar je op vaste uren kunt binnenlopen. ,,Soms stiet der ynienen dochs immen foar de baalje.’’

Consulten via telefoon, email en beeldverbindingen

Voor ieders veiligheid - ook die van henzelf - doen de vier artsen al hun consulten via telefoon, email en beeldverbindingen. Dit betekent dat een verstuikte enkel, als er geen aanwijzingen zijn voor een fractuur, goed is voor drie dagen rust. Een snijwondje kan ook thuis met zwaluwstaartjes worden gedicht.

Patiënten worstelen vooral met vragen, bijvoorbeeld over het gebruik van medicijnen als pijnstillers en bloeddrukverlagers. Schadenberg: ,,Als er weer een hoogleraar besluit eens een ander geluid te laten horen, geeft dat een hoop ongerustheid. Dat krijgen wij meteen terug.’’

De artsen zijn dagelijks druk met het bijhouden van alle inzichten en protocollen. Vaste bronnen zijn RIVM, LHV (Landelijke Huisartsen Vereniging), NHG (Nederlands Huisartsen Genootschap) en GGD.

Spelregels

Aan de spelregels is de afgelopen weken geregeld gesleuteld. Van Kapel: ,,Vorige week veranderde het bijna dagelijks, maar nu is alles behoorlijk afgestemd. Eigenlijk is het onvoorstelbaar hoe alles georganiseerd is, zodat iedereen met dezelfde informatie werkt. Dat verbaast mij, maar ik ben er tegelijk ook trots op.’’

De artsen in Súdwest-Fryslân hebben elkaar in de hectiek gevonden. Donderdag hielden ze hun eerste videoconferentie. Gietema: ,,It is goed om dy ferbining te fielen. En it hat ek praktyske foardielen. We diele ús beskermingsmaterialen. Nei ien Facebook-oprop fan de kollega’s yn Koudum leine yn alle praktiken samar gesichtsmaskers op de baalje.’’

Achterdeurtje voor mensen met hoestklachten

Waar reguliere patiënten de praktijk moeten mijden, is er voor mensen met hoestklachten nog wel een achterdeurtje. Letterlijk. Aan het eind van de middag houden de Hegemer artsen voor hen een speciaal spreekuur in een afgescheiden ruimte met een eigen ingang, wachtruimte en spreekkamer. Gietema: ,,Dat binne ús coronakeamers. We ha dêr no in pear kear minsken sjoen. Dan klaaie wy ús hielendal oan mei skelk, wanten, bril en mûlkapke. En de pasjint krijt ek in masker. Nei it sprekoere moat de romte poetst wurde.’’

Mensen die naast luchtwegklachten ook koorts hebben, zijn in de speciale spreekkamer niet welkom. Van Kapel: ,,Die zijn in principe verdacht en moeten thuis blijven. Ze krijgen – afhankelijk van hoe ziek ze zijn – van ons advies over het contact met anderen en de alarmsymptomen waarvoor ze meteen moeten bellen.’’

Huisbezoeken leggen de artsen af als dat echt medisch noodzakelijk is. Gietema heeft die stap pas één keer gezet: ,,As minsken har te siik fiele en it benaud ha, dan geane we der op ta en klaaie we ús oan mei alle toeters en bellen.’’

Schadenberg zegt dat zij niet angstig is om zelf corona te krijgen. Donderdagavond kreeg ze de uitslag van een test die uitwees dat ze virusvrij is. Was dat een opluchting? ,,Als ik het zelf had gehad, zou dat ook betekenen dat ik daarna immuun ben. Dan kan ik de coronadokter zijn die zonder risico andere patiënten ziet. Nu blijft het oppassen. Niet voor mezelf, maar wel voor alle mensen met wie ik in contact kom.’’

Dat er nu zo weinig volk over de vloer komt, is volgens Schadenberg ook best een eye-opener: ,,Dat betekent ook dat mensen best kunnen wachten en de zaken op hun beloop durven te laten. Als je dat afzet tegen de stikvolle spreekuren die we altijd hebben, kun je je weleens achter de oren krabben.’’

Steun en begrip

Aan steun en begrip geen gebrek, zeggen de artsen. Patiënten brengen dat tot uitdrukking met taart, kaarten of bloemen. Na een oproep stond er snel een pelotonnetje vrijwilligers klaar voor het bezorgen van medicijnen, inclusief twee jeugdteams van voetbalclub OHH.

Waar de jeugd vrolijk bijspringt, hebben kwetsbare ouderen het een stuk zwaarder, merken de artsen. Ze zien het bijvoorbeeld in en rond het verzorgingshuis Talma State dat vastzit aan hun gezondheidscentrum. Van Kapel: ,,Die mensen hebben het moeilijk. Ze missen veel activiteiten en het ritme in hun dagen. Dáár moeten wij als maatschappij goed op passen. Het minste dat kinderen en kleinkinderen kunnen doen is iedere dag bellen.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct