Historische torenspits bij Blokhuispoort verhuist naar nieuwe wijk

Het ‘torentje van Cuypers’ stond tot afgelopen winter schuin voor De Blokhuispoort. De foto is afkomstig van Google Streetview, waar het bouwwerkje nog zichtbaar is.

De historische Leeuwarder torenspits die jarenlang voor De Blokhuispoort stond, krijgt een nieuwe plek in nieuwbouwwijk De Klamp, ten zuiden van Goutum.

De spits werd het afgelopen jaar ineens verwijderd door de gemeente. Deze gang van zaken wekte verbazing bij PAL/GroenLinks. De partij eiste van burgemeester en wethouders duidelijkheid over de toekomst van het historische bouwwerk.

Pierre Cuypers

De partij wees erop dat het torentje deel heeft uitgemaakt van het Sint Fredericus Liefdesgesticht uit 1882, ontworpen door de beroemde architect Pierre Cuypers. Corporatie Patrimonium liet dit klooster slopen, maar schonk de zorgvuldig opgeknapte torenspits aan de gemeente.

Het bouwwerk werd in de jaren negentig voor de oude bajes geplaatst. Dat beviel echter niet meer, constateerden burgemeester en wethouders afgelopen jaar: ,,Om de Blokhuispoort goed tot haar recht te laten komen is in het herinrichtingsplan de verplaatsing van het torentje opgenomen.’’

In haar maag

Al snel bleek echter dat de gemeente met het torentje in haar maag zat. Eerst koos ze voor een nieuwe plek ,,bij de Keizersgracht aan de buitenkant van de bocht met de Oosterkade. Bij de technische voorbereiding bleek dat het niet verantwoord was om het torentje op deze plek te plaatsen vanwege de kans op ondergrondse schade aan de dichtbij staande bomen.’’

Geen plek in de stad

Een andere goede plek rond de Blokhuispoort bleek niet te vinden. ,,Een plek in de binnenstad die geen link heeft met de oorspronkelijke plek van het torentje is ons inziens niet wenselijk.’’

Daarom gaat de spits nu naar buurtschap De Klamp, een nieuwbouwwijk langs de Wergeasterdyk onder Goutum. ,,Het zogenaamde Kaatsplein is daar het centrale dorpspleintje in het buurtschap dat geïnspireerd is op de kwaliteiten van Friese dorpen.

Extra dimensie

De plaatsing van het torentje voegt daar extra dimensie toe en legt een link met de bestaande stad, terwijl duidelijk is dat het een toevoeging is.’’ Halverwege volgend jaar zou de torenspits in De Klamp geplaatst kunnen worden.

De torenspits werd in de jaren negentig gered door de inzet van de bekende stadssneuper Hendrik ten Hoeve. Afgezien van de Bonifatiuskerk zijn er in Leeuwarden weinig gebouwen meer over van architect Cuypers. Landelijk is hij vooral bekend als ontwerper van het Rijksmuseum en het NS-station in Amsterdam. Ook de in 1966 met explosieven neergehaalde kerk van Wytgaard werd door Cuypers getekend.