Friesland blijft in beeld voor kernafval

Definitieve ondergrondse berging van radioactief afval in Boomse Klei is veilig en haalbaar, aldus een zesjarige studie. Friesland blijft topkandidaat.

Dit valt op te maken uit twee rapporten van het Onderzoeksprogramma Eindberging Radioactief Afval (OPERA), die vorige maand naar de Tweede Kamer zijn gestuurd.

Kleilaag

Boomse Klei is een aardlaag van circa 30 miljoen jaar oud, die in België al decennia wordt onderzocht als mogelijk gastgesteente voor kernafval. Onder Nederland heeft deze kleilaag onder Friesland, voor zover nu bekend, de beste eigenschappen voor dit doel.

Drie jaar geleden concludeerden onderzoekers van TNO al dat de Boomse Klei op vier plekken onder Zuid-Friesland vermoedelijk de geschikte diepte en dikte heeft. De kleilaag is onder Terwispel blijkens onderzoek aan boorkernen van oude gasboringen het meest homogeen, het minst zandig en het minst waterdoorlatend.

Dit voorlopig oordeel leunt ook in het jongste rapport onverminderd zwaar op gearchiveerde monsters van Boomse Klei, die in 1971 bij een aardgasboring van Chevron in Terwispel zijn bovengehaald.

Proefboringen

De opstellers van het OPERA-rapport vinden spoedige proefboringen een topprioreit, omdat de kennis over de kleilaag zo fragmentarisch is. Het is ,,misschien wel de grootste technische onzekerheid’’, heet het.

Op dit punt komt het onderzoek in moeilijk vaarwater. Politiek is al in de jaren negentig afgesproken dat er geen haast wordt gemaakt met een plaatskeuze, of zelfs maar een keuze tussen Boomse Klei, de veel dieper gelegen Ieperse Klei of steenzout.

Een besluit tot daadwerkelijke aanleg van een eindberging van kernafval in klei of steenzout wordt pas over een jaar of tachtig verwacht. Daarom voelen opeenvolgende bewindslieden niks voor een maatschappelijk debat waarin concrete locaties een rol spelen.

Niet welkom

Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (D66) komt in de loop van dit jaar met een reactie op OPERA. Dan zal blijken of zij het gevraagde veldonderzoek naar Boomse Klei zal toestaan. Het ligt dan voor de hand dat de Friese ondergrond hierin zou worden betrokken.

Friesland en de betrokken gemeentebesturen houden hun messen geslepen. Het Nederlandse kernafval is hier niet welkom, net zo min als voorstellen voor ondergrondse opslag van CO2 en onderzoek naar schaliegas onthaal vonden.

Toon reacties

Mis niets van het regionale nieuws. Ontvang onze dagelijkse nieuwsupdate, helemaal gratis.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement