Faillissementsreeks: 7 redenen waarom winkels verdwijnen

Intertoys.

In ruim een maand tijd vielen drie winkelketens om: Intertoys, CoolCat en OP=OP Voordeelshop. Hoe kan het dat in tijden van economische voorspoed winkels het toch niet redden? Er is meer aan de hand dan alleen de concurrentie van internet. 7 redenen waarom zaken verdwijnen.

1. Te veel aanbod

Nederland telt nog steeds veel winkels, ons land heeft zelfs het hoogste aantal vierkante meters winkel-vloeroppervlak per inwoner van Europa. ,,We hebben meer aanbod dan vraag, dan weet je dat niet iedereen het redt. Dat is een simpele economische les. Toch worden er nog steeds winkelcentra bijgebouwd, terwijl grote ketens filialen sluiten. Vooral in middelgrote steden, met inwonersaantallen tussen de 50.000 en 100.000, is het lastig het hoofd boven water te houden’’, aldus Frank Quix van adviesbureau Q&A.

Quix en zijn mensen geven advies en trainingen aan bedrijven als Kruidvat, Albert Heijn en Daka Sport. Sinds 2011 houdt Q&A van tachtig ketens bij hoeveel filialen er zijn gesloten. Acht jaar geleden hadden die ketens nog 6939 winkels, op dit moment 2785. ,,60 procent is dus verdwenen.’’ Quix verwacht dat dit proces, zeker na afgelopen weken, nog niet ten einde is. ,,Op een gegeven moment krijgen we vanzelf het punt dat vraag en aanbod weer in balans komen. Dat gaat helaas ten koste van heel veel banen.’’

2. Gebrek aan toegevoegde waarde

Veel consumenten kopen geen producten meer op basis van wat winkels verkopen (bijvoorbeeld kleding, schoenen of speelgoed) of hoe het wordt verkocht (in een winkelpand of online) maar wáárom het wordt verkocht. Dankzij het internet zijn vrijwel alle spullen bereikbaar geworden. ,,Dus is het belangrijk om op te vallen, door een product te verkopen met een boodschap. Een boodschap waar je als ondernemer honderd procent achter staat, want anders komt het niet over bij de klant’’, vertelt retailspecialist Ad van Antwerpen.

Veel retailers zijn volgens Van Antwerpen tijdens de economische crisisjaren in slaap gesukkeld. ,,Er is te weinig nagedacht over nieuwe en originele formules en over productontwikkeling. Winkelbedrijven die wél een boodschap hebben bij wat ze verkopen, doen het overwegend goed. Denk bijvoorbeeld aan Rituals of Hunkemöller. Consumenten kopen vaker op basis van emotie en laten zich overtuigen door een goed onderbouwd verhaal. Bij Rituals is dat de boodschap van even ontspannen in een hectische wereld. Winkelbeleving is zeker in het huidige online-tijdperk essentieel.’’

3. Hoge kortingen

De consument is mede door het grote aanbod niet alleen kritischer geworden, maar ook gewend geraakt aan hoge kortingen. Altijd ‘sale’ drukt op de winstmarge. ,,Op die lagere prijs zijn formules als Action en Primark gebouwd, deze ketens zijn er met hun operationele kosten naar georganiseerd. Ze kopen grote volumes in voor lage prijzen. Voor concurrerende winkels is daar bijna niet tegenaan te boksen. Dan moet er op een gegeven moment geld bij’’, zegt Frank Quix.

4. Verschraling winkelaanbod

We kopen met z’n allen nog steeds veel spullen. Uit de laatste sectorprognose van ABN Amro over de detailhandel blijkt ook dat winkelen op zaterdag in vijf jaar tijd met 12 procent is teruggelopen, terwijl de verkopen in de detailhandel vooral door onlineverkoop juist met 13 procent zijn toegenomen. Sonny Duijn, sectoreconoom Retail & Leisure van ABN Amro, constateerde eerder ook al dat de winkelleegstand in met name middelgrote centra snel stijgt.

De dertien-in-een-dozijn-winkelstraten en winkelcentra verliezen blijkbaar sneller hun aantrekkelijkheid dan de straten waar winkels en winkeltjes zich in positieve zin onderscheiden van de rest. Dat winkelstraten steeds meer op elkaar beginnen te lijken, ziet ook Maurits Bongenaar van adviesbureau Ecorys met lede ogen aan. ,,De eenvormigheid zal als een boemerang op de winkels en winkelstraten terugslaan’’, zegt hij. Sterker, de economische levensvatbaarheid van steden, dorpen en winkelgebieden staat volgens hem zwaar onder druk.

loading  

Nog even en de plaatselijke bevolking laat de binnensteden en winkelcentra massaal links liggen, claimt hij. ,,Steden passen zich aan de wensen van de teenslippers dragende wereldburger aan, wat ten koste gaat van de culturele eigenheid. Overal ter wereld halen mensen ’s ochtends hun koffie bij Starbucks, lunchen ze bij McDonald’s, kopen ze hun sokken bij de H&M en kijken ze ’s avonds in de bioscoop naar dezelfde Amerikaanse films.’’

5. Dalend consumentenvertrouwen

De economische motor draait, maar het consumentenvertrouwen laat al een paar maanden een daling zien. In februari was het vertrouwen voor het eerst in vier jaar zelfs negatief. Zowel het oordeel over het economisch klimaat als de koopbereidheid is verslechterd. ,,Zorgen over stijgende lasten nemen toe. Daarbij spelen hogere zorg- en energiekosten zeker een rol. Maar ook politieke onrust in de wereld is van invloed op het consumentenvertrouwen. Denk aan de huidige brexitchaos. Dit heeft effect op ons uitgavenpatroon en dus ook op de omzet van winkels’’, aldus Frank Quix van Q&A.

6. Het weer

De eigenaren van CoolCat leggen de schuld van hun faillissement onder meer bij ‘het weer’. De lange hete zomer en de zachte winter hielpen niet echt mee om collecties te verkopen. Frank Quix: ,,Het lijkt wel of de seizoenen vervlakken en dat er geen echt winter- of zomerseizoen meer is. Als het maar niet echt koud wil worden, blijven je naar verhouding dure winterjassen in de rekken hangen. En dat zijn net de kledingstukken waar je wat aan kunt verdienen. Nee, het weer werkt niet echt mee.’’

7. Doorstart wordt lastiger

Waar curatoren eerst de mogelijkheid hadden een pand door te schuiven naar een geïnteresseerde doorstarter bij een faillissement, heeft een uitspraak van de Hoge Raad hier een streep door gezet. De curator moet nu toestemming krijgen van vastgoedeigenaren om dit te doen en de eigenaren kunnen de doorstarter weigeren.

Verhuurders hadden altijd al zeggenschap over het winkelpand, maar curatoren konden het pand naar een geïnteresseerde doorstarter overdragen. Tijdens de opzegtermijn kon de overnamekandidaat dan praten met de verhuurder over het sluiten van een nieuwe overeenkomst.

loading  

Op een rij

2019: OP=OP Voordeelshop, CoolCat, Intertoys

2018: Kijkshop

2017: Modebedrijf Doniger Fashion Group (moederbedrijf van onder meer Gaastra en McGregor), kledingwinkel Witteveen

2016: modeketen MS Mode, elektronicabedrijf Scheer&Foppen, MacIntosh (onder meer schoenenwinkels Manfield, Scapino)

2015: warenhuis V&D, BAS Group (elektronicaketens Dixons en MyCom), Miss Etam, Schoenenreus, drogisterijketen DA Retailgroep

2014: Halfords, Free Record Shop, Polare (boeken)

 

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland