Vandaag wordt Joni Mitchell 75 jaar. Zaterdag eren Reinout Douma en zijn Noordpool Orkest de veelzijdigheid van Canadese singer-songwriter op het Rockit Festival in Groningen, met het concert ‘Songs of Joni Mitchell’.

Het leven van Joni Mitchell is alle kanten op gevlogen. Haar muziek vloog met haar mee. ,,Het is zo gedurfd wat zij heeft gemaakt”, zegt Reinout Douma. ,,Je kunt er alle stemmingen, alle lovers, in terughoren.”

En dat waren er nogal wat, dankzij de vrijheid-blijheid-alles-kan-stemming van de jaren zestig en zeventig. Eerst liep ze op de kunstacademie tegen een zwangerschap aan. Daarna trouwde ze met folkzanger Chuck Mitchell, wiens achternaam ze bleef dragen. Vervolgens had ze een regiment aan echte partners en halve minnaars, onder wie – telt u even mee – David Crosby, Graham Nash, Warren Beatty (hij weer), James Taylor, Sam Shepard en Jaco Pastorius. Ze ging lang gebukt onder een cocaïneverslaving en rookte decennialang haar legendarische vier pakjes sigaretten per dag.

Verraspen

Zoals dat laatste haar stem gestaag heeft doen verraspen, hadden die andere aspecten veel impact op de aard van haar repertoire. En waar al die buitensporige invloeden een ander er creatief wellicht onder hadden gekregen, leidden ze bij de Canadese singer-songwriter in eendrachtige samenwerking met haar scheppende talent en haar krachtige persoonlijkheid juist tot een grote vindingrijkheid, inclusief de jazzlijnen die haar composities voor mensen die van nature graag meezingen zo onnavolgbaar maken.

Broze gezondheid

Vandaag wordt Mitchell ondanks haar broze gezondheid 75 jaar. Evenals zijzelf zag Groninger Reinout Douma dat als leider van het Noordpool Orkest al een tijdje aankomen. ,,In Amerika wordt veel aandacht besteed aan deze mijlpaal. In ons land nauwelijks”, zegt hij enigszins verbaasd. De leegte vult hijzelf op, met het concert Songs of Joni Mitchell . Dat ging afgelopen weekeinde in Eindhoven in première op het festival So What’s Next? Zaterdag staat Douma met zijn 42-koppige toporkest op het Rockit Festival in de Groningse Oosterpoort, en op 15 november in De Lawei in Drachten.

Bestaande arrangementen

De Mitchell-songs komen dan langs in bestaande arrangementen van Vince Mendoza en Herbie Hancock, naast nieuwe van Martin Fondse – vorig jaar winnaar van de Boy Edgar Prijs – en Douma zelf. Het orkest wordt aangevuld met de zangeressen Zara McFarlane en Anna Seriese, saxofonist Benjamin Herman en gitarist Jorrit Westerhof. In Drachten neemt de zaterdag juist in zijn thuisstad verhinderde Ben van Gelder de sax van Herman weer over.

Het waren de orkestrale arrangementen van Vince Mendoza op het album Travelogue die Douma aan Joni Mitchell hielpen. ,,Daar luisterde ik pakweg tien jaar geleden naar. Ik vond het geweldig en kwam er vervolgens achter wat voor een bijzondere vrouw dat was.”

Douma opperde bij zijn zakelijk leider Frits Selie het idee om voor haar 75ste verjaardag iets met Mitchells muziek te doen. ,,Frits stelde de enige juiste vraag. Waarom? Ik antwoordde dat ik er iets eigens van wilde maken. Geen ‘tribute’, met een zangeres die Joni goed kon nadoen. De klank van het Noordpool Orkest moest er in doorklinken.”

Big Yellow Taxi

Na Travelogue beluisterde Douma haar hele repertoire. Vanaf bekende songs als Big Yellow Taxi , een van de eerste milieu-protestsongs (’They paved paradise/ And put up a parking lot’) en zijn B-kant Woodstock , tot het ook vroege, folky en algemeen als topalbum erkende Blue door naar Hijera – ,,schreef ze terwijl ze onder de cocaïne en zonder rijbewijs dwars door Amerika reed” – naar de fusion and jazz die ze met Wayne Shorter en Herbie Hancock opnam.

Juist om de verandering van haar timbre de verklanken, zocht Douma voor zijn Mitchell-concerten naar twee verschillende zangeressen. ,,De Britse jazzzangeres Zara McFarlane, die donkerte en soul aan de latere songs geeft, en Anna Seriese, een onwijs virtuoos talent, die de vroegere Californische periode voor haar rekening neemt. Lichter, maar het blijft telkens een echt jazzoncert.”

Het concert past in de lijn die Douma inzette met zijn projecten rond Radiohead, Vasalis en Werkman. ,,Ons geplande Radiohead-concert in Singapore werd onlangs door de organisatie daar afgeblazen, maar dat blijft terugkomen. Op YouTube is het al meer dan een miljoen keer bekeken. Ook naar Vasalis , met Janne Schraa, blijft vraag. Omdat het duur is doen we dat straks in een kleinere bezetting. En ik ben nu bezig met de voorbereiding van een James Bond-project: alle Bond-songs voor het Noordpool Orkest in een eigen arrangement. Dat lijkt me te gek.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct