CDA pleit voor Deens kiesstelsel, met meer plek voor regionalen

De Tweede Kamer.

Coalitiepartij CDA pleit voor invoering van het Deense kiesstelsel dat leidt tot een grotere vertegenwoordiging van regionalen in de Tweede Kamer.

CDA-Kamerlid Harry van der Molen houdt dit pleidooi dinsdag tijdens de begrotingsbehandeling van Binnenlandse Zaken. De nieuwe manier van stemmen kan in het volgende decennium worden ingevoerd.

Volgens het Deense systeem wordt twee derde van de Tweede Kamer – honderd Kamerleden – regionaal gekozen, per kiesdistrict. Dat voorkomt dat de Randstad oververtegenwoordigd is, zoals nu bij veel fracties het geval is.

Invoering van het Deense systeem is een optie in het adviesrapport van de commissie-Remkes over de hervorming van het parlementaire stelsel. Het kabinet heeft het idee nog niet omarmd, maar het CDA wil dat staatssecretaris Raymond Knops – hij vervangt de zieke minister Kajsa Ollongren – vaart maakt.

Betere vertegenwoordiging

De kwestie is actueel, stelt Van der Molen. Ook vanwege de vele protestacties. ,,Der wurdt in soad skreaun oer de kloof tusken stêd en plattelân. Minsken yn de regio fiele harren net genôch fertsjinwurdige yn De Haach. Dat soest hjirmei ferhelpe kinne.’’

Nederland telt twintig kieskringen. Het districtenstelsel, waarbij regio’s hun ‘eigen’ kandidaat rechtstreeks in de Tweede Kamer kiezen, is in Nederland in 1917 afgeschaft.

Friesland telt op dit moment drie Tweede Kamerleden in Den Haag. Met het nieuwe Deense systeem zouden dat er vier of vijf worden. Het CDA hoopt tijdens het begrotingsdebat in elk geval op instemming van D66. Diens oud-minister Thom de Graaff deed ooit een voorzet voor invoering van het Duitse kiessysteem, dat ook werkt via een districtenstelsel.

Van der Molen: ,,Wa wit keallet it swier, mar ik fyn it in ynteressante gedachte’’. Het systeem kan op zijn vroegst na de eerstvolgende verkiezingen van 2021 worden ingevoerd.

Half om half kiezen

Volgende week vergadert de Tweede Kamer verder over de voorstellen van Remkes. Een ander idee is het half om half kiezen van de Eerste Kamer; om de drie jaar de helft, voor een zittingsduur van zes jaar. Hiertegen zijn kleine partijen fel gekant, zoals de OSF, dat de FNP vertegenwoordigt. Zij krijgen het lastiger om de kiesdrempel te halen.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland