Boswachters houden zich in natuurgebieden niet alleen bezig met de natuur, maar ook - en steeds vaker - met het gedrag van bezoekers.

,,Als we niet zo nu en dan de regels handhaven, loopt het gedrag van bezoekers uit de hand ten koste van de natuur’’, zegt boswachter Jaap Kloosterhuis van Staatsbosbeheer in het Lauwersmeergebied.

Hij is een van de honderd boswachters in Nederland die zijn opgeleid tot bijzonder opsporingsambtenaar (boa) en bekeuringen mogen uitdelen aan bezoekers.

Ze krijgen binnenkort een portofoon waarmee ze rechtstreeks met de politie, andere opsporingsinstanties en hulpdiensten kunnen praten.

,,Dat past in het beleid om boa's wat professioneler te laten werken en dus ook professioneler uit te rusten. We zijn in principe altijd alleen op pad en dan is het wel fijn om die mogelijkheid te hebben’’, aldus Kloosterhuis.

Tot dusver moet hij zich behelpen met de mobiele telefoon. Die heeft niet overal bereik en biedt - bij gezamenlijke controles - niet de mogelijkheid van groepsgesprekken met andere handhavers.

In zijn eigen rayon doet Kloosterhuis de boa-taken ‘erbij’. Als boa wordt hij ook elders ingezet, bijvoorbeeld op Terschelling als het eiland tijdens het Oerolfestival massaal wordt bezocht. Dan blijft niet iedereeen buiten de beschermde natuurgebieden.

,,Met alleen grommen kom je er niet, je moet ook een keer een beet uitdelen als mensen bewust de toegangsregels en natuurwetten overtreden.’’

,,In Groningen hoeven we dit werk gelukkig nog niet permanent te doen, maar landelijk zijn meer boswachters dan voorheen fulltime bezig met surveilleren en toezicht houden. Wij kunnen daar niet zonder. Met alleen grommen kom je er niet, je moet ook een keer een beet uitdelen als mensen bewust de toegangsregels en natuurwetten overtreden. Anders gaat het van kwaad tot erger.’’

Door bezuinigingen bleef het handhaven er jarenlang een beetje bij. Volgens Kloosterhuis heeft dat er mede toe geleid dat bezoekers vaker de regels aan hun laars lappen.

,,Als je geen toezicht houdt, ben je te goedgelovig. Dan zijn mensen eerder geneigd dingen te doen die niet mogen. Laat de hond maar los want er controleert toch niemand; dat werk. Toch met de fiets of off-the-roadmotor een natuurgebied in. Of überhaupt een verboden gebied in.’’

Kloosterhuis heeft voorbeelden genoeg van wangedrag. Afvaldumping. ,,Mensen ruimen hun schuurtje op en brengen de rotzooi bij ons. Het opruimen kost Staatsbosbeheer kapitalen. Mensen die wilde planten uitsteken en mee naar huis nemen of vergiftigd aas neerleggen om roofvogels en vossen te vergiftigen.’’

,,Dat zijn extremen, maar ze gebeuren. In het Lauwersmeergebied ben ik nog geen wietkwekerij tegengekomen, elders zien collega’s genoeg plantjes verspreid in het bos staan. De situaties en het risiconiveau in het Noorden zijn van andere orde dan mijn collega’s in de Randstad en Noord-Brabant meemaken. Daar is acuut contact met de politie vaker nodig. Maar de portofoon is hier ook nuttig. De aanwezigheid van politie wil nog wel eens helpen als mensen hardnekkig weigeren om mee te werken. En het lijkt me heel handig als iemand onwel is, bij vermissingen of een natuurbrand.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Friesland
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct