FOTO SHUTTERSTOCK

Twee derde van alle coronapatienten proeft minder: met deze tips geniet je toch van je eten

FOTO SHUTTERSTOCK

Reuk- en smaakverlies door corona. Zo’n twee derde van de (ex-)patiënten lijdt eraan. Toch valt er nog best wat te genieten aan tafel, zeggen koks Joke Boon en Pierre Wind. ,,Creëer damp als je een gerecht op tafel zet.’’

Plotseling reukverlies treft veel coronapatiënten. ,,Het is een van de beste voorspellers van corona”, aldus Sanne Boesveldt, hoofddocent humane voeding en gezondheid aan de Wageningen University. Uit de enorme database die is aangelegd sinds de wereldwijde uitbraak blijkt dat zo’n 60 tot 70 procent van de mensen die een besmetting opliepen ook de reuk kwijtraakte.

Reukverlies is ontwrichtend, weet kookboekenschrijfster Joke Boon uit eigen ervaring. Op haar vierde verloor ze haar vermogen om te ruiken. Ze heeft ‘leren leven’ met die handicap. ,,Reuk bepaalt voor ruim 90 procent je smaak”, vertelt ze. Gelukkig valt er aan tafel met wat trucjes nog best wat te beleven en genieten. Gebruik bijvoorbeeld kleur, adviseert Boon.

,,Een bloemkool ziet er saai uit en daardoor heb je er minder zin in als je je eten niet ruikt. Voeg een kwart theelepel kurkuma toe aan het kookwater, dan kleurt je bloemkool zonnegeel. De beleving wordt dan anders.” Ook belangrijk: structuur. Zorg voor iets zachts en iets krokants in je maaltijd. ,,En concentreer je op je maal. Leg je telefoon weg, doe de tv uit en richt je aandacht op je eten. Dan activeer je je smaak in je hersenen.”

Dat is ook wat chef-kok Pierre Wind aanraadt: ,,Focus. Eet met je ogen dicht”, raadt hij aan. ,,Eet met je gedachten. De mond is de postbode, je proeft uiteindelijk met je hersenen.”

Temperatuurverschil

Wat ook lekker is als je niets proeft: temperatuurverschillen in één gerecht creëren. Boon: ,,Voeg aan je pompoensoep een paar lepels koude crème fraîche. Of doe warme kersensaus over je ijs. Heel erg lekker.” Het gevoel in je mond is ook belangrijk. Over het kauwen zegt Boon: ,,Leer het verschil tussen de hazelnoot en een walnoot of tussen een appel en wortel. En omdat je nog wel zuur, zout, bitter, zoet, umami en vet beleeft, kun je tijdens het koken beter niet te veel zout of suiker gebruiken, want dan merk je dat meer.”

Kneus je eten, voegt Wind toe. ,,Dan krijg je veel meer geur en smaak. En creëer damp als je een gerecht op tafel zet! Dan komt er meer geur vanaf.”

Wat ook helpt: de tafel mooi dekken, mooie borden, kaarsje aan. Boon: ,,Neem een scherp mes voor je biefstuk, want met een bot mes krijg je touwstructuur op je bord en zo ervaar je het vlees dan ook.” Wind: ,,Serveer je gerechten in pannen of schalen, dan krijg je meer geur aan tafel. En serveer je gerechten héét en sproei druppels koud aromavocht (bouillon) op het product met een plantenspuit. Zo prikkel je je neus.”

Fluwelen soep

Voor recepten verwijst Boon naar haar boeken. Daarin staan gerechten die ze zelf lekker vindt. ,,Mijn schoondochter heeft corona, dus ik maak voor haar en mijn zoon eten. Een van de gerechten is knolselderij-linzensoep met gorgonzola; een fluwelen soep die door de linzen ook een bite heeft. De spicy linzenspread is heel simpel en erg lekker (de recepten voor de soep en de spread vind je hieronder, red.). En probeer ook eens een kop sterke zoethoutthee (alleen als je geen hoge bloeddruk hebt) of Tension Tamer-thee. Ik garandeer je, die proef je wel.”

Voor de meeste coronapatiënten is de situatie tijdelijk, maar ze kan lang aanhouden. ,,Ik krijg geregeld mails van mensen die in maart corona hebben gekregen en hun smaak nog niet terug hebben”, zegt onderzoeker Boesveldt. ,,Of die – en dat lijkt nog erger – juist een vieze of vervormde smaak krijgen. Het goede daaraan is wel dat het zintuig weer gaat werken.” Om zelf te trainen, kun je in geurtraining gaan. Dan kies je bijvoorbeeld koffie, kaneel en cacao waar je enkele keren per dag aan ruikt. Ook al ruik je niets, je hersenen worden toch geactiveerd, schetst Boesveldt. ,,Vergelijk het met het trainen van je buikspieren.”

De tekst gaat verder onder de foto.

loading

Romige knolselderijsoep met linzen (voor vier-zes personen)

Ingrediënten
1 flinke knolselderij van 600-700 g
2 aardappelen
1 kleine winterwortel
1,5 liter groentebouillon, zelfgemaakt of van blokjes
175 g gorgonzola
300 g gekookte Beluga- of bruine linzen
peper en zout
handvol basilicumblaadjes om te garneren

Bereiding
Schil de knolselderij en snij hem in plakken. Snij deze weer in grove dobbelsteentjes. Schil de aardappelen en de wortel en snij ook deze in stukken.
Doe de knolselderij, aardappel en wortel in een flinke soeppan en voeg de bouillon toe. Breng aan de kook en laat in 25-30 minuten gaar worden. Controleer op gaarheid.
Snij de gorgonzola in stukjes en voeg deze aan de groenten toe. Draai de warmtebron uit en pureer de soep met de staafmixer.
Zet de pan weer op het vuur en voeg de uitgelekte linzen toe. Warm al roerend goed door en breng op smaak met peper en eventueel zout. (De bouillon en gorgonzola bevatten ook al zout.)
Dien op in grote kommen of diepe borden en garneer met wat mooie blaadjes basilicum.

loading

Spicy linzenspread

Ingrediënten voor 1 schaaltje
200 g gekookte bruine linzen
50 g zongedroogde tomaat (op olie), uitgelekt en in stukjes
1 tl (5 g) sambal oelek
1½ el citroensap
3 el olie van de tomaatjes
1 tl gemalen komijn
¼ tl zout

Bereiding
Laat de gekookte linzen goed uitlekken en doe dan samen met de andere ingrediënten in de keukenmachine. Maal tot middelgrove spread.
Bewaar in een goed afgesloten potje of bakje. Het blijft vijf á zeven dagen goed in de koelkast.

Deze recepten komen uit Linzen. Meer dan 75 verrassende recepten voor ontbijt, lunch, diner en tussendoor van Joke Boon (uitgeverij NwA’dam).

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct