Het hitteplan is van kracht, maar wat houdt het in?

Hitteplan van kracht ANP

Bij aanhoudende warmte wordt het Nationaal Hitteplan geactiveerd. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) roept mensen op om extra goed te zorgen voor kwetsbare mensen, zoals ouderen, chronisch zieken, mensen met overgewicht en mensen in verzorgingshuizen. Maar wat houdt het hitteplan precies in?

Dit artikel verscheen eerder bij Gezondheid&Co

Wat is het Nationaal Hitteplan?

Het Nationaal Hitteplan is een dik boekwerk met richtlijnen voor zorgverleners hoe ze om moeten gaan met warmte. In het plan staat bijvoorbeeld wat de werkwijze is voor het doorgeven van waarschuwingen en hoe zorgverleners zich moeten voorbereiden op perioden van aanhoudende hitte en welke maatregelen ze moeten treffen.

Voor wie geldt het Hitteplan?

Voor zorginstellingen als ziekenhuizen en verzorgingshuizen, maar ook voor thuiszorg en mantelzorgers. Zij moeten opletten dat mensen die kwetsbaar zijn voor extreme warmte, goed verzorgd worden om te voorkomen dat ze bijvoorbeeld uitdrogen. Het plan is overigens niet alleen voor de zorgsector: er staan bijvoorbeeld ook in wat de organisatie van een groot evenement moet doen als het heel heet wordt.

Wie zijn er kwetsbaar?

  • Bejaarden
  • Kinderen
  • Daklozen
  • Bewoners van zorginstellingen
  • Sociaal geïsoleerde mensen
  • Chronisch zieken
  • Mensen met overgewicht

Gevolgen hitte

Wat gebeurt er in ons lichaam als het zo warm is ? Als de temperatuur van ons lichaam daarbij boven de 37 graden komt, kan het moeilijk functioneren. Dus doet onze innerlijke thermostaat er alles aan om rond die basistemperatuur te blijven, door hitteafgifte door de huid en het verdampen van vocht. Als de buitenlucht even warm is als ons lichaam, lukt koelen alleen door heel veel zweten.

Wat kun je doen?

Drink voldoende

Zorg ervoor dat je voldoende drinkt, ook als je geen dorst hebt. Je drinkt te weinig als je minder plast dan gebruikelijk of als de urine donker van kleur is. Bedenk dat je ook ongemerkt veel vocht verliest door transpiratie. Matig het gebruik van alcohol. Een lichaam dat is getraind in zweten, past zich aan de omstandigheden aan, dat koelt zichzelf dus af door steeds meer te gaan zweten. Daarom is de constante aanvoer van vocht zo belangrijk. Als je dorst hebt, ben je te laat: dan ben je al licht uitgedroogd. Drink ook als je geen dorst hebt.

Tip: Zorg dat je altijd een flesje water bij de hand hebt, zeker als je naar buiten gaat of met de auto op pad gaat.

Gedrag aanpassen

Voor de meeste mensen is de warmte gewoon een bron van plezier, maar door de belasting vallen er ook extra doden. Vaak oudere mensen, van wie velen die medicatie slikken tegen hoge bloeddruk. En het zijn niet alleen de mensen die al zo zwak waren dat ze een paar dagen later toch wel gestorven zouden zijn; vijf procent van die doden zou zonder hitte niet binnen drie maanden gestorven zijn. Doe dus rustig aan!

Houd jezelf koel

Draag dunne kleding. Blijf in de schaduw en beperk lichamelijke inspanning in de middag, tussen 12.00 en 16.00 uur. Maak gebruik van de koelere ochtend en avond voor je boodschappen of wandeling. Neem een (voeten)bad of douche. Zoek verkoeling onder een boom of bij water en slaap niet onder een te warme deken.

Houd je huis koel

Opwarming van de woning kan worden beperkt door tijdig gebruik te maken van zonwering, ventilator of, indien aanwezig, airconditioning. Zorg voor continue ventilatie door ventilatieroosters open te houden of ramen op een kier te zetten. Zorg voor extra frisse lucht door het openen van ramen en of deuren op tijdstippen dat het buiten koeler is, zoals ‘s avonds, ‘s nachts en ‘s ochtends.

Let op elkaar

Let bij warm weer extra op mensen in je omgeving die misschien je hulp kunnen gebruiken. Dat geldt des te meer tijdens de vakantieperiode, wanneer familieleden en verzorgenden weg kunnen zijn. Let extra op elkaar bij warm weer en steek een helpende hand toe.

Ziek door warm weer

Warm weer kan leiden tot

  • vermoeidheid,
  • concentratieproblemen,
  • duizeligheid en hoofdpijn.

In ernstige situaties:

  • uitdroging
  • kramp,
  • misselijkheid,
  • uitputting,
  • flauwte
  • bewusteloosheid,
  • huidproblemen optreden zoals jeuk en huiduitslag.