Een vestiging van de Rabobank in Leeuwarden. Bankkantoren verdwijnen meer en meer uit het straatbeeld.  foto anton kappers

Wanneer verdwijnt het laatste bankfiliaal?

Een vestiging van de Rabobank in Leeuwarden. Bankkantoren verdwijnen meer en meer uit het straatbeeld. foto anton kappers Foto: Anton Kappers - Thomasson

Verdwijnt het bankkantoor uit het straatbeeld, in navolging van de telefooncel en de tv-antennes? Het lijkt er wel op, nu de banken maar doorgaan met de sluiting van filialen.

In 2010 telde Nederland nog bijna drieduizend bankkantoren. Eind vorig jaar waren dat er nog iets meer dan 1300. En de trend zet door. Donderdag maakte de Rabobank bekend 80 tot 130 kantoren te sluiten. Eerder dit jaar maakte ING bekend 42 van de 170 vestigingen dicht te doen. ABN Amro noemt geen specifieke aantallen, maar zegt kantoren te sluiten als ze niet meer rendabel te krijgen zijn.

De reden voor de sluiting is simpel. Er komen gewoon nauwelijks klanten meer naar de kantoren. ,,De kantoren die we sluiten kregen gemiddeld twee tot drie bezoekers per uur’’, zegt een woordvoerder van ING. ,,En bij de mensen die komen gaat het vaak om eenvoudige handelingen als een bankpas afhalen of een nieuwe pincode.’’

'Dat beeldbankieren is geëxplodeerd'

Ook bij de Rabobank en ING zien ze het aantal klanten dat de filialen bezoekt fors afnemen. De belangrijkste reden is de onstuimige opmars van mobiel bankieren. Steeds meer bankzaken kunnen met de computer of smartphone geregeld worden. Daarnaast investeren banken flink in de uitbreiding van virtuele dienstverlening als beeldbankieren, waarbij online met een bankmedewerker gecommuniceerd kan worden.

,,Dat beeldbankieren is geëxplodeerd’’, zegt een woordvoerder van ABN Amro. ,,Zeker sinds corona.’’ Hypotheekgesprekken vinden nu vrijwel volledig digitaal plaats. Vroeger gingen mensen daar toch liever voor naar kantoor. Nu kunnen ze thuis op de bank met een adviseur spreken op het door hen gewenste moment. ,,Maar we zien de toename ook bij bijvoorbeeld private banking. Vroeger werden die klanten met alle egards op kantoor ontvangen. Nu vinden ze het prettig om even via de telefoon of computer contact te hebben met de private banker over hun portefeuille’’, aldus de woordvoerder.

Klanten raken steeds meer vertrouwd met online dienstverlening en waarderen dat ook, merken de drie grootbanken. Alleen voor heel specifieke zaken, bijvoorbeeld als iemand een flink vermogen erft, is een persoonlijk gesprek nog favoriet.

Corona

Harald Benink, hoogleraar banking and finance aan de Universiteit Tilburg, ziet dat door corona meer en sneller kantoren worden gesloten. ,,Mensen zijn gewend geraakt aan online boodschappen doen en dingen bestellen. Bankieren is ook online shoppen.’’

Maar corona speelt nog op een andere manier een rol bij de sluiting van bankfilialen. ,,Door corona is de Europese Centrale Bank overgegaan tot meer monetaire stimulering. Dat heeft voor lagere rente gezorgd. En die lage rente tast de winstgevendheid van banken aan. Door bankkantoren te sluiten besparen de banken op de kosten, wat weer goed is voor de winst’’, aldus Benink.

De hoogleraar wijst op een derde aspect. De professionalisering van de medewerkers gaat steeds verder. En het is voor banken niet te doen om op elk kantoor voldoende professionele medewerkers te hebben, bijvoorbeeld op het gebied van risicomanagement. ,,Dus zie je dat die kennis gebundeld wordt op een beperkt aantal kantoren.’’

Tegen de stroom in

Toch gaan er niet alleen kantoren dicht. ING opende in Utrecht een kantoor dat meer op een hipster koffiebar lijkt dan op een bankkantoor. ABN Amro bouwde iets soortgelijks in Amstelveen, waarbij veelal gebruik gemaakt werd van hergebruikte materialen. Maar de hippe kantoren zijn geen nieuwe trend, verzekeren de banken.

Bij de Volksbank roeien ze tegen de stroom in. Waar de drie grote banken hun kantoren sluiten of verschuiven naar de bibliotheek, de boekhandel of de bakker, openen de kleinere Regiobank en SNS juist meer kantoren. En die zijn winstgevend te exploiteren, verzekert Ronald Pieters, directeur retail en advies bij SNS. ,,Uiteraard zou ik zeggen, want een bankkantoor runnen is geen hobby.’’

Relatie opbouwen

Met de winkels, zoals bij SNS de bankfilialen heten, voert SNS een heel andere strategie dan de drie grootbanken. Zo verkopen ze ook producten als hypotheken van andere aanbieders. ,,Wij geloven meer in adviseurs dan in verkopers. Het is toch raar als je een klant fors laat betalen voor advies en die klant vervolgens alleen je eigen product verkoopt’’, geeft Pieters aan.

En die advisering en service gaan verder. ,,Wij verkopen hypotheken, maar de helft van de mensen woont in een huurhuis. Die kunnen ook terecht bij ons. We werken samen met betrouwbare verhuurmakelaars.’’

Een relatie opbouwen is een lokale bezigheid, vandaar dat SNS op veel plekken wil zitten. Vertrouwen kweek je door eerlijke voorlichting en persoonlijk contact, benadrukt Pieters. ,,Bij ons krijgen klanten altijd dezelfde adviseur te spreken. Ook als ze via internet of de app contact zoeken. En als de adviseur de kennis niet heeft, wordt er een betrouwbare deskundige bijgehaald, bijvoorbeeld een notaris. Of we bieden een betrouwbare huurmakelaar voor mensen die een woning willen huren.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct