Op de foto rechts Jannie Bansema.

Metaalsector staakt van achter het stuur

Op de foto rechts Jannie Bansema. FOTO JACOB VAN ESSEN

Ruim honderd stakers uit de grootmetaal registreerden zich maandagochtend op het Jacob Catsplein in Leeuwarden. In een half uur tijd waren ze klaar.

In de metalektro (160.000 banen) weten ze wat staken is. Sinds 2010 legden werknemers maar liefst vier maal hun werk neer. Iedere keer als er een nieuwe cao moet komen, botsen de vakbondsbazen met de onderhandelaars van werkgeversorganisatie FME. Voor deze stakingseditie moesten FNV en CNV hun oude draaiboeken in de kast laten. De pandemie geeft de stakingsroutine een hele nieuwe schwung.

Dit keer geen lauwe koffie, gehaktballen of een walmende frituurtent voor het actiecafé. Ook geen toespraken vol opzwepende vakbondsretoriek en shagjes roken voor de deur. Even voor negenen draait het eerste vakbondslid met zijn auto het Jacob Catsplein in Leeuwarden op. Op het parkeerterrein voor het FNV Vakbondshuis hebben FNV en CNV gebroederlijk hun tentjes opgeslagen.

Van daaruit nemen de vakbondsmedewerkers de stakingsformulieren in ontvangst. Om het besmettingsgevaar te minimaliseren, gebruiken ze de grijpertjes waar je normaal afval van de grond mee raapt. Personeel van de Leeuwarder bedrijven Royal de Boer (stalinrichting), Jongia (roer- en mengapparatuur), blikfabriek Trivium (het voormalige Ardagh) en landbouwmachineproducent De Wulff in Winsum komt met opengedraaid portierraam voorbijrijden.

75 stakers in nog geen half uur tijd

,,Gaat het een beetje zo met die grijper, Jannie’’, wil FNV-bestuurder Wilma Nieveen weten. ,,Het rijdt wel lekker door’’, antwoordt Jannie Bansema. In nog geen half uur tijd heeft ze 75 stakers ingeschreven. Bij CNV staat de teller dan op 35.

Nieveen is door de wol geverfd, voor haar net aangetreden CNV-collega Tristan Westra is dit de eerste stakingsactie. Best bijzonder, vindt hij. Zoals steeds strijden de partijen ook ditmaal weer om enkele percentages loonsverhoging. De directies bepleiten dat ze het geld niet hebben, de bonden stellen dat de meeste bedrijven prima draaien.

'De wurkjouwers ha de lêste jierren hieltyd mear macht krigen'

,,Ik fyn it in skande dat it sa moat’’, zegt FNV-lid Clemens van Mastrigt. Hoe dat komt? ,,De wurkjouwers ha de lêste jierren hieltyd mear macht krigen.’’ Van Mastrigt, hij werkt bij de blikfabriek, is er alle stakingsronden nog bij geweest. Soms bespreekt hij de cao-problematiek met zijn baas.

,,Mar dat is ek mar in setbaas. Dy kin der ek niks oan dwaan. Ardagh wie earst fan de Ieren en no ha wy in Amerikaansk-Kanadeeske eigner. Dy sitte der wol oars yn. Dan sjochst dat Nederlân wol folle progressiver is.’’

Ooit betaalde de blikfabriek een winstuitkering van 12 procent aan zijn personeel. ,,Dat is no noch mar 6 persint.’’ Voor zichzelf hoeft Van Mastrigt de kastanjes niet meer uit het vuur te halen. Op 25 december gaat hij met pensioen. ,,Dan bin ik 66,4 jier. Ik staak út solidariteit.’’

Hij is al 47 jaar lid van de vakbond. Hoe vaak hij in die bijna halve eeuw heeft gestaakt? ,,In stik of tsien, fyftjin kear, tink ik, mar it wurdt hieltyd hurder.’’ Hierna rijdt Van Mastrigt nog even naar de groothandel. Dan een bakje koffie en dan morgen weer gewoon aan het werk.

loading

Je kunt deze onderwerpen volgen
Economie
Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct