Foto:

De overdrachtsbelasting zorgde voor topdrukte bij makelaars en notarissen: 'Dit haw ik yn 26 jier noch nea meimakke'

Foto: ANP

De (virtuele) wachtkamers bij makelaars en notarissen zaten de afgelopen maanden bomvol met starters en beleggers. Het was een gekkenhuis, mede door de overdrachtsbelasting.

Wie na 1 januari als starter (jonger dan 35 jaar) de akte van een koopwoning bij de notaris laat passeren, hoeft geen overdrachtsbelasting (2 procent) te betalen. Beleggers daarentegen zijn nu 8 procent kwijt, maar konden vorig jaar nog profiteren van het relatief lage tarief van 2 procent.

Die besparing van duizenden euro’s wilden veel huizenkopers niet laten liggen. Koop je een huis van 200.000 euro, dan bespaar je toch maar even 4000 euro. Dat geld kun je ook in je achterzak - of in een nieuwe keuken - steken. Dat aanlokkelijke vooruitzicht leidde ertoe dat er in december een derde meer hypotheken werd aangevraagd dan gemiddeld in die maand. In heel Friesland steeg het aantal aanvragen vorig jaar met 16 procent, blijkt uit cijfers van De Hypotheker.

Veel huizenkopers die aan het einde van vorig jaar een woning hebben bezichtigd, kregen van hun hypotheekadviseur of makelaar te horen dat ze de overdracht van het huis maar beter in het nieuwe jaar konden laten plaatsvinden, om de overdrachtsbelasting te vermijden. Uiteraard ging dat in overleg met de verkoper die natuurlijk niet langer dan noodzakelijk in de woning wilde blijven.

Om 23.00 uur een mailtje krijgen van je notaris: het gebeurde talloze starters in de eerste week van het nieuwe jaar. Er kwam een bombardement aan hypotheekaktes op de notarissen af en dus moest er flink worden doorgewerkt. Dat ging door tot laat in de avond.

'We hebben mensen moeten teleurstellen, omdat we het niet meer aankonden'

Bij sommige notariskantoren was het eind vorig jaar zo druk, dat nieuwe opdrachten niet meer werden aangenomen. ,,Je hebt niet een onbeperkt aantal fte’s om de dossiers af te handelen’‘, zegt Gerben Elsinga, notaris bij Elan Notarissen in Sneek. Vooral beleggers wilden nog even hun slag slaan en hun aangekochte vastgoed voor 1 januari laten passeren. ,,We hebben mensen moeten teleurstellen, omdat we het niet meer aankonden. Dan kregen we te horen dat wij het zoveelste kantoor waren die geen tijd had. Maar ja, kom je in de tweede helft van december nog met zo’n verzoek, dan is de kans groot dat het niet meer lukt.’‘

Op het moment dat de plannen voor de overdrachtsbelasting rond prinsjesdag naar buiten kwamen wisten makelaars en notarissen voldoende: er zit een piek aan te komen. Sommige notariskantoren huurden tegen hoge tarieven extra personeel in, waardoor zij ook weer meer rekenden aan de klant. ,,Dat hebben wij niet gedaan’’, aldus Elsinga. ,,Je wilt wel een fatsoenlijke prijs hanteren.’’

Gekke-boel

Ook Willem Donker, afdelingsvoorzitter van NVM Friesland, kijkt terug op een bewogen jaar. ,,Gearfetsjend wie it in gekke-boel. It wie net normaal.’’ Donker is zelf ook makelaar-taxateur in Heerenveen en merkte dat het aantal bezichtigingen de pan uitrees. ,,Wy hiene ferline wike hjir op moandei fiif hûzen te keap setten en binnen in oere wienen der sa tweintich besichtigingen pland. Kinst dy wol yntinke watfoar druk dat op de aginda leit. Dat is gjin klacht hear, mar wol in feit.’’ In Friesland stond een woning in het vierde kwartaal van vorig jaar 27 dagen te koop; vijf dagen korter dan in het derde kwartaal.

Donker zag dat veel beleggers tegen het einde van vorig jaar nog gauw appartementen en tussenwoningen wilden kopen. Dat gebeurde vooral in de grotere Friese plaatsen. ,,Ik bin no 26 jier makelder en ha noch nea meimakke dat it sa drok wie. Dat komt gewoan troch de belesting. As ‘Den Haach’ regels oanpast, dan hat dat effekt. As minsken yn har beurs rekke wurde, dan komme se yn aksje.’’

Prikkels

Duinstra Melis Makelaars constateerde een forse eindsprint bij beleggers, die gauw nog wat vastgoed wilden kopen. Ook met starters had de makelaardij het razend druk. Sinds de uitbraak van corona werd het eigenlijk alleen maar drukker. ,,Ik ha wolris tocht: as it sa bliuwt, dan hâld ik der mei op’’, zegt mede-eigenaar Remco Duinstra. ,,Ik bin al seis jier santich oeren yn ’e wike dwaande. Nei in ôfspraak haw ik trije miste oproppen en 42 appkes. Dy prikkels dogge wol wat, hielendal yn sa’n drok jier.’’

Om de drukte wat beter aan te kunnen, heeft Duinstra een extra makelaar aangenomen. ,,Dan haw ik sels ek wat mear tiid foar oare saken.’’ Hij verwacht dat beleggers de komende maanden de kat uit de boom kijken en iets minder gaan kopen. Dat zou de makelaardij wat lucht verschaffen. Duinstra gaat er weer met frisse moed tegenaan. ,,De pyk is no wol wat foarby. It is no even ôfwachtsjen wat it nije jier bringt.’’

Continu vliegen

Volgens Albert Volders, notaris in Leeuwarden, kwam in de afgelopen maanden een aantal dingen samen. In december is het eigenlijk altijd druk in het notariaat. ,,Het is nooit een leuke maand. Normaal is het rennen en stilstaan, maar in december moet je continu vliegen. Mensen stellen vaak zaken uit en als de kerstboom in huis staat, komt de tijd van bezinning.’’ Op het laatste moment worden dan nog eens testamenten en schenkingen geregeld, weet Volders. ,,In het notariaat krijg je in december ook bijna nooit vrij. Het wordt je door je collega’s ook niet in dank afgenomen als je dan gaat skiën.’’

En dan heb je nog de overheid, die volgens Volders af en toe ,,de euvele moed heeft om per 1 januari iets nieuws te bedenken’’. Dit jaar was dat het aanpassen van de overdrachtsbelasting. ,,Dat komt ook weer op het bordje van het notariaat terecht. Beleggers werden zo geforceerd eerder te investeren, omdat ze anders meer geld kwijt zouden zijn. Daarnaast zijn er de starters, die de vrijstelling van de belasting willen meepikken en de overdracht van hun huis uitstellen tot het nieuwe jaar.’’

Dat resulteerde in lange werkdagen. Volders heeft zelfs voor het eerst in zijn loopbaan werk moeten weigeren, omdat zijn personeel er niet meer bij kon hebben. ,,Dan hadden ze ‘s nachts moeten werken en dat wil ik niet. Ik hoorde wel van een collega dat een medewerker om drie uur in de nacht nog mails verstuurde en ‘s ochtends om zes uur weer. Het was een gekkenhuis.’’

De meeste drukte is inmiddels voorbij bij Volders, al is zijn agenda nog wel redelijk vol. ,,Het neemt wel wat af, dus we kunnen even bijkomen.’’

Plus artikel gelezen
Je las zojuist een artikel.
Onbeperkt PREMIUM-artikelen lezen?

Lees nu PREMIUM vanaf € 1,15 per week. Je krijgt dan onbeperkt toegang tot al onze artikelen, video’s, columns en meer.

Probeer PREMIUM direct